በቁም እስር ላይ ያሉት ብጹእ ኣቡነ ማቲያስ ከአሜሪካን መልስ በደህንነት ቢሮ ለ72 ሰአታት ታስረው ነበር::



"ኢትዮጵያ ውስጥ ኢትዮጵያዊ አሸባሪ የለም::" ብጹእ አቡነ ማትያስ
"ከኦሮሞ እና አማራ ጳጳሳት ጋር ትፈተፍታላችሁ::" አቶ ጸጋዬ በርሄ ..የአፋኝ ደህንነቶች ሹም
በጳጳሳቶች እና በፌዴራሉ ሚኒስትሮች መካከል በስብሰባ ላይ በተነሳው አለመግባባት እና የጳጳሶቹ ድምጽ በደል እና ግፍን በማስተጋባቱ እንዲሁም ለመጣው ችግር ሁሉ ተጠያቂው የኢሕኣዴግ መንግስት ነው:ማለታቸውን ተከትሎ እንዲሁም ጳጳሱ አሜሪካን ተጉዘው ከመጡ በኋላ የሚያሳዩትን የቁጥብነት ባሕሪ ተከትሎ እንዲሁም በቤተክህነት ውስጥ የሚወስዱትን አስተዳደራዊ እርምጃ ያልጣመው ኢሕኣዴግ በአቶ ጸጋዬ በርሄ የሚመራው የአፈና እና የቶርች ቡድን ብጹእ አቡነ ማትያስን ለ72 ሰአታት በደህንነት ቢሮ በቁጣ እና በስድብ በማስጠንቀቂያ አሰቃይተው እና አንገላተው ወደ መኖሪያቸው እንደመለሱዋቸው ከደህንነት ቢሮ ምንጮቻችን ገልጸዋል::ጻጻሱ ለ72 ሰአታት ከመኖሪያቸው ሲታጡ በጠቅላይ ቤተክህነት ውስጥ ካድሬ ቄሶች አቡኑ ለህክምና ውጪ አገር ሂደዋል የሚል ወሬ ሲያስወሩ ነበር::

ብጹ አቡነ ማትያስ በደህንነት ቢሮ ውስጥ በተሰጣቸው ማስጠንቀቂያ መሰረት ከአገሪቱ የመንግስት አካልት ጋር እንዲሁም ከጠቅላይ ቤተክህነት ውስጥ ካሉ የትግራይ ተወላጆች ጋር በቅርበት እንዲሰሩ የተነገራቸው ሲሆን በዙሪያቸው ያሉ የሲኖዶስ አባላትን ፊት እንዳይሰቷቸው እና አማራ እና ኦሮሞ ጳጳሳቶች እንቅስቃሴያቸው ሁሉ ከአቡነ መልከጻዲቅ እና ከተቃዋሚ ሃይላት መሆኑ አውቀው ጥንቃቄ እንዲወስዱ እንዲሁም አስተዳደራዊ ስራዎችን ለንብረዑድ ኤልያስ አብርሃ እንዲያስረክቡ ተነግሯቸዋል:: ከሳቸው ጋር በረዳትነት አቡነ ሳሙኤል እንዲሰሩ መመሪያ የተሰጣቸው መሆኑ ታውቋል::

ብጹእ አቡነ ማቲያስ በደህንነት ቢሮ የአቶ ጸጋዬ በርሄ ቡድን ማስፈራሪያ ሲሰጣቸው ፊታቸውን ቅጭም አድርገው በሃዘን እና በቁጭት ስሜት ያዳምጡ እንደነበር ታይተዋል:: መልስ ሲሰጡ የነበሩት እጅግ ዘግይተው በትካዜ እንደነበር ታውቋል::አሸባሪዎችን መዋጋት አለብዎ ሲባሉ በኢትዮጵያ ምድር ኢትዮጵያዊ አሸባሪ የለም ብለው የመለሱት አቡኑ አብዛኛው መልሶቻቸው "...እስኪ ካላችሁ ይሁን እግዛብሄር እንደፈቀደው...' የሚል እንደነበር የደህንነት ቢሮ ምንጮች ጠቁመውናል::

በዚህም መሰረት አቡነ ማትያስ የፖለቲካ ፍጆታ በሚያስፈልጋቸው መንፈሳዊ ስብሰባ ላይ አይገኙም:: በተገኙበትም ቦታ ደሞ ስለ ልማት ካልሆነ በቀር ስለ አስተዳደራዊ ጉዳይ እና ስለ ብሶት ቀስቃሽ ንግግር እንዳያደርጉ ተነግሯቸዋል:: በአሁኑ ወቅት ማንኛውም የአገር ውስጥ እንቅስቃሴያቸው በደህንነት አይን ስር ያለ ሲሆን የቁም እስር ላይ ናቸው::

ለሕግ የበላይነት መከበር ትኩረት ይሰጥ!

አሁንም ለሕግ የበላይነት መከበር ትኩረት ይሰጥ! 

REPORTER AMHARIC

የሕግ የበላይነት ባለበት ሰላም አለ፡፡ ዲሞክራሲ አለ፡፡ የሰብዓዊ መብት ጥበቃ አለ፡፡ ልማት አለ፡፡ ብልፅግና አለ፡፡
የሕግ የበላይነት በሌለበት ሰላም ፈጽሞ አይታሰብም፡፡ መረጋጋት አይኖርም፡፡ የሰው ልጅ መብት አይጠበቅም፡፡ ዲሞክራሲን ማሰብ አይቻልም፡፡ ልማትና ብልፅግና ሊኖሩ ይቅርና በሰላም ወጥቶ መግባት ከባድ ይሆናል፡፡ ዜጐች በሕግ የበላይነት ተማምነው እንዲኖሩ ሕግ ሊከበር ይገበዋል፡፡
በተደጋጋሚ እንደምንለው የሕግ የበላይነት ሲከበር ዜጐች በትክክል በሕግ ፊት እኩል መሆናቸውን ይረዳሉ፡፡ የሕግ የበላይነት በሌለበት ግን ዜጐች በሕግ ላይ ሊኖራቸው የሚገባው እምነት ይሸረሸራል፡፡ ሕገወጦች እየፈነጩ የሰውን መብት ሲጥሱና ዜጐችን ሲያሸማቅቁ የሕግ የበላይነት ጥያቄ ውስጥ ይወድቃል፡፡ በተለይ ዜጐች በሕግ የበላይነት መከበር የማይተማመኑ ከሆነ ችግሩ የከፋ ይሆናል፡፡
ብዙ ጊዜ የመልካም አስተዳደር ችግሮች ይነሳሉ፡፡ ለችግሮቹ መፍትሔ እንደሚፈለግም በተደጋጋሚ ይነገራል፡፡ የመልካም አስተዳደር ዋነኛ እንቅፋት የሕግ የበላይነት ያለመከበር መሆኑ ግን አይወሳም፡፡ ዜጐችን ያላግባብ የሚያንገላቱ፣ ተገቢውን አገልግሎት የማይሰጡ፣ የመብት ጥያቄ ሲቀርብ በአግባቡ የማያስተናግዱ፣ የሥልጣን የመጨረሻው አካል ሕዝብ መሆኑን የማይረዱ፣ በሙስና የተዘፈቁና ለአገርና ለወገን ደንታ የሌላቸው ለሕግ የበላይነትም ደንታ የላቸውም፡፡ ለሕዝብ ቆሜያለሁ፣ ተጠሪነቴም አገልግሎቴም ለሕዝብ ነው ብሎ የሚያስብ ግን ከምንም ነገር በላይ የሕግ የበላይነት እንዲከበር ሽንጡን ገትሮ ይሟገታል፡፡ ለተግባራዊነቱም አስፈላጊውን መስዋዕትነት ይከፍላል፡፡ የሕግ የበላይነት የዜጐች መተማመኛ ዋስትና እንዲሆንም ሌት ተቀን ይደክማል፡፡
የሕግ የበላይነት እንዲከበር እኛ ኢትዮጵያውያን ከፍተኛ ኃላፊነት ያለብን ቢሆንም፣ በተለይ ደግሞ ሦስቱ መዋቅሮች ማለትም ሕግ አውጪው፣ ሕግ ተርጓሚውና አስፈጻሚው ታላቅ ኃላፊነት አለባቸው፡፡ ሕግ አውጪው ፓርላማ የሚያወጣቸው ሕጎች ሳይሸራረፉ ሥራ ላይ መዋላቸውን የመከታተል ትልቅ ኃላፊነት አለበት፡፡ ጥራት የጐደላቸው ለአገርና ለሕዝብ የማይጠቅሙ አንቀጾችን ያዘሉ ረቂቅ ሕጐች ሲቀርቡለት፣ ከሕዝብና ከአገር ጥቅም አንፃር እየመዘነ ጥራት ያላቸው ሕጐች እንዲወጡ ተገቢውን ሚና መጫወት ይኖርበታል፡፡ አገሪቱ ሕግ የሚከበርባት መሆኑን በተጨባጭ ማረጋገጥ አለበት፡፡
ሕግ ተርጓሚው አካል ሕሊናው በመራውና ሕግን መሠረት አድርጐ ለዜጐች ፍትሕ መስጠት አለበት፡፡ በተፅዕኖና ነፃነትን በሚጋፋ መንገድ የሚቀርቡ ክሶችን ውድቅ በማድረግ ዜጐች በፍትሕ ሥርዓቱ ላይ እንዲተማመኑ ሙያዊ ኃላፊነቱን ሊወጣ የግድ ይለዋል፡፡ የፍትሕ ሥርዓቱን ነፃነት የሚፈታተኑ ሕገወጥ ድርጊቶች የሕግ የበላይነትን የሚያዳክሙ በመሆናቸው የዳኝነቱ አካል ለፍትሕና ለርትዕ ሲል መሟገት ይኖርበታል፡፡ የፍትሕ ሥርዓቱ ነፀብራቅ የሆኑ ዳኞች ክብር ሊሰጣቸው ይገባል፡፡ ደኅንነታቸው መጠበቅ አለበት፡፡ እነሱ በተሻለ ሁኔታ በተራመዱ ቁጥር ውጤታቸው ጥሩ ይሆናል፡፡
ከአስፈጻሚ አካል ተፅዕኖ ሳይደርስባቸው ሙያቸውን በሚገባ ሊሠሩበት ይገባል፡፡ ከአድልኦና ከሙስና በራቁ ቁጥር የፍትሕ ተደራሽነት ይጨምራል፡፡ የፍትሕ ሥርዓቱ አካላት የሆኑት ፖሊስና ዓቃቤ ሕግ ሕዝብን የሚያገለግሉት በሕገ መንግሥቱ መሠረት እስከሆነ ድረስ ለሕግ የበላይነት ሊቆሙ ይገባቸዋል፡፡ የፍትሕ ሥርዓቱን የሚገዘግዙ ሕገወጦች በኃይል፣ በማስፈራራትና በገንዘብ ፍትሕን ሊያደናግሩ ሲሞክሩ የማስቆም ወይም ሕግ ፊት የማቅረብ ኃላፊነት አለባቸው፡፡
አስፈጻሚው አካል መንግሥትን እንደመምራቱ መጠን ለሕግ የበላይነት መከበር ትልቅ ድርሻ አለው፡፡ መንግሥት ሕገ መንግሥታዊው ሥርዓት በሰላማዊ መንገድ እየተመራ ዲሞክራሲ እንዲሰፍን፣ ሰብዓዊ መብት እንዲከበር፣ አገር እንዲለማ፣ ወዘተ   ለሕግ የበላይነት መከበር ዋነኛው ተዋናይ መሆን አለበት፡፡ በመንግሥት ውስጥ የተሸሸጉ ሕገወጦችና ግብረ አበሮቻቸው ሕዝቡን እያስለቀሱ የሕግ ልዕልናን ሲጋፉ እንዳላየ የሚያልፍ ከሆነ ወይም ካድበሰበሰ ተጠያቂነት ይኖርበታል፡፡ በፍትሕ ሥርዓቱ ላይ አመኔታ የሚያሳጡ ሕገወጥ ድርጊቶች በተደጋጋሚ ጊዜያት ሲፈጸሙ ዳተኝነት ይታያል፡፡ ይህ ዳተኝነት ደግሞ የአስፈጻሚውን አካል ደንታ ቢስነት ብቻ ሳይሆን ሥርዓቱ ለሕግ የበላይነት ያለውን ክብርና ደረጃ ቁልጭ አድርጐ ያሳያል፡፡ ዜጐች በሕግ ፊት እኩል ናቸው ሲባል ባለሥልጣናትንም ጭምር የሚያካትት በመሆኑ ለሕግ የበላይነት ትኩረት ሊሰጥ ይገባዋል፡፡ ሕግና ሥርዓት በሌለበት ድባብ ውስጥ የሚፈነጩት ሕገወጦችና ሙሰኞች ብቻ ናቸው፡፡ ስለልማት ሲታሰብ ቅድሚያ ለሕግ የበላይነት ይሰጥ፡፡ ሕዝብ በሕግ የበላይነት ጥላ ሥር መተዳደር እንዳለበት ግንዛቤ ይያዝ፡፡ የፍትሕ ሥርዓቱ ያለምንም ጣልቃ ገብነት እየተመራ ነው ሲባል ተግባራዊነቱ ሊረጋገጥ ይገባል፡፡ በንድፈ ሐሳብ ከሚባለው ይልቅ ተግባር ይበልጣልና፡፡
ሦስቱ አካላት እየተናበቡ በሕጋዊ መንገድ ተግባራቸውን ማከናቸወናቸውን የሚቆጣጠር አካል መኖር አለበት፡፡ በሠለጠነው ዓለም ይህ ተግባር የሚዲያው ቢሆንም፣ እንደ አለመታደል ሆኖ በአገራችን የሚዲያው ሚና ተፈላጊ አይደለም፡፡ ለሕግ የበላይነት መስፈን መሥራት የሚገባቸው ሚዲያዎች የሦስቱን መንግሥታዊ መዋቅሮች መናበብና የሕግ የበላይነት መከበሩን ለማረጋገጥ የሚያደርጉት ጥረት ሲመክን ይታያል፡፡ ይህ ችግር ጐልቶ የሚታየው ከአስፈጻሚው አካል በኩል ቢሆንም፣ ሚዲያው በውስጡ ባሉ የተለያዩ ችግሮች ምክንያት የተቆጣጣሪነት ሚናው ያነሰ ነው፡፡ የሲቪል ማኅበረሰቡ አቅም የጫጫ በመሆኑ እዚህ ግባ የሚባል አይደለም፡፡ እነዚህ እስኪጠናከሩ ድረስ የሦስቱን መዋቅሮች ተናቦ መሥራት ማረጋገጥ የግድ ይላል፡፡
አለን ባለው ተጨባጭ ሁኔታ የሕግ የበላይነት ጉዳይ ይመለከተናል የሚሉ አካላት  በሙሉ ለተግባራዊነቱ መረባረብ አለባቸው፡፡ የሕግ የበላይነትን የሚያኮስሱ ድርጊቶች በየቦታው ስለሚታዩ ሕግ እንዲከበር ዜጐች በሙሉ ድምፃቸውን ማሰማት አለባቸው፡፡ በሕጋዊነት ሽፋን ሕገወጥ ተግባራት እየተፈጸሙ የሕግ የበላይነት ሲሸረሸር በአገር ላይ እንደተቃጣ አደጋ ሊሰማን ይገባል፡፡ የሕግ የበላይነት በሌለበት ሰላም፣ ዴሞክራሲ፣ ሰብዓዊ መብትና ብልፅግና አይኖሩም፡፡ የሕግ የበላይነት በሌለበት ስለመልካም አስተዳደርና ዴሞክራሲያዊ ሥርዓት ግንባታ መነጋገር አይቻልም፡፡  የሕግ የበላይነት በሌለበት ስለአገር ፍቅር፣ መከባበር፣ መቻቻልና በሰላም አብሮ መኖር ማሰብ ከቶውኑም አይቻልም፡፡ የሕግ የበላይነት ሲኖር ግን ሁሉም ነገር ይኖራል፡፡ ስለዚህ ለሕግ የበላይነት መከበር ትኩረት ይሰጥ!

የሕወሓት አደገኛ የዘረኝነት መርዝ እና የናዚ ፍልስፍና

ከመጀመርያው ዓለም ጦርነት ማገባደጃ ቦኋላ በጀርመን ማደግ ጀምሮ የነበርው ´´የናሺናል ሶሻሊስት ፓርቲ´´ የናዚ የፖለቲካ ዘይቤን በማስፋፋት ፣ የፋሺስቶች የቀኝ ክንፍ እንቅስቃሴ በዛን ወቅት በዋናነት ይታገል ፣ ይዋጋ ነበረው አንዱ ኮሚኒስቶችን ነበር ፡፡ እነዚህን ክፍሎች ዒላማ ካደረገበት ምክንያት አንዱ ፣ በወቅቱ በዓለማችን ዙርያ እየተጠናከረ የነበረውን ፣ የኮሚኒስቶች እንቅስቃሴ ለመቋቋምና ፣ በስራቸው እየተደራጀ የነበረውን የሰራተኛውን ክፍል (working class ) ከኮሚኒስቶች ነጥሎ በናዚስቶች ስር ለማሰለፍና ነበር ፡፡
የናዚ ፍልስፍና መሰረት ፣ የ አርያን ታላቅ ዘር (Aryan master race ) ከሌሎች የሰው ፍጠረት ዘሮች ሁሉ የላቀና ፣ የተመረጠ ሕዝብ እንደሆነ ያምናሉ ፡፡ እነሱ የሚሰጡትን ገጸ-ባህሪያት የማያሟላ ፣ እንደ ሰው ካለመቁጠራችወም በላይ ``በስህተት ወይም ሳይፈለጉ ተፈጥረው ``የተገኙ ነገሮች ተደርገው ስለሚታዩ ፣ መደምሰስ ወይም መጥፋት አለባቸው ብለው ያምኑ ነበር ፡፡ በዚህም የተነሳ ታሪክ እንደመዘገበው ከነሱ ዝርያ ውጪ ናቸው ብለው ፣ በተለያየ ዘርፍ የመደብዋቸውን ፣ በሚሊዮን የሚቆጠሩ ሌሎች ዜጎችን በየማጎርያ ካንፑና (concentration camp)፣ በየእስር ቤቱ እየተሰበሰቡ በሚያሰቅቅ ሁኔታ በጋዝ ጢስ ፣ በጥይት እሩምታና በተለያየ መንገድ እንደጨረሱዋቸውና ፣ ከፊሎቹንም ፣ በጣም አሰቃቂና ፣ኢ-ሰባዊ በሆነ መንገድ ፣ ሰውነታቸውን ለህክምና ምርምር ይጠቀሙባቸው ነበር ፡፡ ከዚያም አልፈው ሄደው፣ የሰውን ልጅ ክቡር ፍጡር ከእንሳት በታች አድርገው በመቁጠር ፣ ቆዳቸውን ለማስታዎሻ (souvenir) ለመብራት አንፖል ማጌጫና ፣ ለቤት ማሳመርያ ቁሳቁስ ይጠቀምባቸው እንደነበር ፣ ዛሬ ከነማስረጃው በተለያዩ የማጎርያ ካንፕ ፣ ሙዝየም ውስጥ ተቀምጠው ማየት ይቻላል ፡፡
እነዚህ ከአርያን ዘር ውጪ ያሉትን ፣ መፈጠር አይገባቸውም ነበር ብለው የመደቧቸውን ፣ ይሁዲዎችን ፣ ጂብሲዎችን ፣ የአዕምሮ ህመምተኞችን ፣ አካለ ስንኩላንን፣ ጥቁሮችን ፣ ከነሱ ሃይማኖት ውጪ ያሉትን ፣ እንደ የጆሃቫ እምነት ተከታዮችን ፣ የፖለቲካ ተቀናቃኞቻቸውንና ፣ የተለየ ጾታዊ አቀራረብ እምነት የነበራቸውን ፣ ከሰባዊ ማንኛውም ፍጡር በታች አድርገው ከማየታቸውም በላይ እንደ የግል መገልገያ ቁሳቁስ አድርገው ፣ አዕምሮዋችን መገመት ከሚችለው በላይ ፣ ኢሰባዊ ድርጊት ይፈጽሙባቸው ነበር ፡፡ የፓርቲ መመሪያቸውም ከላይ የተዘረዘሩትን ከነሱ ውጭ የተፈጠሩትን ፣ የማጥፋት መብት እንዳላቸው ተደርጎ እንዲታመንበት ተቃኝቶ የተዘጋጀ ንድፈ -ሃሳብ ወይም የፖለቲካ ዘይቤ( ideology) ስለነበር ፣ አብዛኛው ሕዝባቸውን በዚህ ፍልስፍና አሳምነው ፣ አሳስተው ከጎናቸው ማሰለፍ ችለው ነበር ፡፡
አርያን የሚለውን ፣ ቃሉን መጠቀም የጀመሩት ሰዎች ፣ ለዚህ የዘረኝነት ተግባር መጠርያ ለማድረግ ሳይሆን ፣ ለአንድ አካባቢ ሕዝብ (ፖርቶ ፣ ኢንዶ አውሮፓውያን ...ወዘተ) መጠርያ ወይም መለያ ለማድረግ ብቻ ነበር፡፡ ሆኖም ናዚዎች ይህንን እውነታ ቀይረው ፣ ትክክለኛ ሕዝብ ማለት በነሱ በነሱ እምነት ፣ ነጭ ፣ ሰማያዊ የዓይን ቀለም ያለውና ፣ ወርቃዊ ቀለም ጸጉር ያለውና ፣ (white, blue eyes and blond hair) የነሱን የፖለቲካ መስመር የሚከተል ...ወዘተ ብለው ያምናሉ፡፡
ይህ አደገኛ በታሪካችን የሚታወቅ በዓለም ሕዝብ ላይ ያደረስው እልቂት ፣ ያስከተለው አካላዊና ስነ-ልቦናዊ ጉዳት በግልጽ ከመታወቁም በላይ ፣ ዛሬም የነሱ ርዝራዦች ፣ በተለያየ ቅርጽ ፣ እንደ አዲሱ የፋሺስት ንቅናቄ (neonazi´s ) እና ፣ በአውሮፓ በህጋዊ የፖሊቲካ ሽፋን ስር ተደራጅተው በግልጽ ይንቀሳቀሳሉ ፡፡ ቅርጻቸውንና ፣ ዘዴያቸውን በመቀያየርና ፣ ያለውን ዲሞክራሲያዊ ህጋዊ መንገድ እንደ ሽፋን በመጠቀም፣ እጅግ ወደ ቀኝ ያጋደለ የዘረኛነትን ዓላማ ፣ የሚያራምዱ ፣ ይፋዊና ፣ ህቡዕ የፖለቲካ ድርጅቶች በማቋቋም እስካሁን ድረስ፣ በምዕራቡ ዓለም በይፋ ሲንቀሳቀሱ እናያለን ፡፡ አንዳንዴ በዓለም ዓቀፍ የኤኮኖሚ ቀውስ ምክንያት ፣ የሃገራቸው ኤኮኖሚ ሲዳከምና ፣ ችግራቸው ሲጠና ፣ ተራውን ሕዝባቸውን ፣ ለዚህ ችግር ምክንያት አድርገው የሚያቀርቡት ፣ የውጪ ዜጎችን ወደ ሃገራቸው ባብዛት መግባትና ፣ የነሱን ሕዝብ ስራና ጥቅም ስለሚካፈሉ እንደሆነ አድርገው ምክንያት እየሰጡ ፣ በተለይ በቀውሱ የተጠቁትን ያሳምኗቸዋል ፡፡
ሕዝብ እነሱን ቢመርጥ ፣ የውጪ ዜጎችን አባረው ፣ ለነሱ የሚጠፋው ንዋይ ለሃገራቸው እንደሚያውሉና ከችግር እንደሚያወጧቸው ቃል ይገቡላቸውል ፡፡ በዚህ የምርጫ አጀንዳ በለስ ቀንቷቸው ስልጣን ሲይዙ ፣ አዳዲስ ጸረ የውጪ ዜጎች ህጎች በማውጣት ከነሱ የተለየ ዘር ፣ ቀለምና ፣ የሃይማኖት እምነት ያላቸውን ፣ የሃገሪቷ ዜጎች ባልሆኑት ላይ ፣ ከፍተኛ ጫና በመፍጠር ፣ ሃገራቸውን ጥለውላቸው እንዲወጡ ከፍተኛ ግፊት ያሳድራሉ ፡፡ ይህ በተለይ እንደ
ብዙዎቻችን ሃገራችንን ጥለን በተሰደድነው ዜጎች ላይ የሚያደርሱብን መንፈሳዊ ጫናና መሸማቀቅ ቀላል እንዳልሆነ እናቀዋለን ፡፡
የናዚዎች የፖለቲካ አካሄድ ከነሞሶሎኒ ፋሺስቶቹ ጋር ብዙ የሚጋሩት እምነት ስለነበራቸው፣ በሃገራችንም ለአጭር ጊዜም ቢሆን ፣ በፋሺስት ወራሪ ጠላት በግድ ተጭኖብን ከነበረው የዘረኝነት ህግና ፣ በወቅቱ በነበሩት ወገኖቻችን ላይም ሆነ በሌሎች ሃገሮች ላይ ይደርስ የነበረው መከራ ስንሰማ ፣ ዘረኝነት ምን ያህል አስከፊ ገጽታ እንደነበረው ከወላጆቻችንና በአህጉራችን ላይ በዚህ ጨካኝ የዘረኝነት ስርዓት ውስጥ ካለፉት ሃገሮች ታሪክ ብዙ ተምረናል ፡፡
በሃገራችንም ፣ በአንዳንድ ኋላ ቀር ባህላችንንና ፣ ካለማወቅ ፣ ከብዙዎቻችን የተለየ የአኗኗር እምነት፣ ልዩ ሙያዊ ተሰጥኦ የነበራቸውን ፣ ወገኖቻችንን ፣ ቡዳ ፣ ፋቂ ፣ ቀጥቃጭ፣ መጫኛ ነካሽ ፣ .....ወዘተ እየተባለ አንዱ ከሌላው የተሻለ ወይም ያነሰ ሆኖ የሚታይበት ፣ የዘር ፣ የሙያና ፣ የእምነት አድሎዋዊ አካሄድ ስለነበር ፣ ከነዚህ ወገኖቻችን ጋር ፣ በጋብቻና በማህበራዊ ኑሮ የማንቀላቀልበት ፣ አሳፋሪ ባህል ነበረን ፡፡ ሆኖም ይህንን አስቀያሚ ባህል ፣ ባለፉት ዓመታት በሂደት ፣ በዓለማዊም ሆነ ሃይማኖታዊ ትምህርት ፣ በሕገ-ደንባችን ...ወዘተ ፣ ለማስወገድ እየተጣረ ነበር ፡፡
ሆኖም ካለፉት 21 ዓመታት ወዲህ ወያኔ ስልጣን ላይ ከወጣ ቦኋላ ፣ ጎጠኝነት ሕጋዊ ሽፋን ተሰጥቶት አንቀጽ ወጥቶለት ፣ በአዋጅ አጊጦ ፣ ሕዝባችንን ዘረኛ በሆነ ፣ ጎጥንና ቋንቋን መሰረት ባደረገ ``ፌደራላዊ አስተዳደር`´ በሕዝባችን ላይ በሃይል ጭኖ ለየት ባለ መልክ ተኳኩሎ ቀረበልን ፡፡ የህንን የማይቀበሉ ወገኖቻችንን ሲያሳድድ ሲያጠፋና ፣ በግልጽ ኢፍትሃዊ -የዘረኛነት አካሄድ ሲከተል እድሜያችንን አጋምሰናል ፡፡ ይህ ዘረኛ ስርዓት ከተዘረጋ ቦኋላ ፣ ለረዥም ዘመናት አብሮ በኖረ ሕዝባችን ማሃል ፣ በዘመናችን አይተን የማናውቀው ፣ የጎጥና ፣ የሃይማኖት ጥላቻ ውስጥ ለውስጥ በአገዛዙ ፣ እንደ ፖሊሲ እየተነደፉ ልዩነትን በማስፋፋት ፣ እርስ በእርስ ከፋፍለው ፣ አዳክመውን የነሱን ሥርዓት ለማራዘም ሲሞክሩ ማየት የተለመደ ሆንዋል ፡፡
ይህ በአገዛዙ ፣ ዘዴውንና ፣ ቅርጹን እየቀያየረ ፣ ተራ በተራ በሕዝባችንና ፣ በዕምነታችን መሃል ጣልቃ እየገባ እርስ በእርስ በማናቆር ያደርስ የነበረው ችግር በመጠኑ ተሳክቶለት ቢሆንም ፣ በእቅዳቸው መሰረት እንደፈለጉት ገና አልተሳካም ፡፡ ይህ ተንኮል የገባቸው ክፍሎች እንዲያውም በተቃራኒው ፣ አልፎ አልፎም ቢሆን ፣ የተለያዩ የኃይማኖት አባቶችና ፣ በፖለቲካውም መስመር ፣ አብረው ተቃውሞዋቸውን ማሰማት ጀምረዋል ፡፡
ይህ ፍልሚያ ቀጣይነት ባለው መንገድና ፣ በተሻለ በተቀናጀ ዘዴ እየተደራጀ ፣ እየተሰባሰበ ፣ ትግሉን አስተባብሮ ወደ አንድ አቅጣጫ ለማምጣት እየተካሄደ ያለው አዝማሚያ ግን ገና አስተማማኝ ባይሆንም፣ ጅምሩ ተስፋ የሚሰጥ ነው፡፡
ምክንያቱም ፣ አብዛኛው የተቃዋሚ የፖለቲካ ድርጅቶች ፣ ውስጥ ለውስጥ እያደገና ፣እየተስፋፋ የመጣውን የዘረኝነት አደጋ አሳሳቢ ደርጃ ላይ መድረሱን አልተቀበሉም ፡፡ በዚህም ምክንያት አገዛዙ በቀላሉ ይወገዳል ብለው ስለሚያምኑ ፣ አብዛኛው ጉልበታቸውን የሚያጠፉት ፣ የሌለ የምርጫ ውድድር መድረክ እንደተፈጠረ ፣ እኔ እበልጥ ፣ እኔ እበልጥ አይነት ፉክክር በማድረግ ነው ፡፡ የአንድነቱ ክፍል ነኝ ከሚለው ፣ በተሻለ የጎጥ ፖለቲከኞቹ እየተቀናጁና ፣ እየተደራጁ፣ እየተቻቻሉ ፣ አጀንዳቸውን በማገባደድ ላይ ናቸው ፡፡ ባጠቃላይ ለአንድነት ቆምኩኝ የሚለው ክፍል ፣ ይህንን አደጋ አጢኖ ስላላየው ፣ በወሬ ፣ ስለ ሕብረት ፣ ጥምረት ፣ ውሕደት ፣ አስፈላጊነት ከመቆዘም ውጪ ፣ ተቻችለው የእውነት ተባብረው ለመቆም ገና አልወሰኑም ፡፡
አንዳንድ የምናያቸውም ሙከራዎችም ፣ በራሳቸው የፖለቲካ አጀንዳ ዙርያ የሚቀራረቡ ፣ ለስልጣን ክፍፍልና ፣ ሚዛን ለመድፊያ የተማከለ ሆኖ ፣ በአዕምሮዋቸው ለፈጠሩት ``የምርጫ ውድድር`` የተነደፈ እንጂ ፣ በእውነት ይህንን ስርዓት ለማስወገድ ተፈልጎ ፣ለጊዜው ልዩነትን ፣ ለእውነተኛ የምርጫ ጊዜ አቆይቶ ፣ መጀመርያ ሃገራችንን ከአንባገነናዊ ሥርዓት ነጻ ለማውጣት ተብሎ ፣ ተቻችሎ አብሮ ለመቆም የታለመ አይደለም ፡፡ እንዲያውም አሁን ፣ የኅብረት አሰባሳቢዎቹ ብዛት የተቃዋሚ የፖለቲካ ድርጅቶችን ቁጥር አልፎ ሊሄድ ስለሆነ ፣ ለነሱም ሌላ ``የኅብረት አሰባሳቢ `` ቡድን ማቋቋም አስፈላጊ እንደሆነ መገመት አይከብድም ፡፡
የአገዛዙ ዓላማው ፣ የጎጥ ፖለቲካን በሕዝባችን መሃል ማስፋፋትና ፣ ይህም ቦኋላ ሊያስከትል የሚችለውን የመገነጣጠል አደጋ ያሰጋናል እስካልን ድረስ ፣ በማንኛውም መንገድ ይህንን ከፋፋይ ሥርዓት ተባብሮ ለማስወገድ አለመጣር፣ ወይም እነሱ በሚሄዱበት መንገድ እየተጓዝን የችግሩ ተባባሪ መሆን ፣ መሀከል ምንም ልዩነት የለውም፡፡ የዚህን አደጋ ክብደት መቀበል ካልፈለግን ፣ ምርጫችን የሕዝባችንን ስቃይ ማርዘም ፣ አገዛዙ እንዲቆይ መርዳትና በመጨረሻም ፣ ለሃገራችን መበታተን ምክንያት መሆኑን መቀበል አለብን ፡፡
የዚህ ጽሁፍ ዋናው ዓላማ ፣ ከላይ በአጭሩ ጠቅሼ ለማሳየት የሞከርኩት ፣ በሃያኛው ክፍለዘመናችን በጀርመን ተከስቶ የነበረው አስቀያሚ የናዚ /የፋሺስቶች የዘር አድልዎ ፖሊሲ ምልክቶቹን ፣ በሃገራችን ፣ በአንዳንድ በተቃዋሚው አካባቢ ባሉም ምሁራንም ጭምር ፣ በአንዳንድ ድህረ-ገጾችና የፓልቶክ የመወያያ ክፍሎች ሲሰሙና ፣ ሲንጸባረቁ ያየሁትን አደገኛ አዝማሚያ፣ ስጋቴን ለወገኖቼ ለማካፈል እንጂ ፣ ባለሙያው ሆኜ አንባቢያንን ለማስተማር አይደለም፡፡
የናዚዝም ፣ ወይም እራሳቸውን የአርያን ማስተር ሬስ (Aryan master race ) ብለው የሚጠሩት ዘርኞች ዋና መለያ አካሄዳቸው ፣ የሌላውን ሰው ሕልውና መካድ ፣ በሕዝብ መሃል ያለውን ታሪካዊ ትስስርን አለመቀበል ፣ ከአንድነቱ ይልቅ በልዩነቱ ላይ ማተኮር ፣ በሕዝቦች መሃል አጥር ማጠር ፣ የግንኙነቱን ድልድይ ማፍረስ ፣ በሰዎች ልጆች መሃከል ሰፊ የማበላለጥና ፣ ሚዛኑ የተንሻፈፈና ቅጥ ያጣ የወገንተኛነት አካሄድ ማስፋፋት ነው ፡፡
ይህ አይነት ግልጽ የዘረኛነት አካሄድ ፣ ትላንት የወያኔው መሪ ፣ `` ከወርቅ ዘር በመወለዴ እኮራለሁ `` ያሉን ፣ ሕዝብን ከሕዝብ የማበላለጥ ዘረኛ ዓላማ ስንቃወም ሰንብተን ፣ ዛሬ ደግሞ ፣ አውቀው ሆነ ሊያስከትል የሚችለውን አደጋ ሳያጤኑት ፣ እንደዚህ አይነት ከፋፋይ ፣ የፋሺስት ዘረኛ ፖለቲካዊ ቋዋንቋ ማሰማት የጀመሩትን ፣ ቁጭ ብሎ ማዳመጥ እየተለመደ መምጣት ጀምሮዋል ፡፡
ዛሬ ከአንዳንድ ተቃውሞን እናስተባብራለን ከሚሉ ፣ ሊያስወግዱ ከሚፈልጉት ስርዓት ባልተለየ መንገድ እየተጓዙ ፣ ቆመንለታል የሚሉት ሕዝብ ያልጠየቃቸውን ፣ እሱ ከሌላው የምበልጥ ነኝ ያላለውን ፣ እሱ ያልፈለገውን በስሙ እንወክለዋለን እያሉ ፣ በሕዝባችን መሃል ፣ ጥላቻንና ፣ መራራቅን የሚጋብዝ ፣ አላስፈላጊ ማበላለጥ ፣ ባልተለመደ መልኩ ሲካሄድ ስንሰማ ፣ ከማሳዘኑም በላይ እያሰጋን ሄድዋል ፡፡
በአንድ የታሪክ ሂደት አስገዳጅነት በተከሰተ ሁኔታም ይሁን ፣ ተፈጥሮ በቸረው ልዩነት ፣ እንደ ጌጣችን ልናየው ፣ የሚገባን ታሪካችንን ፣ አንዱ ከሌላው ፣ የተመረጠ ፣ የተሻለ ፣ ቆንጆ ፣ ጸጉረ ዞማ ፣ አፍንጫ ሰልካካ ፣ ጎበዝ ተዋጊ ፣ ታላቅ ሕዝብ ፣ ወርቅ ሕዝብ .......ወዘተ የመሳሰሉ ፣ በጣም ኋላ ቀር የሆኑ ዘረኛ ፣ ቅጽላዊ ማበላለጦችን በሕዝባችን መሃል ፣ በአለንበት በሃያ አንደኛው ዘመን ማዳመጡ ጆሮ ያሳምማል ፤ አንገት ያስደፋል ፣ ተስፋ ያጨልማል ፡፡ ይህ አይነት አላስፈላጊ ወገንተኝነት ፣ ቆመንለታል ለሚሉት ክፍል ከሌላው ወገኑ እንዲነጠልና ፣ የጥቃት ኢላማ እንዲሆን ከመርዳት ባሻገር የሚጠቅመው ነገር የለም ፡፡
በእርግጥ በማንኛውም ወገናችን ላይ በተናጠል የሚደርሰው ፣ በጎም ይሁን ጉዳት የጋራችን መሆኑን መቀበል አለብን፡፡ የማንኛውም ክፍል ወጋናችን በተናጠልና በተራ በሚደርስበት ፣ መሰቃየት ፣ መታሰር፣ መፈናቀል ፣ መጋዝ ፣ መዋረድ ፣ ለሌላውም ህመም ሆኖ ሲሰማው ኖርዋል ፡፡ ለመፍትሄውም አብሮ ተዋድቋል ፣ ታግሏል ፣ አብሮ በደም የተሳሰረ አንድነት ገንብቷል ፡፡ ያም እየተደናቀፈም ቢሆን ወደፊ ይቀጥላል ፡፡
በተለምዶ ፣ በአባቴ የትውልድ ሃረጌ የዚህኛው ዘር ነኝ ፣ በእናቴ የዚያኛው የእከሌ ወገን ነኝ እንደምንለው ሁሉ ፣ ሁላችንም በኢትዮጵያዊነታችን ከአማራውም ፣ ከኦሮሞውም ፣ ከሃዲያውም ከሁሉም የሐገራችን ሕዝብ ጋር ትስስር ስላለን ፣ የትኛውም ወገናችን ፣ በተናጠልም ይሁን በጋራ ለሚደርስባቸው ጥቃት፣ የራሳችን ጥቃት መሆኑ ተሰምቶን፣ ከማንኛውም የተገፋ ወገናችን ጎን ቆመን ጥቃቱን በጋራ ልንከላከል ይገባል ፡፡ ኢትዮጵያ የሚለው ሁላችንንም የሚያገናኝ ማእከል ነው ካልን ? እኔ በኢትዮጵያዊነቴ ዶርዜነት አለብኝ፣ በኢትዮጵያዊነቴ አፋርነት አለብኝ ፣ በኢትዮጵያዊነቴ አማራነት ፣ በኢትዮጵያዊነቴ ኦሮሞነት ....ወዘተ አለብኝ ብለን አምነን ፣ በተግባር በክፉም ሆነ በደጉ ጊዜ አብረን ተደጋግፈን ስንቆም ነው ፣ እውነተኛ ኢትዮጵያዊነታችንን በተግባር የምናስመሰክረው፡፡
አንዳንዴ ሰዎች እራሳቸው ባልመረጡት መንገድ እንዲሄዱ ፣ ስለሚገፉ ፣ ሰዎች በተናጠል ለሚደርስባቸው ጥቃት እራሳቸውን ለመከላከል በሚያደርጉት ጥረት ፣ የሌላውን ህልውናና ፣ መብት እስካልተጋፉና ፣ ላጠቃላዩ ሕብረት ችግር እስካልሆኑ ድረስ ፣ በሚያመቻቸው መንገድ የመታገል መብታቸውን መቀበል ብቻ ሳይሆን ማገዝና ፣ ከጎናቸው ሆኖ ብቻቸውን አለመሆናቸውን ማሳየት ወገናዊ ግዴታ ነው ፡፡
ይህ አይነት ወገናዊ ትብብር ፣ ለየብቻ መፍትሄ ፍለጋን ለማበረታት ሳይሆን ፣ የላላውን ለማጥበቅ ፣ የራቀውን ልብ ለማቅረብ ፣ የተጎዳውን መንፈስ ለመጠገን ፣ ይበልጥ የሚያስተሳስረን ፣ በሂደት የገነባነውን በጎ ትሪካችንን የሚንከባከብና ፣ የማይጠቅመንን አስወግደን ለሃገራችን አንድነትና ፣ ለሕዝቦቿ እኩልነት ለሚደረገው ትግል ጽኑ የአንድነት መሰረት እንደሚገነባ በማመን ነው ፡፡
ለሰባዊ መብቶች (human rights)መቅደም ስንታገል ፣ ዘር ፣ ሃይማኖት ፣ ቀለም ፣ ጾታ ፣ ታላቅነት ፣ ጀግነት ፣ የመሳሰሉትን ``እንደ መለኪያ `` አስቀምጠን ሳይሆን ፣ ወይም በቡድንና ፣ በግለሰብ የተደራጁና ያልተደራጁ በሚል ስሌት ከፋፍለን ሳይሆን ፣ በዚህ ምድር ላይ ለተፈጠረ ፣ ለሰው ልጅ የተሰጠው ተፈጥሮዋዊ መብቱ የተጣሰ በመሆኑ ብቻ ነው ፡፡
በሌላው ወገናችን ላይ የሚደርሰው፣ እስር፣ እንግልት ፣ መፈናቀል ፣ የሚሰማን ፣ የእኛ በምንለው ላይ ብቻ ሲደርስ ከሆነ ? የሌላው ወገናችን ስቃይና መከራ ፣ እንደራሳችን የማይሰማን ከሆነ ? ሕዝባችንን ያስተሳሰረውን ሰንሰለት እየበጣጠስን ፣ ለጎጣችን ፣ ለመንደራችን ፣ ብቻ የምንጨነቅ ከሆነ፣ በእውነት እንደ ናዚዎቹ ፣ በዘረኞች በሽታ እንደተለከፍን መቀበል አለብን ፡፡
ትላንት ያልተመችን ፣ ሌሎች ብቻቸውን የሄዱበት ጸረ አንድነት የጥፋት መንገድ ነበር ብለን አሁንም የምናምን ከሆነ ? ፣ ይህንን አካሄድ እኛ ስንደግመው ልክ የሚሆንበት መንገድ ስለሌለ ፣ የምንከተለው የትግል አቅጣጫ ፣ ለጋራ ችግራችን ወደ የጋራ መፍትሄ የሚያደርሰ መንገድ የሚያመቻችልን እቅድ ስንነድፍ ነው ፡፡ በጋራ ታግለን ፣ የምናመጣው ሰላም ፣ ዕድገትና ፣ ፍትህ የሰፈነበት ዲሞክራሲያዊ ስርዓት የብዙውን ፣ አለ የምንላቸውን ችግሮቻችንን መፍቻ ቁልፍ ስለሆነ ፣ በየትኛውም አቅጣጫ የምናደርገው ግፊት ፣ ወደ እዚህ አቅጣጫ አቅርቦ የሚያሰባስበን መሆን ይኖርበታል፡፡
የሕዝባችን ጥያቄም ባይሆን ፣ ለረዥም ጊዜ ፊደል በቆጠረው ጎጠኛ (elite) እንወክለዋለን ብለው ወደ ሕዝባችን በሚገፉት አጀንዳ የተጎዳው አንድነታችንን ለመጠገን ፣ በተመሳሳይ መንገድ በእልህ መሄድ ፣ እነሱን መተባበር እንጂ ለሃገር እንደማይጠቅም መታወቅ አለበት ፡፡ በእልህ የሚወሰድ አቅዋም ፣ ለማንኛችንም የሚበጅ አይሆንም ፣ ይበታትነናል፣ በዚህ ደግሞ ማንም አይጠቀምም ፡፡ በሳይንስ እንደተረጋገጠው ፣ ስሜታዊነት ሚዛኑ በዝቶ ካጋደለ ፣ ዕውቀት ወይም ጥበብን የያዘው የአዕምሮ ክፍላችን ስራውን ይቀንሳ፡፡(when emotions is high intelligence is low) የዚህም ውጤት የሚያስከትለውን አደጋ ለማስረዳት አንባቢዎቼን መናቅ ይሆንብኛል ፡፡
ወደድንም ጠላንም የመገንጠልን ዓላማ በሚገፉ ጎጠኛ ኢሊቶችና ፣ በሥርዓቱ ተባባሪነት ይገፋ የነበርው የዘረኞች ዓላማ ፣ ወደ ሕዝባችን እየገባ ፣ ከምንገምተው በላይ እየተራባ ፣ በብሔራዊ አንደንታችን ላይ አደጋ እንዳንዣበበ ያስተዋሉት ጥቂቶች ናቸው ፡፡ የአንድነቱ ደጋፊዎች ነን ከምንል ፣ የጎጥ ፖለቲካ አራማጆች በተሻለ እይተደራጁ ፣ እየተሰባሰቡ እንደሆን መካድ የዋህነት ነው ፡፡
ሕዝብ ደግሞ ፣ መሪ እስከሌለውና ፣ አደራጅቶ ትክክለኛውን አቅጣጫ የሚመራው እስከሌለው ድረስ፣ ቁጥሩ ስለበዛ ምንም ሊሰራ አይችልም ፡፡ በተግባር የምናየውም የተቃዋሚ የፖለቲካ ድርጅቶች ሕዝባችን ብቻውን እንደተውት ነው፡፡ በዚህ ላይ ከአንድ አቅጣጫ ብቻ በቀጣይነት በሚፈስለት ጥንፈኛ አመለካከት አይሳሳትም ማለት አይቻልም ፡፡ በተለያዩ የታሪክ አጋጣሚ ፣ ሕዝብ የተሳሳተ አቅዋም ሊወስድ እንደሚችል በተደጋጋሚ ታይቷል ፡፡
በእነዚህ ጎጠኛ አስተሳሰብ ባላቸው የሚገፋውን የዘረኝነት ጥፋት ፣ እንወክለዋለን የሚሉት ሕዝብ አቅዋም እንደሆነ አድርገን ተስፋ ቆርጠን ፣ በወገኖቻችን ላይ ዕምነት ማጣት የለብንም ፡፡ እንደዛ ማመን የጀመርን ከሆነ ፣ ለጎጠኞች እጅ እየሰጠን እንደሆነና ፣ እኛም የችግሩ ተባባሪ መሆን እንደጀመርን ማመን አለብን ፡፡ በሕዝባችን የሚቀርበው መሰረታዊ ጥያቄና ፣ የተማረው (ኢሊት) በሚፈጥረው ችግር መሃከል ያለውን ልዩነት ማስመር ካልቻልንና ፣ ሁለቱን ካምታታን ፣ ወደ ተሳሳተ ድምዳሜ እንዳይወስደን መጠንቀቅ አለብን ፡፡ እየመጣ ያለውን ችግር አቃለንም ሆነ አጋነን ሳናየው ፣ እንደ ሁኔታው ቅደም ተከተል ተደራጅተን ልንታገለው ይገባል፡፡
ያለው አገዛዝ ፣ የጎጠኞችን ፍላጎት በእጥፍ አጩሆ የሚያደነቁረን እንጂ ፣ የአብዛኛውን ፣ አንድነቱን የሚፈልገው ሕዝባችን ድምጽ ስለታፈነ ፣ ባለመስማታችን ልንጠራጠር አይገባም ፡፡ የሕዝባችንን እውነተኛ ፍላጎት በተለያየ አጋጣሚ ቀዳዳ ሲያገኝ አሳይቶናልና ፣ አሁንም ምንም የተለወጠለት ዓዲስ ነገር ስለሌለ ትግሉ ይቀጥላል ፡፡ እስሩ ፣ እመቃው ፣ ችግሩ ፣ ስደቱ ፣ እንደቀጠለ ሆኖ ፣ አሁንም አብዛኛውን ክፍል ያገለለ አንባገነናዊ ሥርዓት በሰፈነበት ሁኔታ፣ ከመታገል ሰንፈን ፣ እንዲሆንልን የምንመኘውን ፣ ከላይ እንዲፈቀድልን በተስፋ ደጅ እየጠናን ተጃጅለል ማጃጃሉ አይጠቅመንም ፡፡
ካለፈው እንኳን የቅርብ ታሪካችን ፣ ይህ ሥርዓት ሁሌ ግፊት በሚደርስበት ወቅት ፣ ``ለመደራደር `` በሚል ስንት አዛውንቶች ፣ ስልጣን እንቁልልጭ እያላቸው ፣ ሰነድ እያስፈረመ ፣ ከሕዝብ አጋጭቶ ሁኔታውን ፣ በግልባጩ ለራሱ እንደተጠቀመበት መርሳት፣ ትልቅ የፖለቲካ የዋህነት ነው ፡፡ መደራደር የሚባል እንኳን ነገር ቢኖር ፣ ትግልን ሳያቀዘቅዙ ፣ ትጥቅን ሳያላሉ ፣ በስልት ግፊት በማሳደር እንጂ ፣ የገነባነውን የትግል ስሜት እራሳችን ከናድንለት ቦኋላ ፣
ተርግጦ መገዛት እንጂ ፣ አገዛዙስ ለምንድነው ለመደራደር የሚፈልገው? ለዛውም እኛው መላ እየመታንላቸውና ፣ እየተረጎምንላቸው እንጂ ፣ ከእነሱ የሰማነው ምንም ተስፋ የለም ፡፡
እንዲያውም አገዛዙ ከሃገራችን አልፎ እጁን አርዝሞ ፣ በሚሊዮኖች የሚቆጠር ዶላር በየስርቻው ለአድር ባዮች እየዘራ፣ በጅት መድቦ፣ ያሰማራቸውን የውሸት ተቃዋሚዎች ፣ ``በየስብስቡና፣ በየሕብረቱ `` ውስጥ እየጠቀጠቀ አመራሩን በራሱ ሰርጎ ገቦች ሊያሲዝና ፣ መድረኩን ሊያጣብብ ሲሞክር እየታዘብን ነው ፡፡ ይህ ቀድመው መድረኩን ይዘው ሊሰራ ባማይችል መንገድ ጀምረው ካኮላሹት ቦኋላ ፣ ሰዉ ተስፋ ቆርጦ ሁለተኛ የእውነቱንም እንዳይሞክር ፣ ወይም በእውነቱ እና እነሱ በፈጠሩት መሃከል የተምታታ ሁኔታ ለመፍጠር የሚያደርጉት ጥረት ነው ፡፡
እነዚህ ሰረገው የሚያስገብዋቸው የሰለጠኑ አደናባሪዎች ፣ መንገድ ለይ እንደተንጠለጠለ የሕዝብ ቴሌፎን ፣ ገንዘብ እያቃሙዋቸው ፣ በቀሚስና ፣ በንዋይ እያባበሉዋቸው የሚያስለፈልፋቸው ፣ አስመሳይ ተቃዋሚዎች አንዱ እግራቸውን ጠላት ሰፈር ፣ ሌላውን ተቃዋሚው ሰፈር ተክለው ፣ እንደ ቱቦ አስተላልፉ የተባሉትን ውዥንብር (disinformation) በመረጃ ስም እየበተኑ ፣ አሁንም የተቃዋሚው ክፍል ተጠናክሮ እንዳይደራጅ የሚችሉትን ሁሉ እንደቀድሞው ለማደናገር ሲሞክሩ የምናየው ነው ፡፡ ተቃዋሚውም ፣ ማን ምን እንደነበር የራሱ (trackrecord) ስለሌለው ፣ ትላንት ከውስጣችን ወጥተው ፣ አስር ጊዜ እየካዱን ሲመለሱ ፣ የሚቀበላቸው በእቅፍ አበባ ነው ፡፡
ከአዲሱም ጠቅላይ ሚኒስቴራችን በትክክል በሚገባን ቋዋንቋ የሰማነው ነገር ቢኖር፣ ሊመልሱ የተዘጋጁት የሕዝባችንን ጥያቄ ሳይሆን ፣ የቀድሞው ጠቅላይ ሚኒስቴር የጀመሩትን ``ራዕይ`` በተጠናከረ መንገድ እውን ማድረግን ነው ፡፡ በሚሊዮን የሚቆጠር ሕዝብ ወጥቶ ``የሃዘናቸው ተካፋይ መሆኑን`` ለዓለም ሕዝብና ፣ ለእኛ ሊያሳዩን ሲነሱ ፣ ከፍተኛ ድጋፍ አለን ፣ በጀመርነው መንገድ እንቀጥላለን ማለት መሆኑን የማይገባን ከሆነ ፣ አስተርጓሚ ሊያስፈልገን ነው ፡፡ ወይንም አንዳንዶች በሌላ ዘረኛ ስሌት ሊነግሩን እንደሚፈልጉት `` ችግራችን ሥርዓቱ ሳይሆን ፣ የመሪው ማንነትና ፣ የመጣበት ክፍልን ነበር የምንቃወም`` ብለው በግልጽ ይነግሩን እንደሆን እንጂ፣ ተስፋ ማየት ገና ምንም አልጀመርንምና ለገላጋይነት አንጣደፍ ፡፡
ባጠቃላይ ይህን ሁሉ ዘርፈ ብዙ የጋራ ችግራችንን፣ ለማስወገድና አደጋውን ለመከላከል የምንችለው፣ ባልሆነ ተስፋ እራሳችንን በማታለል ፣ ወይም በእልህ እነሱ በሄዱበት የጎጥ መንገድ በግልባጩ ተጉዘን ሳይሆን ፣ ሰከን ብለን ፣ ትግላችንን ሳናቀዘቅዝ ፣ ትጥቃችንን ሳናላላ ፣ ለዋናው ብሔራዊ ደህንነታችን ስንል መለስተኛ ልዩነቶቻችንን በይደር አቆይተን ``cease-fire`` ይህች ሓገር እንደ ሃገር እንድትቀጥል የምንፈልግ የአንድነት ሃይሎች ፣ ጋባዥ ሳይጠራን ፣ አስተናጋጅ ሳያስፈልገን፣ ግርግር ፣ ድግስ ፣ አሜሪካ ኦባማ እያልን ``መቀላወጥ`` ሳናበዛ ፣ እንደ ጥንቱ አባቶቻችን ፣ ተፈላልገን ፣ ተጠቃቅሰን ፣ ተሰባስበን ፣ ተደራጅተን፣ ብሔራዊ አጀንዳችንን ቀርጸን በጋራ አምርረን መታገል ስንጀምር ብቻ ነው፡፡
እግዚአብሔር ኢትዮጵያን ሁሌ በራሱ መንገድ ይጠብቃታል ፡፡ብስራት ኢብሳእኛም በቀና የአንድነት መንፈስ እንተባበረው ፡፡ http://minilik-salsawi.blogspot.com/2012/09/blog-post_7748.html?spref=fb

ስትራቴጂ አልባ ተቃዋሚዎችን ማዳመጫቸውን ወያኔ እና ዲያስፖራው ደፍነውታል!!!



ለላሸቀው የዲያስፖራው ፖለቲካ የፈጠረው ጫና ስለ ፖለቲካ እውቀት ያሌላቸው ሰዎች በደመነፍስ ፖለቲከኛ እየሆኑ መምጣት በሃገር ውስጥ ትግል የፖለቲካ ስትራቴጂ እና ታክቲክ እንዳይኖር አድርጓል::
                                   =========  ምንሊክ ሳልሳዊ ============
የወያኔውን ጁንታ አተኩረን በብዛት የምንተቸው የህዝብ አደራ ተቀብያለሁ ብሉ በተጭበረበረ ፖለቲካ ለግላዊ እና ቡድናዊ ጥቅሞች በመቆም አገን እና ህዝብን ወደ ገደል ከቶ በሙስና ተዘፍቆ ህዝብን በድህነት አለንጋ እየገረፈ መሆኑ በቅርበት እያየን ሲሆን ይህንን የትግል ስልት እንደ ህዝብ ስንከታተል የስትራቴጂ አልባ ተቃዋሚዎችን በሰበ አስባብ መንደፋደፍ ደሞ እየታዘብን ነው:: የተቃዋሚዎች ነገር ሰልችቶናል ስለዚህ የአስተሳሰብ ዘይቤያቸውን ቀይረው እና ከስሜታዊ እና ካለፈ ፖለቲካ ወተው በሰለጠነ መንገድ የወያኔን ጁንታ በሰላማዊ ይሁን በትጥቃዊ መንገድ እንዲያስወጉ ለመለመን ሳይሆን ራሳቸውን ደጋግመው እንዲፈትሹ ለማሳሰብ ነው::

ባለፈው ጹሁፎች ለመጥቀስ እንደሞከርኩት የኢሕኣዴግ የስልጣን እድሜ የረዘመው በግንባሩ ጥንካሬ ሳይሆን በተቃዋሚዎች ልፍስፍስነት ነው::ይህን አባባል አባባልነቱ በደረቁ ተወስዶ በኔ ስታይል ቢጻፍም አረፍተ ነገሩ የተወሰደው ከወያኔው የ 40 አመት የስልጣን መቆያ እቅድ ንድፈ ሃሳብ የተወሰደ ነው :: ወያኔ እንደሚለን በንድፈ ሃሳቡ ተቃዋሚዎች አቅም የሌላቸው ልፍስፍሶች ስለሆኑ ለስልታን ብቁ ባለመሆናቸው እንደፈለግን በመፈንጨት እስከ 40 እና 50 አመት በስልጣን ላይ ለመቆየት የታቀደ ነው::ለዚህ ምንም መልስ ያሌላቸው ተቃዋሚዎች የመስዋትነት እና የስትራቴጂ ቁርጠኝነት ያሌላቸው ተንክሮ ሊወጣ የሚፈልግ አመራር  በማቀጨጭ እና ለገዢው ፓርቲ በገንዘብ በመደለል ትግላቸውን እያቀጨጩት ይገኛሉ::

ሃገሪቷ ህገ መንግስት ቢኖራትም በስርኣት አልበኞች እየተጣሰ ህግ በህግ እየተሻረ እና ባለስልጣናት እየሸረሸሩት አማራጭ የፖለቲካ አመለካከቶች እና አስተሳሰቦች እንዳይንሸራሸሩ እና እንዳይወዳደሩ በማድረግ በህግ የተረጋገጠውን የብዙሃን የፓርቲ ስርኣት እንዳይሰፍን እንቅፋት ቢሆኑም ይህ ደሞ የተቃዋሚዎች ድክመት ታይቶ የሚወሰድ እርምጃ ነው::ብቁ እና ጠንካራ የፖለቲካ ፓርቲ አለመገኘቱ -የአገር ጉዳይ የአንድ ሰሞን ሆሆይታ እና ትኩሳት ተከትሎ ማውራቱ -ፖለቲካ የትርፍ ሰአት ስራ- መሆኑ ያልበሰሉ እና የፖለቲካ ስልታዊ እውቀት ያሌላቸው ቦዘኔዎች በፓርቲዎች ዙሪያ መሰባሰባቸው - በሚገባ የተደራጀ፣ አቅሙን እያጎለበተና ለሕዝቡ የተሻለ አማራጭ የሚያቀርብ ተቃዋሚ የፖለቲካ ድርጅት አለመኖር በኢትዮጵያ የሚፈለገውን ለውጥ አለማምጣቱ የታወቀ ጉዳይ ነው::ሰበብ የማያጡት ተቃዋሚዎች ይህንን ማድረግ ያልቻልነው ወያኔ እንዳንጠናከር እያዳከመን እያንገላታን እያሰረን ነው ቢሉም ይህንን አሰራር የወያኔው ጁንታ እንዲቀይር መስዋትነት ለመክፈል ምንም ያደረጉት ነገር የለም::

በእርግጥ የወያኔው ጁንታ በፖለቲካ ድርጅቶች ላይ ከፍተኛ ጫና በማድረግ ድርጅቶቹ እንዲቀጭጩ የተለያዩ ዘዴዎችን በመጠቀም ሚናውን እየተጫወተ ነው:: ሆኖም ግን ተቃዋሚዎች ከታጋይነት ይልቅ ባለፈ ታሪክ የመኮፈስ- እርስ በእርስ የመወቃቀስ- ያለፉትን ስርኣቶች የመናፈቅ-ህዝብን በታሪክ ስም ለመደለል መሞከር-ከመስዋትነት ይልቅ ለጥቅም መገዛት-መረጃ መሸጥ -ለስልጣን መጓጓት የመሳሰሉት ድክመቶች ያሉባቸው ሲሆን ስሜታዊ እና ያልበሰሉ ቦዘነዎችን ሰብስቦ ቲፎዞ በማድረግ መንጠራራትም ያልቀረፉት ችግራቸው ነው::የወያኔ ተጽእኖ እና ጫና እዳለ ድርሻው ሳይካድ መጀመሪያ ተቃዋሚዎች ራሳቸውን ማጽዳት ይጠበቅባቸዋል::በውስጣቸው የሚታየውን ችግር ቢያድበሰብሱትም በአደባባይ እያየነው ያለ ጉዳይ ነው፡፡ 

ተቃዋሚዎች ራሳቸው ቆራጦች፣ ጠንካሮች፣ ቅኖችና ለመስዋዕትነት ዝግጁዎች ቢሆኑ ኖሮ ከዚህ በላይ የተጠናከሩ ይሆኑ ነበር፡፡ ተቃዋሚ ፓርቲዎች ከባድ እና ሊቃለል እንኳን ያልቻለ የመንግስት ጫና ....ተቃዋሚ ፓርቲዎች በውስጣቸው በተሰገሰጉ የወያኔ ሰላዮች የታጠሩ ናቸው::ተቃዋሚ ፓርቲዎች የአንድነት ችግር ....ተቃዋሚ ፓርቲዎች የአደረጃጀት ችግር ...ተቃዋሚ ፓርቲዎች የአመለካከት ችግር ...ተቃዋሚ ፓርቲዎች የውስጥ የዲሞክራሲ ችግር.....ተቃዋሚ ፓርቲዎች የደጋፊና የአባል ብዛት ችግር ....ተቃዋሚ ፓርቲዎች የፋይናንስ አቅም ችግር ... ተቃዋሚ ፓርቲዎች የፖለቲካ መስመር፣ የስትራቴጂና የታክቲክ ችግር አለባቸው፡፡ ተቃዋሚ ፓርቲዎች ችግሮችን የሚፈቱበት መንገድ ራሱ ችግር አለበት፡፡

ተቃዋሚዎች ከዚህ በላይ ለተተቀሱት ነገሮች አትኩሮት መስተት እና ማስተካከል አለባቸው ስሜታዊነት እና የሆያሆዬ ፖለቲካ መቆም ያለበት ጉዳይ ነው::በውስጣቸው ያለውን አንድነት ማጠናከር እና የስርኣቱን ተላላኪዎች ማስወገድ ይጠበቅባቸዋል:: የአደረጃጀት መዋቅራቸውን ማስተካከል በበሰሉ እና ወደፊትን ግብ በሚያደርጉ ጠንካራ እና ብቁ ፖለቲከኞች መታጠር አለባቸው:: አመለካከታቸውን ካረጀ እና ከታሪክ ምርኩዝነት አውጥተው በሰለጠነ የፖለቲካ አስተሳሰብ ራሳቸውን ማስተሳሰር እና አማራጭ ሃሳቦችን በማሸራሸር ጠንካራ ብሄራዊነት መፍጠርና ለላሸቀው የዲያስፖራው ፖለቲካ ፊት አለመስጠት ስለ ፖለቲካ እውቀት ያሌላቸው ሰዎች በደመነፍስ ፖለቲከኛ እየሆኑ መምጣት የፖለቲካ ስትራቴጂ እና ታክቲክ እንዳይኖር አድርጓል:: ስለዚህ እነዚህ ጉዳዮች በጥራት እና በአጽንኦት አትኩሮት ከተሰጠባቸው ትግሉ ሊያብብ ይችላል:: ከዚህ ውጪ አሁን ባሉበት ሁኔታ ተቃዋሚዎች ከቀጠሉ የወያኔን እድሜ ከማስረም ዉጪ ምንም ፋይዳ የለውም::

ፍትሕ የሚያስፈልጋቸው የሕገወጥ ስደት ሰለባዎች


(ምንሊክ ሳልሳዊ)

በአሁኑ ጊዜ ሳዑዲ ዓረቢያ በስደት የነበሩ ከ100 ሺሕ በላይ ኢትዮጵያዊያን ወገኖቻችን አገራቸው ለመግባት በቅተዋል፡፡ አሁንም በርካታ ወገኖች የመሄጃ ጊዜያቸውን በማጎሪያ ጣቢያዎች ወይም በቤታቸው ሆነው እየተጠባበቁ ነው፡፡
ሰሞኑንም የሳዑዲ መንግሥት ኢትዮጵያዊያኑን ‹‹ለጊዜው ማቆያ ቦታዎቻችን ከመጠን በላይ ስለተጨናነቁና ሁላችሁንም ልናስተናግድ ስለማንችል በየቤታችሁ ሆናችሁ ድጋሚ ጥሪ እስክናደርግ ተጠባበቁ፤›› የሚል መልዕክት ‹‹ወደ አገራችን አሳፍሩን›› ለሚሉት ኢትዮጵያዊያን እያስተላለፈ ነው፡፡ በዜና ዘገባዎች ላይ የተጠቀሰው ቁጥር እነዚህን በቤታቸው ሆነው የሚጠባበቁትንም ያጠቃልል እንደሆነ ወይም እንዳልሆነ የተረጋገጠ መረጃ ማግኘት አልቻልንም፡፡
ይሁንና ካለው ነባራዊ ሁኔታ አንፃር ሲታይ፣ የተጠቀሰው ቁጥር አሁንም ገና የሚቀረው ማረጋገጥ ይቻላል፡፡ በቅርቡ በጅዳ አካባቢ ማረፊያ ጣቢያዎች ውስጥ ያሉ ኢትዮጵያዊን ቁጥር በጥቂቱ ከ20,000 በላይ እንደሆነ ተገምቷል፡፡ ከሃምሳ በሚበልጡ የተለያዩ ማጎሪያ ቤቶች ውስጥ የተሰበሰበው ሕዝብ ደግሞ ቢያንስ 20,000 ይሆናል፡፡ በየቤቱ የሳዑዲ መንግሥትን ዳግም ጥሪ የሚጠባበቀው በሪያድ፣ በጅዳ፣ በመካ፣ በደማምና በሌሎች ከተሞች የሚኖረውን ኢትዮጵያዊ ደግሞ ለመቁጠር እጅግ የሚያስቸግር ነው፡፡
ከላይ የዘረዘርኩት እንግዲህ ይተልቅም ይነስም በከተሞች አካባቢ የሚኖረው መሆኑ ነው፡፡ በሌላው በኩል ደግሞ በየበረሃው በበግ፣ በፍየልና በግመል ጥበቃ ወይም በሌሎች ሥራዎች የተሰማራውና ለመገናኛ ብዙኃን ቅርበት የሌለው ኢትዮጵያዊ ቁጥሩ ምን ያህል እንደሆነ ለማወቅ አይቻልም፡፡ ሁሉም ለማለት ይቻላል፤ የየመንን ድንበሮች በመከራና በስቃይ ሕይወታቸውን፣ አካላቸውን፣ ሴትነታቸውንና ሰብዓዊ ክብራቸውን እየገበሩ፣ ካንዱ ቦታ የሚቀጥለው ቦታ የሚያደርሳቸውን የኮንትሮባንድ ትራንስፖርት ገንዘብ እስኪያሟሉ ይቆዩና ወደ ሚቀጥለው መዳረሻቸው ጉዞ የሚጀምሩ እንዳሉ በደንብ ይታወቃል፡፡ በሳዑዲ እንደሚታወቀው አንድ ሰው ከየመን ከምትዋሰነው የሳዑዲ ድንበር ከተማ ጀዛን አንስቶ በቀጥታ ሪያድ ወይንም ጅዳ ለመግባት ቢያንስ 1,000 የአሜሪካ ዶላር ስለሚፈጅ፣ በድንብር ከተሞች ያለው ፍተሻም ከረር ያለ በመሆኑ ማንም ስደተኛ በድንበር ከተሞች መቆየት አይፈልግም፡፡
(ምንሊክ ሳልሳዊ)
በዋና ዋና ከተሞች የሚኖር ሌላ አጋዥ ኢትዮጵያዊ ወገን ከሌለው ሁሉም አቆራርጦ መድረስ ነው የሚፈልገው፡፡ ይህም ከድንበር ከተማዋ ጀዛን ወደ ዋና ከተሞች ለመድረስ የሚፈጀውን ገንዘብ ለማሟላት ጉዞውን እያቆራረጡ ማድረግ የግድ ይላል፡፡ ለምሳሌ ከጀዛን ሪያድ ርቀቱ ወደ 1,800 ኪሎ ሜትር ገደማ ነው፡፡ ስለዚህ በዋና ከተሞች ወጪውን የሚሸፍንለት ወገን የሌለው ስደተኛ ይህንን 1,800 ኪሎ ሜትር ለመሸፈን ቢያንስ ቢያንስ ከስምንት ወር እስከ አንድ ዓመት ይፈጅበታል፡፡ አንድ ቦታ አንድ ወር ይሠራና ባገኘው ገንዘብ የተወሰኑ መቶ ኪሎ ሜትሮችን ይቀንስና ገንዘቡ ባደረሰው ቦታ ሌላ የእረኝነት ሥራ ይጀምራል፡፡ ከዚያም እንደመጀመሪያው እያደረገና እያቆራረጠ ዋና ከተሞች ይደርሳል፡፡
ስደተኞች ዋና ከተሞችን የሚመርጡበት ዋናው ምክንያት ደግሞ የተሻለ ክፍያ ፍለጋ፤ አነስተኛ ፍተሻና በርከት ያለ አቅርቦት ስላለ ነው፡፡ ለምሳሌ በጀዛን አካባቢ መንደሮች ለአንድ የጉልበት ሠራተኛ እረኛ የሚከፈለው ገንዘብ ከ100 ዶላር በታች ሲሆን፣ በሪያድ አካባቢ ደግሞ ላንድ ሙያ ለሌለው የጉልበት ሠራተኛ የሚከፈለው 500 ዶላር ይደርሳል፡፡ ታዲያ ጉዞውን ከጀዛን ከዓመት ወይም ከስድስት ወር በፊት የጀመረው ስደተኛ አሁንም መንገድ ላይ ነው ማለት ነው፡፡ እንዲያውም ባለፉት አሥራ ሁለት ወራት ባብዛኛው ለሥርዓት አልበኞች ጥቃት አብልጦ ሲጋለጥ የነበረው ስደተኛ እንዲህ ዓይነቱ ነበር፡፡ ካለፈው ዓመት አንስቶ በኢትዮጵያዊያን ላይ ሲሰነዘር የተስተዋለውና በየማኀበራዊ ድረ ገጾች ሲለቀቅ የነበረው ፎቶና ቪዲዮም ላይ የተመለከትናቸው ኢትዮጵያዊያን የመከራ ገፈት ቀማሾች እኚሁ መንገደኞች ናቸው፡፡
ምንም እንኳን በመንግሥታችን በኩል እየተደረገ ያለው ወገኖችን ወደ አገራቸው የማስገባት ጥረት የሚበረታታና የሚያስደስት ቢሆንም፣ ተደራሽነቱ አሁንም ለኔ እጅግ በጣም አጠያያቂ ነው፡፡ እንደ አገር ያሉትን ወገኖች በተቻለ መጠን ጠቅልለን እስካላወጣን ድረስ መሞታቸውን እንኳን የማናውቃቸው ኢትዮጵያዊያን ቁጥር እየጨመረ እንደሚሄድ የሚያውቀው አገር ቤት ያለው ቤተሰባቸው ብቻ ነው የሚሆነው፡፡
ለመሆኑ ይኼን ያህል ኢትዮጵያዊ ወገን በሕገወጥ መንገድ ከአገር ሲወጣ ለምን ተመልካች አልነበረም? በአፋር በረሃዎች ለግመል እረኞች የዒላማ መለማመጃ ሆኖ ሕይወቱ ያለፈውን፣ በጂቡቲ በረሃዎችና የባህር ዳርቻዎች በሕገወጥ የሰዎች ዝውውር ቱጃሮች ወንድና ሴት ሳይለይ ጾታዊና አካላዊ ጉዳት እየደረሰባቸው፣ የሚላስና የሚቀመስ እያጡ በረሃ ወድቀው የቀሩት፣ በሶማሊላንድ በረሃዎች እስከ ቦሳሶ ወደብ ድረስ እየተደበደቡ፣ እየተዘረፉ፣ እየተደፈሩና ክብራቸው እየተዋረደ ሕይወታቸው ያለፈው፣ ቀይ ባህር ሰጥመው ለአሳነባሪ እራት የሆነው፣ ዕድል ቀንቶአቸው የመን ደርሰው በየመን ሕገወጥ የሰዎች አዘዋዋሪዎች ከባህር ጀምሮ እንደ ሽቀጥ ካንዱ አዘዋዋሪ ወደሚቀጥለው አዘዋዋሪ ሲቸበቸቡ፣ በሳዑዲ ከተሞች የሚኖር አንድ ወገን በችግር ሠርቶ ያጠራቀመውን ገንዘብ ከፍሎ አለዚያም አገር ቤት የሚኖር ቤተሰብ መሬቱን ሸጦ ወይንም አከራይቶ በሚልከው ገንዘብ ነፍሱ ያልተዋጀችለትና በሚነድ ፌስታል ተለብልቦ፣ በሚስማር ተቸነካክሮ፣ በስለት ተተልትሎ፣ በብረት በትር እንደ እባብ ተቀጥቅጦ፣ በፕላስቲክ ገመድ ደሙ እስኪቆም ድረስ ብልቱና የዘር ፍሬውን ታስሮ እየተንጠለጠለና እጆቹን የፊጥኝ ተጠፍሮ፣ በጥይት አረር አሮ፣ ያውም በገዛ ወገኖቹ ኢትዮጵያዊያን ከየመን በረሃዎች እስከ መንፊሃና ነሲም በተዘረጋው የደም ንግድ ደሙ ደመ ከልብ የሆነበትን ኢትዮጵያዊ ከቶ ማን ሊቆጥረው ይችላል? በጀማ እየተደፈሩ ሕይወታቸው ያለፈ ኢትዮጵያዊያት እህቶችንስ ማን ይቆጥራቸዋል?
መቼም አንዱን ካንዱ ማበላለጥ ቢያስቸግርም እንደ ከብት ኢትዮጵያዊያን የተቸበቸቡባቸውና የታረዱባቸው የስደተኛ ንግድ ሸሪኮች ኢትዮጵያዊያን መሆናቸውን ማወቅ ደግሞ ሐዘኑን የከፋ ያደርገዋል፡፡ ከየመን በረሃዎች አንስቶ በሳዑዲ ዋና ዋና ከተሞች ድረስ የተዘረጋው የግፍ ንግድ ምንም እንኳን በየመናውያኑና በሳዑዲያውያኑ ቢመራም በየመን በረሃዎች ውስጥ የነበሩት ገራፊዎችና በየከተሞቹ የሚገኙት ገንዘብ አቀባባዮች ግን በሙሉ ኢትዮጵያዊያን ነበሩ፡፡
ምን ይኼ ብቻ? በኢትዮጵያ ካሉ ከተሞችና የገጠር ቀበሌዎችስ እነኚህን ተስፈኞች እየደለሉና እያባበሉ ወደ ሞት የነዷቸውስ እነማን ነበሩ? ‹‹የሌላ አገር ዜጋ ኢትዮጵያ ውስጥ በየመንደሩ ገብቶ ዜጎችን ለስደት መለመለ›› ብሎ የሚከራከር ያለ አይመስለኝም፡፡ በዚህ የምልመላ ሥራ ላይ ለመሳተፍ ደግሞ የግድ ባይሆንም የተመልማዩ ወገን አካባቢ ነዋሪ መሆን ያስፈልጋል፡፡ ከዚያ ባሻገር ደግሞ በአዲስ አበባ ዋና ዋና መንገዶች ለዘመናት ተለጥፈው ስናነባቸው የከረምናቸው ‹‹ወደ ዓረብ አገር በነፃ እንልካለን›› የሚሉት ማስታወቂያዎች እማኞች ናቸው፡፡
በዚህ ጹሑፌ ትኩረት ላደርግበት የፈለግኩት እነዚህን የዚህን ሁሉ ኢትዮጵያዊ ነፍስ የበሉትንና ለዚሁ ሁሉ መከራ የዳረጉትን ኢትዮጵያዊያን ጉዳይ ነው፡፡ እንዲያውም ከወር በፊት አዲስ አበባ ሄጄ የታዘብኩት ነገር ቢኖር፣ አንዳንድ ኤጀንሲዎች ቢሯቸውን ወደ ካርቱም ማዛወራቸውን ነው፡፡ ዜጎችን በመመርያ ወደ ካርቱም ከዚያም ወደ ዓረብ አገር ኤክስፖርት ለማድረግ!
አይግረማችሁና በሳዑዲ የዚህ የብዙዎችን ሕይወት የቀጠፈውንና ስንቶችን የአካል ጉዳተኛና የአዕምሮ በሽተኛ ያደረገው ሕገወጥ የሰዎች ዝውውር ገንዘብ አስተላላፊዎች፣ ሱቆቻቸውን እየዘጉና ሚኒባሶቻቸውን እያቆሙ ከነዚሁ መከረኞች ጋር ወደ አዲስ አበባ እየተሳፈሩና የመሳፈሪያ ጊዜያቸውን እየጠበቁ ነው፡፡ በየመንም ያሉት ኢትዮጵያዊያኑን ሲያሰቃዩ የነበሩት ኢትዮጵያዊያንም እንዲሁ፡፡ አገር ቤት ያሉት ደላሎችና ኤጀንሲዎች ባለ በርካታ ፎቆችና መኪኖች ባለቤት መሆናቸው የአደባባይ ሚስጥር ነው፡፡
ታዲያ እነዚህን ሁሉ ወንጀለኞች እያወቅናቸውና በመካከላችን አቅፈናቸው እየኖርን፣ ወገንን ለባርነትና እንደ መኪና መለዋለጫ አካላቸውን እየተተለተሉ በመቸብቸብ ንግድ ሀብትና ንብረት ያለማንም ከልካይ አፍርተው በእነዚህ ተበዳዮች አገር ሲንፈላሰሱ እያስተዋልን ‹‹ይኼ ነገር ገነ አይቀጥልም›› ብለን የምናስብ ከሆነ መቼም ምን እንደምንባል አላውቅም፡፡ እስኪ ለመሆኑ የትኛው ደላላ ወይም ኤጀንሲ ነው ለኮፍ ለኮፍ ሳይሆን ለተከሰተው የሕይወት መጥፋት፣ ያአካል መጉደልና ያአዕምሮ መታወክ ተመጣጣኝ ቅጣት የተቀጣና ተመጣጣኝ ካሳ የካሰ?
ተበዳዮች ደማቸውንና የሚያስመልስላቸውና በደላቸውን የበላይ አካል በጠፋ ጊዜ ራሳቸው በራሳቸው ፍትሕ ማግኘታቸውን ትናንት ወይም ዛሬ የተጀመረ ሀቅ አይደለም፡፡ ለዘመናት የኖረና አሁንም የሚኖር ነው፡፡ ዘመናችን በከሰተው በዚህ የባሪያ ፍንገላና የሰው ልጅን ለዕርድ የማቅረብ አሰቃቂ ወንጀል በቀጥተኛም ሆነ በተዘዋዋሪ መንገድ ግንኙነት ያላቸውና በዚሁ ኢሰብዓዊ ወንጀል እጃቸውን በንፁኃን ደም ያጠቡ ደላሎች፣ የሕክምና ተቋማት፣ ኤጀንሲዎች፣ በየመን የነበሩ አሰቃዮችና በሳዑዲ የነበሩና የሚገኙ ገንዘብ አስተላላፊ ግለሰቦች ከያሉበት ታድነው የሚገባቸውን ፍርድ እስካላገኙና ወደፊትም በዚህ ዓይነቱ አሰቃቂ የደም ንግድ ለመግባት ላሰቡ ሰዎች መቀጣጫ የሚሆንና በቂ ቅጣት ካልተቀጡ በቀር፣ አሁን ያየነው ዓይነት አሰቃቂ ክስተት ላለመከሰቱ ምንም ዓይነት ዋስትና የለም፡፡ እዚህ ላይ በቅርቡ አሜሪካ ውስጥ ኢትዮጵያዊቷን ልጅ እስርበው ለሞት አብቅተዋታል በሚል ወንጀል የተከሰሱት አሜሪካውያን ባልና ሚስት፣ ሦስት ሴቶችን ለዓመታት እቤቱ አግቶ የወሲብ ጥቃት ሲፈጽም ነበረ የተባለው አሜሪካዊ ላይ የተበየኑትን ብይኖች ስናስታውስ ‹‹መቼ ይሆን በኛስ አገር ተበዳይ ፍትሕ የሚያገኘው?›› ብዬ እንድጠይቅ ብቻ እገደዳለሁ፡፡
 ጸሐፊው ነዋሪነታቸው በሳዑዲ ዓረቢያ ሪያድ ከተማ  ነው፡፡ (ምንሊክ ሳልሳዊ)

የነገ ታህሳስ 3 ቀጠሮና የትግላችን የወደፊት አቅጣጫ!

የነገ ታህሳስ 3 ቀጠሮና የትግላችን የወደፊት አቅጣጫ!
ረቡእ ታህሳስ 2/2006

በማዕከላዊ ከህግ አግባብ ውጪ ለወራት ኢሰብዓዊ የሆነ ስቃይና ቶርቸር ሲፈጸምባቸው በቆዩት ኮሚቴዎቻችን ላይ የተከፈተውን የሀሰት ክስ በማየት ላይ ያለው ችሎት የዐቃቤ ህግ ምስክሮችንና መረጃዎችን ከተመለከተ በኋላ ‹‹ተከሳሾቹ ከክሱ ነጻ ናቸው ወይስ መከራከር ይጠበቅባቸዋል›› የሚለውን ብይን ለማሰማት የሰጠውን የህዳር ቀጠሮ ኢመደበኛ በሆነ መልኩ አዛውሮ ለነገ ታህሳስ 3/2006 ቀጠሮ የያዘ ሲሆን ህዝበ ሙስሊሙ ደግሞ ‹‹የሚፈረደው በኮሚቴዎች ላይ ሳይሆን በእኛ ነው! በእነሱ መታሰር ታስረናልና ችሎቱ እደህዝብ የሚፈርድብንን እንጠብቃለን›› እያለ ይገኛል፡፡

መንግስት በእፎይታው ጊዜ ሲፈጽም የቆያቸው ተግባራት ሙስሊሙ ህብተሰብ የመንግስት ፍላጎት ምን እንደሆነ ቁልጭ አድርጎ እንዲያይ ያስቻለው ሲሆን ቀጣይ የትግሉ አቅጣጫ ምን መምሰል እንዳለበትም ያመላከተ ነበር፡፡ የእፎይታው ወቅት እንቅስቃሴው እጁን አጣጥፎ ከመንግስት የሚመጣን መፍትሄ ብቻ ሲጠብቅ የነበረበት ሳይሆን ራሱንም ቆም ብሎ የገመገመበት፣ መንግስት በተገቢው መንገድ ምላሽ ባይሰጥ ቀጣይ የትግሉ አቅጣጫ ምን መሆን እንዳለበት አማራጮችን የፈተሸበት ነበር፡፡ በድምጻችን ይሰማ አማካኝነት በተደረገው የህዝብ አስተያየት ስበሰባ በርካታ ጠቃሚ አቅጣጫዎች የተጠቆሙ ሲሆን በእነዚሁ አቅጣጫዎች ላይ ሰፊና ጥልቅ ውይይቶች የተደረጉ ሲሆን የተለያዩ አማራጭ አቅጣጫዎችና ማስፈጸሚያ ስልቶችም ጭምር ተዘጋጅተው እየተጠናቀቁ ይገኛል፡፡ 

ያለጥርጥር የዚህን ህዝባዊ እንቅስቃሴ የወደፊት አቅጣጫ የሚወስኑ በርካታ ጉዳዮች አሉ፡፡ መንግስት በእፎይታው ጊዜ ከተከተለው መንገድ በተጨማሪ ነገ ታህሳስ 3 በመሪዎቻችን ላይ የሚሰጠው ብይን ደግሞ ለዚህ ትልቅ ግብዓት ይሆናል፡፡ መንግስት የእስከዛሬውን ግትር አቋሙን ገፍቶ እየቀጠለ መሆን አለመሆኑንም በማያሻማ ሁኔታ ያሳያል፡፡ ሙስሊሙ ህብረተሰብም ቢሆን ኮሚቴዎቻችንን በሙሉ በነጻ ከማሰናበት ውጭ ያለን ማንኛውም ውሳኔ አይቀበልም፡፡ እንደተለመደው ኮሚቴዎቻችንን በማን አለብኝነት በቀጠሮ ማጉላላት ወይም ጥፋተኛ ብሎ መወሰን መንግስት እየተከተለ ያለውን ፀረ-ኢስላም ፖሊሲ ገፍቶ መቀጠሉን በድጋሚ የሚያረጋግጥ ተግባር ስለሚሆን ይኸው ውሳኔ እንቅስቃሴያችን የወደፊት ጉዞውን አስመልክቶ ካስቀመጣቸው አማራጭ አቅጣጫዎች የመምረጥ ሂደት ላይ ጉልህ ሚና ይኖረዋል!!!

ድምጻችን ይሰማ!
አላሁ አክበር!

የኢትዮጵያውያን ሙስሊሞች ነጻነት በህግ የተረጋገጠ ጉዳይ ነው::

 

ኮሚቴዎቻችን አሸባሪ እና አክራሪ ሳይሆኑ በኢትዮጵያዊ ጨዋነት የተገሩ የሃይማኖት ምሁራን ናቸው::



ምንሊክ ሳልሳዊ:- የወንድሞቻችን የኢትዮጵያውያን ሙስሊሞች በገዛ አገራቸው አፈራቸው እና በነጻነታቸው ላይ የተቃጣ አደገኛ መንግስታዊ ሴራ ካለተግባራቸው ተወንጅለው የህሊና እስረኛ ከሆኑ ጀምረው ድምጻችንን እያሰማን እንገኛለን ;;አሁንም እስከመጨረሻው ድረስ ነጻነታቸው ተረጋግጦ ጥያቄቸው እንዲመለስላቸው አጥበቀን በመጠየቅ በኢህኣዴግ መራሹ መንግስት ላይ ሕዝባዊ ጫናዎቻችንን ከመፍጠር ወደኋላ የምንልበት እና የምናፈገፍግበት አንዳችን ምክንያት ስለሌለ የሙስሊሙ ወገናችን መብት በይፋ የሃይማኖት ነጻነት በአደባባይ በተግባር እንዲውል አጥብቀን እንጠይቃለን::

የኢትዮጵያውያን ሙስሊሞች መፍትሄ አፈላላጊ ኮሚቴ አባላት ለመንግስት ያቀረቡት ጥያቄ ግልጽ እና የማይገሰስ የመሰረታዊ ዲሞክራሲያዊ መብቶች ጥያቄ መሆኑ እየታወቀ እና በመንግስታዊ ስርኣቱ እውቅና ከተሰጠው በኋላ የፖለቲካ ዝማሬውን በሃይማኖት ውስጥ አጥልቆ ማስገባት የሚፈልገው የአብዮታዊው ዲሞክራሲው ባላባት ኢሕኣዴግ ባልታሰበ እና ባልተጠበቅ ሁኔታ ንፁሃኑን በአሸባሪነት ፈርጆ በእስር በማንገላታት ትክክለኛውን ህጋዊ ፍርድ እንዳያገኙ በማድረግ ፖለቲካዊ ውሳነ ለመስጠት አሰፍስፏል::

የኢትዮጵያውያን ሙስሊም ወገኖቻችን ትግል የፖለቲካ ጥያቄ ያለው በማስመሰል የተለያዩ ፕሮፓጋንዳዎችን በመንዛት ተግባር የተሰማራው ስርኣት የኮሚቴዎቻችንን በግፍ ማሰሩን ተከትሉ ሙስሊሙን ህብረተብ በማፈስ በመግደል በማሰር በማንገላታት በመዝረፍ እና ተመሳሳይ ችግሮችን አስከፊ በመፈጸም በህዝቦች ላይ ከአንድ መንግስት ነኝ ከሚል አስተዳደር የማይጠበቅ ሽብር በመፈጸም ላይ ይገኛል::በህገወጥ መንገድ ያስቀመጣቸውን ታማኝነታቸው ለፓርቲ ተጠሪነታቸው ለአሸባሪ ባለስልጣናት የሆኑ ዳኞችን በመጠቀም በኮሚቴዎቻችን ላይ የፖለቲካ ውሳኔ ለመስጠት ታህሳስ 3 2006 አውሬያዊ አፉን ከፍቶ ንጹሃንን ለመዋጥ ተዘጋጅቶ ይገኛል::

ታህሳስ 3 2006 በንጹሃን ላይ ሊሰጥ የታሰበው የፖለቲካ ፍርድ ዘር ቀለም ሃይማኖት ሳይለይ በ80 ሚሊዮን የኢትዮጵያ ህዝብ ላይ ሊደረግ የታቀደውን ፖለቲካዊ ጣልቃገብነት ያለበትን ፍርደገምድልነት እያንዳንዱ ኢትዮጵያዊ በይፋ ይቃወመዋል::
ኮሚቴዎቻችን እያንዳንዳቸው በኢትዮጵያዊ ጨዋነት የተገሩ እና ምንም አይነት የሽብር ተግባር ያልፈጸሙ መሆናቸውን ኢትዮጵያውያን ብቻ ሳይሆን አለም ያረጋገጠው ጉዳይ ስለሆነ እንዲሁም እነሱን ተከትሎ በየእስር ቤቱ የታጎሩ ወገኖቻችን ሙስሊሞች ሁሉ በነጻ እንዲለቀቁ እና ሃገሪቱ አላት በተባለው ህገመንግስት መሰረት ነጻነታቸው እንዲከበርላቸው አጥብቀን እናሳስባለን::በሀገሪቱ እስርቤቶች የታሰሩ ሙስሊም ወንድሞቻችን ካለምንም ቅድመ ሁኔታ እንዲለቀቀ በህግ መስመር መሰረት ደግመን አጥብቀን እንጠይቃለን:;ምንሊክ ሳልሳዊ
ድል ለመላው ኢትዮጵያውያን!!!

መፍትሄ ያጣው ህዝብን ተስፋ ያስቆረጠው የፍትህ አካላቱ ፖለቲካዊ ንቅዘት



ምንሊክ ሳልሳዊ - ላለፉት ሃያ አመታት በሃገሪቱ የተንሰራፋው የእሓዴግ መራሹ መንግስት የፍትህ ስራቱ እንዲቀበር እና በፖለቲካ ጣልቃ ገብነት እንዲሞት በማድረግ ህዝቦች በፍትህ አካላት ላይያላቸው እምነት ተስፋ እንዲያጣ አድርጓል::የፍትህ አካላት ለሃገሪቱ ዜጎች ማገልገል ሲገባቸው ለጥቂት ባለስልጣናት እና ለጥቅማ ጥቅም በመገዛት ህጎች እንዲፋለሱ በማድረግ ላይ ይገኛሉ :;ሊሻሻል እና ሊለወጥ በማይችልበት ደረጃ ላይ የደረሰው ይህ የፍትህ አካላቱ ንቅዘት አለኝታነቱን እና ታማኝነቱን በማጉደል ከፍተኛውን ወንጀል በመፈጸም ላይ ይገኛል::

በጥቅም የነቀዙት የፍትህ አካላቱ በሙስና ላይ እርምጃ እንዲወስዱ መቀመጣቸውን ዘንግተው በፓርቲ ካድሬነት ብቻ የሰለጠኑ እና ታማኝነታቸው ለአንድ አካል እና ተጠሪነታቸውም ለገዢው በመሆኑ ህዝብ ትክክለኛ ፍትህ እንዳያገኝ በማድረግ ላይ ሲገኙ ይህንንም ላላቸው የፓርቲ ቀረቤታ በማናለብኝነት በሙስና ተዘፍቀው ፍትህ በማጓደል ህገመንግስቱን እና ተከታይ ህጎችን እያጣመሙ በመተርጎም የዜጎች መንፈስ እንዲበላች እና በፍትህ ሂደት ላይ እምነት እንዳይጣል እያደረጉ ይገኛል:: የፖለቲካ ታማኝነታቸውን መከታ በማድረግ ከፍትህ ማጓደል በተጨማሪ በጉቦ ቅሌት ላይ ተሰማርተው የሙስና ሰለባ የሆኑት የፍትህ አካላቱ በሚያገኙት ጥቅማጥቅም መዝገቦችን በመዝጋት እና ሰነዶችን በማጥፋት በተዘዋዋሪ ፍትህ ፈላጊዎችን በህገወጥ መንገድ በሃይል በማስደንገጥ በአጭሩ ሊፈቱ የሚችሉ እና ውስኔ የሚገባቸውን ጉዳዮች ቀጠሮ በማስረዘም እና የፍርድ ውሳኔዎችን በማዛባት ፍትህ ከቁጥጥር ውጪ ወቶ ህገወጥነት እንዲስፋፋ አድርገዋል::

በዳኝነት ወንበር ላይ መቀመጥ የፖለቲካ ደላልነት የሚመስላቸው የእሕኣዴግ ካድረዎች ካለምንም በቂ የህግ እውቀት በፖለቲካ ፓርቲ የአብዮታዊ ዲሞክራሲ ፕሮግራም ተገርተው የገረፍ ገረፍ ህግን ሰልጥነው በህግ ባለመብሰል ካለ አቅማቸው ወንበሩን ስለያዙት ከፍተኛ የፍትህ መበላቸት በመስፋፋቱ ህዝቦች ላይ ከፍተኛ የስነ ልቦና ችግር እያደረሱ ነው:: እነዚህ በህግ እውቀት የአቅም ማነስ የተጠለፉ የፖለቲካ አገልጋዮች ተቆጣጣሪ አካል ሳይሆን ፍርድ እንዲያዛቡ ያስቀመጣቸው አካል የስልታን እድሜው እንዲረዝም ምንም አይነት እርምጃ ባለመውሰዱ ዜጎችን እያስለቀሱ ይገኛሉ::

ለፍትህ አረም የሆኑት የኢሕኣዴግ ባለስልጣናት እጅግ በወረደ መልኩ ከአንድ ህዝብ አስተዳድራለሁ ከሚል አካል በማይጠበቅ አካሄድ በፍትህ ስርኣቱ ላይ ጣልቃ በመግባት ሕግ አውጪው፣ ሕግ አስፈጻሚውና ሕግ ተርጓሚው ነፃ ሆነው እንዳይንቀሳቀሱ እንዳይሰሩ በየፍርድ ቤቱ ዳኞች ላይ በስልክ እና በተለያዩ ዘደዎች ትእዛዝ በማስተላለፍ አደገኛ ሽብር እየፈጸሙ ይገኛሉ::የፖለቲካ ጣልቃ ገብነትን እና ጫና በመሸሽ ሽብር ስጋት እና ፍርሃት ስለተፈጠረባቸው ቁጥራቸው ብዙ የሆነ እና በቂ የህግ እውቀት ያላቸው ዳኞች ተሰደዋል-ከስራ ተባረዋል-በገዛፍቃዳቸው ስራ ለቀዋል-ታስረዋል..::ይህ ማስፈራራት እና ሽብር በፍትህ አካላት ላይ የሚፈጠረው በባለስልታናት ብቻ ሳይሆን ባለስልጣናቱን መከታ ባደረጉ ሰዎችም ጭምር ነው::ባለስልጣናቱ በየፍርድ ቤቱ ዳኛ አድርገው የመደቧቸውን ካድሬዎቻቸውን በማዘዝ በህሊና እና በፖለቲካ እስረኞች ላይ ካለምንም ማስረጃ እንዲፈረድ የወዳጅ ዘመዶቻቸው መዝገብ እንዲዘጋ ሰነድ እንዲበላሽ እንዲቃጠል በማድረግ ጫና እየፈጠሩ የፍትህ ስርኣቱ እንዲነቅዝ አድርገውታል::

አቶ ሙሐመድ ኢብራሒም ማእከላዊ እስር ቤት አስገብቶ መግደሉ ለመንግስቱ አሳፋሪ ከመሆኑም ባሻገር የስርዓቱን መላሸቅ አመላካች ነዉ

አቶ ሙሐመድ ኢብራሒም ማእከላዊ እስር ቤት ዉስጥ በደረሰባቸው ድብደባ ህይወታቸዉ ማለፉ፤ ሆድ-እቃቸዉ ተከፍቶ ኩላሊታቸዉ መሰረቁ ታወቀ 

“አስክሬን ምንሊክ ሆስፒታል ሄደን እንድንወስድ ስልክ ተደወለልን፤ ለሞቱ ከደነገጥነዉ በላይ አስክሬኑን ስንመለከት ፍጹም ተረብሸናል፤ ከአዉሬ አፍ የተረፈአስክሬን ነበር ሚመስለዉ…ሰዉነቱ ተቦጫጭቋል!” ጓደኞች


 በአዲስ አበባ ዉስጥ በቦሌ ክፍለ ከተማ ነዋሪ የነበሩት አቶ ሙሐመድ ኢብራሒም ቀደም ሲል በጥቅምት 4/2006 በአካባቢዉ ላይ ፈንድቶ ከነበረዉ ቦንብ ጋር በተያያዘ መልኩ ለምርመራ ማእከላዊ እስር ቤት መግባታቸዉ እና በማእከላዊ ቆይታቸዉ ምግብ እንዳይገባላቸዉ ቤተሰብ እንዳይጠይቃቸዉ መከልከሉም ለማወቅ ተችሏል።
እንደ አቶ ሙሐመድ ጓደኛ አገላለጽ ግለሰቡ ለተጠረጠሩበት ወንጅል የሚያበቃቸዉ ጉዳይ ባይኖርም፤ከገቡበት ማእከላዊ እስር ቤት በደረሰባቸዉ ከፍተኛ ድብደባ በህይወት መዉጣት አልቻሉም።
ለሐያ ዘጠኝ ቀናት ማእከላዊ እስር ቤት የታሰሩት አቶ ሙሐመድ ምን ያህል ድብደባ እንደደረሰባቸዉ ባይታወቅም ጭንቅላታቸዉ በጣም መጎዳቱን፣ሰዉታቸዉ እንደበለዘ፣ብዙ ሰንበሮች መታየታቸዉ፣ሆድ እቃቸዉ ተከፍቶ ኩላሊታቸዉ መሰረቁን ለአስራ ሁለትአመታት የሚያዉቋቸዉ ጓደኛቸዉ በሐዘን ይገልጻሉ።የዱር አዉሬ ቦጫጭቆ የገደለው ይመስላል በማለት ሁናቴዉን የሚገልጹት ጓደኛ ከመንግስት አካላትም ይሁን አስክሬኑ ከመጣበት የሚኒሊክ ሆስፒታል ስል አቶ ሙሐመድ አሟሟት የተሰጠ መረጃ አለመኖሩን፤ በደም በተጨማለቀ ከፈን የተከፈነ አስክሬን ብቻ መመለሱን ገልጸዋል።
ቤተሰቡ ጉዳዩን ለሰብአዊመብት ተሟጋች ለሆኑ ድርጆቶች እንዳያመለክት ከፍተኛ ዛቻ ደርሶበታል፤በቅርበት የሚያዉቋቸዉ እንኳ በሞታቸዉ ከማዘን በስተቀር ስለ አሟሟታቸዉ ከፍርሃት የተነሳ መናገር አይችሉም በማለት የሚያስረዱት ጓደኛቸዉ ሁሉም ለሞቱ ከደነገጠዉ በላይ አስክሬኑን በማየት ተሸማቋል ይላሉ።
በጥሩ ስነምግባራቸዉ የሚታወቁት አቶ ሙሐመድ ኢብራሒም ሐማኖትን ተግባሪ፣ የቤተሰብ አስተዳዳሪ ከመሆን በስተቀር አገርን ወገንን ሊጎዳ በሚችል የአሸባሪ ተግባር የሚጠረጠሩ አይደልም በማለት በሐዘን የሚናገሩት ጓደኛ ሟቹ የሰባት ልጆች አባት እንደነበሩ ቤተሰቡም ለአደጋ መጋለጹንም አስረድተዋል።
በጥቅምት 4/2006 መንግስት በቂ መረጃ ለህዝብ ማቅረብ ባልቻለበት፤ የመንግስት ደህነነቶች አለም አቀፋዊ ትኩረትን ለመሳብና ፖለቲካዊ ጥቅምን ለመጎናጸፍ በቦሌ ክፍሌ ከተማ አደርሰዉታል ተብሎ በሚነገረዉ የቦንብ ፍንዳታ፤ ማመካኛን ለማግኘት የሱማሌ ብሔር ተወላጅ የሆኑትን የአቶ ሙሐመድ ህይወትን መንግስት መስዋዕት አድርጓል በማለት አስተያያት የሚሰጡ ወገኖች አሉ።በትላንትና እለትዉ የብሔር ብሔረሰቦችን ቀን በጅጅጋ ከተማ ድረስ ባሸበረቀ መልኩ አከበርኩ ለሚለዉ መንግስት፤ የአገሩን ዜጋ በብሔር ነጥሎ ማእከላዊ እስር ቤት አስገብቶ መግደሉ ለመንግስቱ አሳፋሪ ከመሆኑም ባሻገር የስርዓቱን መላሸቅ አመላካች ነዉ የሚሉም አሉ።
የአቶ ሙሐመድ ኢብራሒም ታስሮ ለህልፈት መብቃት፤ የሆድ እቃቸዉ ተቀዶ የኩላሊታቸዉ መሰረቅ ከፍተኛ ምርመራ የሚያሻዉ ቢሆንም፤በሟች አስክሬን ላይ የተፈጸመው ወንጀል ስርዓቱ በህይወት ባሉ ብቻ ሳሆን በሙታንም ላይ ግፍ እንደሚፈጽም የሚያረጋግጥ ነዉ፤ በሐሰት አስሮ በመደብደብ፣በመግረፍ፣እስር ቤት ዉስጥ ከማሰቃየት አልፎ፤ ታሳሪዎች እስር ቤት ዉስጥ ሲሞቱ ሆድ እቃ ተከፍቶ የሰዉነት አካል መቸርቸር ተጀምሯልና!.. ኢትዮጵያ ወዴት እያመራች ነዉ? የሚለዉ ጥያቄ የብዙሐኑ ነዉ።

በአፈና ትግልን ማስቆም አይቻልም::

አይቶ ጸጋይ በርሄ ሆይ - የታፈነው ጌታነህ ባልቻ በአስቸኳይ እንዲለቀቅ እንጠይቃለን::

ወያኔ ኢሕኣዴግ ይህንኑ የአፈና ስራውን በመቀጠል በአይቶ ጸጋይ በርሄ በሚመራው የአፈና ቡድን እና ረሱን መንግስት አድርጎ በሚወስደው የማፊያ ሴረኛ ደህንነቶች እየተመራ የተለያዩ እኩይ ተግባራትን በመፈጸም ላይ ይገኛል:: የወያኔ ኢሕኣዴግ ጁንታ እንደሱ ማሰብ ያልቻሉት በጥቅማጥቅም የማይደለሉትን ህዝባዊነትን መሰረት አድርገው ለሃገር እና ለወገን ነጻነት የሚታገሉትን የፖለቲካ ፓርቲ አባላትም ማፈን የጀመረው ገና ሲፈጠር ጫካ እያለ ነው::ከማፈንም ባለፈ በማሰቃየት በመግደል በማጉላላት በማሰር ተስተካካይ ያልተገኘለት አምባገነን እና አሸባሪ መሆኑ ምስክር የማያሸው እና እየታየ ያለ ነገር ነው::

በጫካው ትግል ወቅት የራሱን እና የሌሎች ፓርቲዎችን ታጋዮች ካለርሕራሄ ሲበላ የነበረው የአብዮታዊ ዲሞክራሲው ነብር የሃገሪቱ ስልጣን ከተቆጣጠረ ጀምሮ በአደባባይ እንደ አሰፋ ማሩ የመሳሰሉት በመግደል እንዲሁም የኢሕኣፓ ጀግኖችን አፍኖ እንደ ባዶ ሽድሽተ እና አለባቸው ጫካ እስር ቤት ውስጥ ካለፍርድ በጭካኔ በማሰቃየት ላይ ይገኛል:: እንዲሁም የተለያዩ ዜጎችን ከቤታቸው ከመንገድ እና ከስራቸው ቦታ በማፈን የት እንዳደረሳቸው አይታወቅም::

ወያኔ ኢሕኣዴግ ይህንኑ የአፈና ስራውን በመቀጠል በአይቶ ጸጋይ በርሄ በሚመራው የአፈና ቡድን እና ረሱን መንግስት አድርጎ በሚወስደው የማፊያ ሴረኛ ደህንነቶች እየተመራ የተለያዩ እኩይ ተግባራትን በመፈጸም ላይ ይገኛል:: አይቶ/አለቃ ጸጋይ የሚመሩት ይህ የደህንነት ቡድን ሰላማዊ ሰልፎችን በማገድ ተሰላፊዎችን በማስደብደብ ከፍተኛ ባለስልጣናት የማያውቁትን ትእዛዝ በመስጠት ሃገሪቱን እየበጠበጠ ይገኛል::

ከቅዳመ ህዳር 26 2006 ጀምሮ በደህንነቶች ታፍኖ የሚገኘው የሰማያዊ ፓርቲ የአደረጃጀት ጉዳይ ሃላፊ ጌትነት ባልቻም የዚህ ቡድን ሰለባ ነው:: ስለዚህ ይህ የሃገሪቱን ለውጥ ጠያቂዎች በማፈን እያሰቃየ የሚገኘው የደህንነት ቡድን ያፈነውን ጌትነት ባልቻን በ24 ሰአት ውስጥ በአስቸኳይ እንዲለቅ አጥብቀን እንጠይቃለን::

የየካቲት አብዮትን ልዩ አስተዋጽኦ ክዶ ‹ኢትዮጵያዊነት›ን መላበስ አይቻልም፡፡

Image ምኒልክ ሳልሳዊ ብሎግ

የዘውዱ መንግሥት ከውስጡ በስብሶ የሚገፋው ብቻ እንደሚያሻው ሁሉም የለውጥ ወገኖች ባወቁበት ወቅት፣ ከተማሪውና ከምሁራኑ መካከል ቀርቶ ከታጠቀው ወታደር በኩል እንደሚታወቀው ለጊዜው መፍትሔ ተገኘ፡፡ ንጉሡ ከዙፋናቸው ተባረው፣ መሳፍንቱ ከየመንበራቸው ተወርውረው፣ ቀጥሎም ባለርስቱ ከንብረቱ ተላቆ አገሪቱ ወደ ሌላ ደረጃ ተሸጋገረች፡፡ ሕዝቡ የሚመኛቸውና ታጋዮች በየአቅጣጫው ሲጣጣሩላቸው የነበሩት ጥያቄዎች ሙሉ በሙሉ ባይፈቱም አገሪቱ ከዘውድና ከባላባታዊ ሥርዓት ተላቀቀች፡፡

የቅርብ ጊዜ የኢትዮጵያ ታሪክ እጅጉን ሊጠናና ሊመረመር የሚገባው መሆኑ የማያከራክር ቢሆንም፣ በመጪው የካቲት 2006 ላይ 40ኛ ዓመቱን የሚሞላው አብዮት በተመለከተ ግን በታላቅ ክብረ በዓል ልንቀበለው የሚገባ ነው፡፡ በተለይ ውድ ሕይወታቸውን ሳያቅማሙ ላበረከቱት ወገኖች፣ ተሰውተውም ቢሆን በሕይወት ተርፈው ባሉበት ሁኔታ፣ ይህ ታሪካዊ ዕለት የራሳቸው የግል የሕይወት ምዕራፍ ተደርጐ ሊታሰብላቸው ይገባል፡፡ በሕይወት ያሉትም ሆኑ ተወላጆቻቸው እንዲሁም ወጣቱ ትውልድ በአጠቃላይ የራሱን ወገን መብት፣ ክብርና ህልውና በአዲስ መልክ ማዋቀሪያና ማቀፊያ ሆኖ የተነሳውን የካቲት 1966ን መልሶ ሊዘክረው፣ ሊያውቀውና ሊያቅፈው ይገባል፡፡

አብዮት የከበደ፣ መራርና በደም የተለወሰ ማኅበራዊ ነውጥ ነው፡፡ ጥቂቶች ተመልሶ የማይገኝ ማኅበራዊና ኢኮኖሚያዊ ደረጃቸውን ያጣሉ፡፡ ብዙኃኑ ግን እግር ተወርች ተጠፍረው ከሚኖሩበት ሥርዓትና ሕይወት ተላቀው ወደ አዲስ ጐዳና ይገባሉ፡፡ ለውጡ ወዲያውኑ ለብዙኃኑ ሕዝብ ገነትን አይፈጥርም፡፡ ይህ ዓይነት አካሄድና ሁኔታ የመጀመሪያው ሕዝባዊ አብዮት በተካሄደባት በሃይቲም፣ ከዚያ በቀጠለው በፈረንሳይም፣ በሜክሲኮም፣ በሩሲያም፣ በካሜሩንም ታይቷል፡፡ የየካቲት የኢትዮጵያ አብዮት ከእነዚህ ሁሉ በአነሳሱም ሆነ ባቀፋቸው ኃይሎች ስብጥር በጣም የሚለይባቸው ምክንያቶች ስለነበሩ በሒደቱም በውጤቱም እንደዚያው ነበር፡፡

አንዳንዶች የየካቲት አብዮትን ሲያነሱ ያንገፈግፋቸዋል፡፡ በዜና ማሰራጫዎች በተለይ የማጥላላት ዘመቻ ሲካሄድ ውሎ አድሯል፡፡ የየካቲት አብዮትን ከደርግ አስተዳደር ጋር በማምታታት ይመስላል አንዳንዶች ይህ የሚሰማቸው፡፡ ነገር ግን የዛሬዋ ኢትዮጵያ መሠረት የተጣለው የየካቲት አብዮት ባስገኛቸው ድሎች ወይም በፈጠራቸው አማራጭ የለሽ የኢኮኖሚና ማኅበራዊ መዋቅሮች ላይ ነው፡፡ ደርግ ተገዶ የየካቲትን አብዮትን ቃላትና አልባሳት ተውሶ የሕዝቡን ብሶትና ጥያቄዎች በከፊል መልሶ በአምባገነንነት አገሪቱን በጦርነትና በደም ቢያጥባትም የየካቲት አብዮት ጥፋት አይደለም፡፡ የሕዝብ ወገኖች ነን ባዮች ኃይላቸውን አስተባብረው አብዮቱን እንዳነሳሱ  ሁሉ ወደ ግቡ ሳያደርሱት ቢቀሩ ተጠያቂው ያው አብዮት ሊሆን አይችልም፡፡ በተለይ ደግሞ ደርግን በመደገፍና በመቃወም ዙሪያ የተከሰተው መተላለቅ ያንኑ አብዮት በተከሳሽነት አያስመድበውም፡፡

ለማንኛውም የየካቲት 1966 ዓ.ም 40ኛ ዓመት ይከበር ሲባል ከደርግ ጭፍጨፋ በፊት ገና ደርግ የሚባል ነገር ባልታሰበበት ወቅት የተከሰተውን ሰማይ ሰበር ማኅበራዊና ፖለቲካዊ ትርዒት ነው፡፡ በወቅቱ በሕይወት የነበሩም ሆኑ ገና ያልተወለዱ ይህን የአገራችንን የታሪክ ጉልላት መለስ ብለው ሊያስታውሱት፣ ሊያስቡት፣ ሊመረምሩትና ሊያወድሱት ይጠበቅባቸዋል፡፡ የራሳቸውን ማንነት የገነባውን ታላቅ ታሪካዊ ምዕራፍ እንዳልነበረ ወይም የጥፋትና የእልቂት ምልክት አድርጐ በአንዳንድ ወገኖች የሚነፋውን የውሸት ትረካ ማመን የለባቸውም፡፡ እውነተኛው መንገድ የአገሪቱን የገነገነ ማኅበራዊና ፖለቲካዊ ሥርዓት ከሥሩ እንዲነቀል ያስቻለውን ታሪካዊ ዕልልታ መቀበልና ማወደስ፣ ድክመቱንና ጥንካሬውን መርምሮ ትምህርት መቅሰም ነው፡፡

ነገር ግን ይህንን የፈጠጠና በታሪክ መዝገብ የሰፈረ ትርዒት ተረግጠው ዘለው ሄደው፣ ያልነበረ የውሸት ሀተታ እየበዘበዙ የ1966 አብዮትን እንዳልነበረ ከአዕምሯቸው አውጥተው ጥለው፣ የአገሪቱ ወጣት ትውልድም ማንነቱን እንዳያውቅ ማድረግ ምሕረት የማይሰጠው ጥፋት ይሆናል፡፡ የየካቲት አብዮትን ልዩ አስተዋጽኦ ክዶ ነገር ግን ባዶነትን ሸፋፍኖ ‹ኢትዮጵያዊነት›ን መላበስ አይቻልም፡፡ ምን ላይ ተቁሞ የራስን ታሪክ በተውሶ ታሪክ፣ የራስን ባህል በተቀዳ ባዕድ ባህል ለመተካት ለሚሹ ምርጫቸውን መተቸት አይቻል ይሆናል፡፡ ሆኖም አገሬና እናቴ እያሉ ለሚዘፍኑ፣ ለሚቀኙ፣ ለሚሟገቱ፣ ትንታኔ ለሚያቀርቡና በየመድረኩ ለሚፎክሩ ሁሉ የወቅቱ አንድ ትልቅ ፈተና ይኸውና እፊታችሁ ተደቅኗል እንላቸዋለን፡፡ የየካቲት 1966ም 40ኛ ዓመት በዓል ለማክበር መነሳሳት፡፡

በዓሉን ለማክበር የሚሹ ሁሉ በየፊናቸው መደራጀት ይችላሉ፡፡ ሁሉም በአንድ አዳራሽ፣ በአንድ መድረክ፣ በአንድ አገር መሆን የለበትም በዓሉን ለማክበር፡፡ ዋናው ነገር ማክበሩ ነው፡፡ በየዘርፎችና በየመገናኛ ብዙኃኑም እንደዚሁ ለየብቻቸው ወይም በተባበረ መልክ ማክበር ይችላሉ፡፡ ሬዲዮ ጣቢያዎች፣ ጋዜጦች፣ ቴአትር ቤቶች፣ ወዘተ ወቅቱን ተንተርሰው የየራሳቸው ዝግጅት ማድረጋቸው የማይቀር ነው፡፡ ለበዓሉ ዝግጅት የሚነሱትንና በተግባር የሚሠለፉትን ሁሉ ይበል፣ እሰይ እንላቸዋለን::
 የየካቲት 1966 አብዮት 40ኛ ዓመት ክብረ በዓልን በተመለከተ  ምኒልክ ሳልሳዊ  ብሎግ ለሚነሱ አስተያየቶች ጸሐፊውን አስፋ አሰፋ አንደሻው በኢሜይል አድራሻቸው etfeb74@gmail.com ማግኘት ይቻላል፡፡

በኢትዮጵያውያን ላይ የደረሰው ጥቃት እና የፈዘዘው ስርኣት የፖለቲካ ክስረት መፍትሄው ኢሕኣዴግ የማይደፍረው ስር ነቀል ለውጥ ነው:

ምንሊክ ሳልሳዊ:-ኢትዮጵያውያን በመካከለኛው ምስራቅ በስፋት መሰደድ የጀመሩት ባለፈው 20 አመታት የወያኔው ጁንታ መንግስት ስልጣኑን ተቆጣጥሮ በህዝቦች ላይ በተለየ መልኩ የፈጠረውን አደገኛ የፖለቲካ እና የኢኮኖሚ ቀውስ ተከትሎ መሆኑ እሙን ነው::ይህ ቀውስ የደረሰባቸው ወገኖቻችን ከተሰደዱባት ሃገር አንዷ ሳኡዲ አረቢያ ተጠቃሽ ናት::ሳኡዲ አረቢያ ከሃብቷ ብዛት የመጣ የስራ ፍቅር ባሌለው ወጣት ዜጋ የተሞላች እና ፔትሮ ዶላር ባሰከራቸው ቱጃሮች የምትተዳደር አገር መሆኗ እና የዜጎቿ የስራ አለመስራት የስራ እድሎችን ስላሰፋ የወያኔ የፖለቲካ እና የኢኮኖሚ ተጠቂዎች ወደዚሁ መሰደድን መርጠዋል:: ይህንን ተከትሎም ይህን ሰሞን የአለም ዋና አጀንዳ የሆነው የኢትዮጵያውያን በሳኡዲ አረቢያ እየደረሰባቸው ያለ ስቃይ ነው::
ምንሊክ ሳልሳዊ ብሎግ
ሰቆቃው ያደረሰው የሰብኣዊ መብት ጥያቄ ከሳኡዲ መንግስት ላይ ይልቅ ወደ ወያኔው ጁንታ ላይ እንዲተኮር ያደረገ ሲሆን የወያኔው ጁንታ ለከፍተኛ የፖለቲካ ኪሳራ ተዳርጓል::በኢትዮጵያውያን ላይ የደረሰው አስደንጋጭ እና ሰብኣዊነትን ያለፈ ድርጊት በመንግስት ባለስልጣናት መሃከል የፈጠረው መረበሽ እስከአለመግባባት አድርሷቸዋል::ይህንን የወያኔን አቋም የተመለከተችው ሳኡድ አረቢያ በአለም አቀፍ ደረጃ የፖለቲካ የበላይነት ተቀናጅታለች::የወያኔ ተቃዋሚ በሆኑት እና በአገር ውስጥ በውጪ በሚኖሩት ድርጅቶች  እንዲሁን በከፍተኛ ደረጃ በአለም አቀፍ ደረጃ ባሉ ኢትዮጵያውያን እና እርትራውያን ዘንድ ከፍተኛ የሆነ አትኩሮት አግኝቶ የአለም ጎዳናዎች ሳኡዲን እና ወያኔን በሚቃወሙ በሰላማዊ ሰልፍ እየተጥለቀለቁ ነው::

ከወያኔው መንግስት የሚንጸባረቁ አጀንዳዎች ለዘብተኛ አቋሞች በስህተት እንደተፈጠሩ ወቅታዊ ሁኔታኦች እያሳዩ ሲሆን ስርኣቱ አጣብቂኝ ውስጥ እና የፖለቲካ ኪሳራ ውስጥ እንደገባ ተረጋግጧል:: የሌላ ሃገር እምባሲዎች ዜጎቻቸውን በመጠበቅ ላይ ሲያተኩሩ የወያኔው ዲፕሎማቶች የዜጎች ንብረት የሆነውን ኤምባሲ በመዝጋት አገልግሎት አቁመዋል::
የደረሰውን ሰቆቃ ተከትሎ ስርኣቱ ከፖለቲካ ፓርቲዎች ጋር በመተባበር ለሉአላዊ የዜግነት ክብር መነሳሳት ሲኖርበት እና ህዝብን ማቀፍ ሲኖርበት ለብሄራዊ ውርደት ዜጎችን ዳርጓል::የፖለቲካ ፓርቲዎች የጠሩትን ሰልፍ በሃይል እና በደብዳቤ በትኗል::የወያኔው ስርኣት የህዝቡን ቁጣ ባለማንበቡ በችኮላ ያልበሰለ ሃሳብ በማራመዱ የፖለቲካ ኪሳራውን አስፍቶታል::ህገመንግስታዊ መብቶችን አለመከበሩን እና ለዜጎች አለመቆርቆርን በማሳየቱ በአለማቀፍ ደረጃ የኢትዮጵያውያንን ቁጣ ቀስቅሷል::ሚዲያዎች ከዜጎች የሳኡዲ ሰቆቃ ይልቅ የወያኔን ስርኣት ጋጥወጥነት አትኩሮት ሰተውታል::

ለዚህ ሁላ ችግር መንስኤው ስርኣቱ በልማት ሽፋን የሚከተለው የፖለቲካ እና እና የኢኮኖሚ ፖሊሲ ችግሮች እንደሆኑ አግጥጦ ገሃድ ከመውጣቱም በላይ የአደባባይ ሃቅ ሆኖ ለለውጥ እንትጋ የሚሉ ድምጾች በመላው ሃገሪቱ ተንጸባርቀዋል:; የወያኔ ስርኣት ህዝብን የሚያሳትፍ የፖለቲካ እና የኢኮኖሚ ፖሊሲ እስካልተከተለ ድረስ እና አሁን ባለው ሂደት ላይ ለውጥ እስካላደረገ ድረስ የስደት ችግሩ በስፋት እየቀጠል ይሄዳል:;ዛሬ ሳኡዲ ላይ የደረሰው ሰቆቃ ነገ በሌሎች ሃገራትም ይቀጥላል::ይህ ብሄራዊ ውርደት በታሪካችን አይተነው የማናውቅ ነው:;ኢትዮጵያውያን ከቀድሞው ጀምሮ በፖለቲካ ቢሰደዱም እንደዚህ አይነት ውርደትን አስተናግደው አያውቁም::የአሁኑ ውርደት ያለው ስርኣት ለዜጎቹ ደንታ ቢስ በመሆኑ የተወለደ ችግር ነው::በሃገሪቱ የኢኮኖሚ እድገት ተመዘገበ ከመባል ውጭ የተባለው እድገት ምንም አይነት ህዝባዊ ጠቀሜታ እንዳላሳየ በይፋ አስመስክሯል::የተማረው እና የሚሰራው ሃይል መሰደዱ ኢኮኖሚው እንደኮላሸ እንጂ እንዳደገ አያሳይም::የዚህ ሁላ መንስኤው ስርኣቱ የሚከተለው አፋኝ የፖለቲካ እና የእኮኖሚ ፖሊሲ ስለሆን ድጋሚ ሊከለስ እና ሊፈተሽ ይገባዋል::

የነቃ እና የተደራጀ አዲስ ፖሊሲ አስፈላጊ መሆኑ እሙን የሆነበት ጊዜ ላይ ደርሰናል::ስርኣቱ የሚከተለውን ፖሊሲ በአስቸኳይ ካልቀየረው የሚመጣው አደጋ ከፍተኛ ነው::በሃገሪቱ በልማት ስም እና በፖለቲካ ባላንጣነት በዜጎች ላይ የሚደርሰው ችግር የሙስና መንሰራፋት ሚዛናዊነት የጎደለው የምጣኔ ሃብት እንቅስቃሴ የግሉን ሴክተር የማዳከም ውስጣዊ ሴራ ዘር ተኮር የሆነ ፖለቲካ እና አድሎኣዊ አሰራር የትምህርት ጥራት መውረድ እና የስራ አጡ ቁጥር እንዲስፋፋ የሚደረጉ ደባዎች ዜጎች ምንም አይነት ጥያቄ እንዳያነሱ የሚደረጉ የፖለቲካ ዱላዎች ለድህነት መፈጠር እና የስደት መስፋፋት ምክንያት ሆነዋል::የህዝብ ቁጥርን ተከትሎ የሚደረግ የእድገት ፖሊሲ አለመመጣተን የሃገሪቱ ዜጎች ተዘዋውረው እንዳይሰሩ የተደረገ የጎሳ ፖለቲካ የተማሩ ዜጎችን የስራ እድል አጥብቦታል::አለ ተብሎ የሚወራለት የኢኮኖሚ እድገት ጥቂት የስርኣቱን ካድሬዎች ተጠቃሚ ያደረገ በመሆኑ ማንኛውም ነገር በካድሬዎች ዙሪያ እና በፓርቲ ስራዎች ዙሪያ ያተኮረ በመሆኑ ዜጎች በሃገራቸው ላይ ተስፋ እንዲቆርጡ አድርጓቸዋል::

ያለው ስርኣት ስርነቀል ለውጥ ለማምጣት ፖሊሲዎቹን እና የደረሱ የዜጎችን ችግር ከስሩ መሰረቱ መመርመር አለበት:: በፓርቲው አመራር ደረጃ ያሉ የስርኣቱ ባለስልጣናት ለስርነቀል ለውጥ ራሳቸውን ማዘጋጀት አለባቸው::በግል የንግድ ተቋማት ላይ ስርኣቱ ያለው አቋም ከመጀመሪያ ለውጦች አንዱ ነው የግል የንግድ ተቋማት መዳከም ምክንያቱ የስርኣቱ መራሽ የንግድ ድርጅቶች እና አድሏዊነት የፈጠረው የኢኮኖሚ ችግር ሲሆን መፍትሄውም የተዳከመውን የግሉን የንግድ እንቅስቃሴ እንዲያንሰራራ ማድረግ እና ለዜጎች በርካታ የስራ እድሎች እንዲከፍት ማበረታታን አንዱ ሲሆን የተለየ የፖለቲካ አቋም ያለው ዲያስፖራው በሃገሩ ጉዳይ እንዲሳተፍ እድሎችን ማመቻቸት እንዲሁ ለፖሊሲ ለውጥ ጅማሮ ሊሆን ስለሚችል ስደትን በስፋት ለመቀነስ እና ዜጎች ከሃገራቸው እንዳይወጡ ለማድረግ ይችላል::

በአሁን ሰአት ስርኣቱ እየተተቀመበት ያለው የኢኮኖሚ ፖሊሲ በተጭበረበረ ፖለቲካ ላይ የተገነባ ከመሆኑም ባሻገር ባልተማሩ እና ባልሰለጠኑ የፖለቲካ ታማኞች ስለሚተገበር በአግባቡ እየተተረጎመ ባለመሆኑ ውድቀትን አምጥቷል::የሃገሪቱ አጠቃላይ ሃብት እና የኢኮኖሚ ምሶሶ በጥቂት የፓርቲ ድርጅቶች እና ባለስልጣናት እጅ በቁጥጥር ስር ስለሆነ የግሉ ኢንቨስትመት በመዳከሙ እና ስርኣቱ ከዚህ አይነት የንግድ እንቅስቃሴ ካልወጣ በቀር ምንም አይነት ለውጥ መምጣት እንደማይቻል እሙን ሲሆን መፍትሄው የተቆጣጠረውን እና በግል መያዝ ያለባቸውን የንግድት ተቋማት እና የአገልግሎት ዘርፎች መልቀቅ ካልቻለ ችግሩ እየከፋ ዜጎችን ምንም ተጠቃሚ እንዳይሆኑ ያደርጋል::በአለም አቀፍ ደረጃ እንደሚታየው መንግስታት ህግ የማውጣት እና የማስፈጸም አቅም እንጂ ከትልቅ እንስከተራ ንግድ ድረስ እጃቸውን አስገብተው ሲሰሩ አይታይም::ያለው ስርኣት ወደ ቸርቻሪ ነጋዴነት በመቀየሩ ለዜጎች የስራ እድሉን አጥብቦታል::

ኢኮኖሚውን ከፍተኛ የጦር ጄኔራሎች እና የፓርቲ የንግድ ድርጅቶች በሞኖፖል ስለተቆጣጠሩት ዜጎች በስርኣቱ ፖለቲካ ካልተጠመቁ ድረስ ስራ የማግኘት እድል የላቸውም::ይህ ኢኮኖሚውን የመቆጣጠር የፖለቲካ ጭብርብሮሽ የኢንቨስትመት ሂደቱን ከማዳከሙም በላይ ዜጎች በሃገራቸው እና በስርኣቱ ላይ እምነት እንዲያጡ አድርጓል::ስርኣቱ ከነጋዴነት መውጣት ሰፊ የስራ እድሎች እንዲፈጠሩ እና ስደት እንዲቀንስ የሚረዳ ሲሆን ዜጎች በሃገራቸው ተሳፋ እንዳይቆርጡ ያደርጋል:: እንዲሁም የመንግስት የመገናኛ ቡዙሃን በሃሰት የተሞሉ መሆናቸው እና አስፈላጊውን መረጃ መስጠት አለመቻላቸው ሌላኛው የኢኮኖሚ ድቀት እና የስደት መንስኤ ናቸው:: በነጻነት የማይሰሩት እና ለፖለቲካው የእድሜ ማስረዘሚያ የሆኑት የመገናኛ ብዙሃን ቀረጥ የሚከፍላቸውን ህዝን እንዳያገለግሉ ከመደረጉም በላይ በሃሰት የፖለቲካ እና የኢኮኖሚ ወንጀሎችን በመፈብረክ የታወቁ ሆነዋል::

 ሕዝቡ ስርኣቱ እስካልተመቸው ድረስ ስደትን ማቆም አይቻልም ጊዜአዊ እገዳውም ውጤታማ አይሆንም:: ሀገሪቱ ብዙ ሴቶች ወደ መካከለኛው ምስራቅ ሊሰደዱባት የቻለውም ከሴቶች እኩልነት ጋር በተያያዘም ችግር በመኖሩና ብዙ ስራ አለመሰራቱን የሚያሳይ ነው::በዚህ ዙሪያ የሚሰሩ ድርጅቶችም በነፃነት አለመቋቕውማቸው ሴቶችም እንደሰው አለመታየታቸው ነው::የፓርቲ ፖለቲካ መስበክ ሳይሆን በሴቶች እኩልነት እና ተሳትፎ ዙሪአ ኢኮኖሚው መዳበር ሲኖርበት አስፈላጊውን ኦረንቴሽንም መስጠን የስርኣቱ ግዴታ ነው::አሁን ባለው ሁኔታ ወደ ስራ የሚገባውን ወጣት የሚሸከም ኢኮኖሚ አልተፈጠረ:: የግል ሴክተሩም በርካታ ዜጎች እንዳይፈጥር ሆኖ እየሞተ መሆኑን ከዓለም ባንክ ሪፖርቶች ማየት ይቻላል::በዓለም ደረጃ በመንግስት ኢንቨስትመንት ኢትዮጵያ በዓለም ሦስተኛ ስትሆን፤ በግል ኢንቨስትመንት ከመጨረሻዎቹ ስድስተኛ ደረጃ ላይ ነን። ስለዚህ የግል ሴክተሩ ካልተስፋፋና ካላደገ ስራ ሊፈጠር አይችልም። በየዓመቱ ከዩኒቨርሲቲ የሚመረቀው ወጣት በዓመት ወደ መቶ ሺህ ሊጠጋ ነው። ይሄንን ኃይል መጦ የሚያስቀር  የሚያደርግ ኢኮኖሚ መፈጠር የሚቻለው የግል ሴክተሩ ሲነቃቃ ነው። አሁን የግል ሴክተሩ በኮንስትሪክሽን ዘርፍ ላይ ውር ውር እያለ ነው። ይሄም ሴክተር ቢሆን፤ የቀን ሰራተኛ ከመሳብ ባለፈ ሙያተኛውን መቅጠር አልቻለም። ለዚያውም ትንሽ ሲሚንቶ መለሰን ሲጀምሩ ወደ መካከለኛው መስራቅ በተከበረ ወርሃዊ ደመወዝ ሲቀጠሩ ይታያል። ሀገሪቱ የተማረ የሰው ኃይል የላትም። ያሉዋትም ለባዕድ አገር እያገለገሉ ነው። በአንፃሩ የአገሪቱን የባቡር መንገድ እና ግድብ የሚሰሩት ቻይናና ሕንድ ናቸው። ስኳር ፋብሪካውንም የሚሰሩት ሕንዶች ናቸው። በሚያሳዝን መልኩ ሁለት ሚሊዮን የሚሆኑ ኢትዮጵያዊያን የተማሩም ሆነ ያልተማሩ ችሎታቸውን እየሸጡ ያሉት ለባዕድ ሀገር ነው። ከአፍሪካ እስከ ደቡብ ሱዳን፣ ቦትስዋና እና ደቡብ አፍሪካ ሳይቀር በርካታ ኢትዮጵያውያን ችሎታቸውን በጥሩ ዋጋ እየሸጡ ነው። ይሄን አሳዛኝ ታሪክ ለመቀየር የግል ሴክተሩ ማደግ ወሳኝ ነው ።

የግል ዘርፉ የሀገሪቱን ኢኮኖሚ ይረከብ ማለት ግድብ ይገንባ፣ የባቡር መንገድ ይዘርጋ ማለት አይደለም  ነገር ግን የግል ዘርፉ ሊሰራቸው የሚችሉ ስራዎች ተለይተውና ተጠንተው መሰራት አለባቸው።  የኅብረተሰብ ችግርም እየተበራከተ ስለሆነ ችግሩን መመርመር ያስፈልጋል ። የግል ዘርፉ ከካፌና ሆቴል ላይ ብቻ የሚሯሯጠው ለምንድነው? የቀጥታ የውጪ ኢንቨስትመንት ችግር በገፍ የማይመጣው ለምንድነው፣ አነስተኛና ጥቃቅን አደረጃጀት ምን ያህል ውጤት አምጥቷል? የተደራጀ ጠንካራ የግል ዘርፍ መፍጠር ነው ወይስ አነስተኛ ጥቃቅን ድርጅቶች የሚለው መታየት አለበት። የትኛው ነው ብዙ ኀሳብ የሚያመነጩት፣ የገበያ ሁኔታስ? ባንኮች አካባቢ ያለው ችግር ምንድነው? ለምን አያበድሩም ይሄ ሁሉ መፈተሽ አለበት ።ኢትዮጵያ የአረብ ገረድ አምራች ሆና መቅረት አለበት ። ምንሊክ ሳልሳዊ ብሎግ


የፖለቲካ እና የኢኮኖሚ ስደተኛ እንጂ ህገወጥ/ወንጀለኛ ዜጋ የለንም:



ምንሊክ ሳልሳዊ :- ይህ በአለም ላይ የማይካድ እውነት ነው:: ምንም ከሃገሩ ካለምክንያት አይሰደድም የአንድን ሃገር ድንበርም ጥሶ ካለምክንያት አይዘልቅም:: ኢትዮጵያውያን በተለያዩ መንገዶች ወደ አረብ አገራት ገብተዋል:: የይልፍ ወረቀት ገዝተው በአየር የወጡትን ጉዳይ ለጊዜው ተወት እናድርገው እና በዛሬው ወቅት ህገወጥ እየተባሉ በአረቦቹ እና በስርኣቱ መሪዎች ስለሚወነጀሉት ኢትዮጵያውያን አጠር ያለ ነገር እናንብብ::

ወደ አረብ አገራት የተሰደዱ ኢትዮጵያውያን በሁለት ይከፈላሉ እነዚህ ስደተኞች አብዛኛዎቹ በባህር አቋርጠው እና አስቸጋሪ ፈተናዎችን አልፈው በሰላም ወደ ፈለጉበት የደረሱ የሸሹ የተደበቁ እጅግ አሳዛኝ ዜጎች ናቸው:: በሁለት ከፍለን ስናያቸው የፖለቲካ እና የኢኮኖሚ ስደተኞች ብለን እናስቀምጣቸዋለን :; እነዚህ የሁለት ፈርቅ ስደተኞች በጅቡቲ እና በሱማሌላንድ ወደቦች  በጀልባዎች ተጭነው የተረፈ ተርፎ የገባ ገብቶ አሁን ላሉበት ሁኔታ ደርሰዋል::እስኪ ከፍለን እንመልከታቸውምንልክ  ሳልሳዊ

የፖለቲካ ስደተኞች
እንዚ የፖለቲካ ስደተኞች በብዛት የተሰደዱት ከኦሮሚያ ክልል ሲሆን እነዚህ ኢትዮጵያዊ ስደተኞች በተለያየ ጊዜ የእነግ አባላት ናችሁ የኦነግ ጦር ረዳቶች ናችሁ ኦነግን ትደግፋላችሁ በሚል የተለያዩ ችግሮች እና መከራዎች ሲደርሱባቸው ድብደባ እና እስር ሲፈጸምባቸው ይህንን በመሸሽ እንዲሁም የቤተሰቦቻቸውን እና የራሳቸውን የእርሻ መሬት ሲነጠቁ የስራ እድላቸው በፖለቲካ እምነታቸው ሲጋረድባቸው ስርኣቱ በፈጠረው የፖለቲካ ጫና ቤተሰብ ማስተዳደር ሲሳናቸው ወደ የመን ሳኡድ አረቢያ ደቡብ አፍሪካ  እና የተለያዩ አገሮች በምድር ጉዞ ይሰደዳሉ:; እንዲሁም ሴት ልጆች በቤተሰባቸው ላይ ፖለቲካው የፈጠረን ጫና ለማሸነፍ ሲሉ እንዲሁ ይሰደዳል:: እንዚህ የፖለቲካ ስደተኞች ራሳቸውን ለማሸነፍ ሲፍጨረጨሩ ህገወጥ ወይንም ወንጀለኛ አድርጎ ማየት ሃላፊነት የጎደለው አስተሳሰብ ነው::

የኢኮኖሚ ስደተኞች
በሃገሪቱ የተንሰራፋው የዘረኝነት ጁንታ አብዛኛው ህብረተሰብ እንዳይሰራ ግሬጣ ከመሆኑም በላይ የፖለቲካው አናት የንግድ ድርጅቶቹን በማስፋፋት በሃገሪቱ አንጡረ ሃብት እየተጫወታ ዜጎችን ለድህነት አገሪቱንም ለድቀት ዳርጓል::የሃገሪቱ የትምህርት ጥራት ትውልድ እንዳያፈራ ተደርጎ አመድ ከተለወሰ በኋላ የስራ አጥ ቁጥሩ በእጥፍ ጨምሯል:: የምእራባውያኑ የገንዘብ ተቋማት የአፍሪካን እድገት ስለማይፈልጉ አምባገነንነትን በማበረታታት የሃሰት ፕሮፓጋንዳ ይነዛሉ::እንዲሁም እንደ ቻይና የመሳሰሉት አገራት ከቀን ሰራተኛ ጀምሮ በተለያዩ ለውጪ ዜጎች በማይፈቀድ የስራ ዘርፍ ተሰማርተው የአገሪቱን ወጣት በስራ አጥነት እጁን አጣጥፎ እንዲቀመጥ አድርገውታል:: ይህ አይነቱ መንግስት ባለስልጣናት ነጋዴነት ሙሰኝነት የውጪ ዜጎች ካለደረጃቸው ዝቅ ብለው የሚበጠብጡት የስራ እድል አሻሚነት ተደማምሮ በአመት ከ 800.000 በላይ ስራ አጥ ስለሚፈጠር የስደት መንስኤ ሊሆን ችሏል::ወደ አረብ አገራትም የሚሰደዱ ዜጎች የዚህ እና የተያያዥ የኢኮኖሚ ችግሮች ሰለባ ከመሆናቸውም በላይ ይህ ደግሞ የስርኣቱ ለዜጎች የኑሮ እድገት ግዴለሽነት ያመለክታል::

ይህ በእንዲህ እንዳለ የብሄራዊ እፍረት መንስኤ የሆነው ስርኣት በሚከተለው የፖለቲካ እና የእኮኖሚ ፖሊሲ ምክንያት ዜጎች አገራቸውን ጥለው እንዲሰደዱ እና ለሞት ለእስር ለስቃይ እና ለመንገላታት እንዲዳረጉ ሚናውን ተጫውቷል:: ይህንን መፍትሄ ለማምጣት የፖለቲካ እና የኢኮኖሚ ስር ነቀል ለውጥ ያስፈልገናል በጋራ አገር ላይ በጋር እንድንሰራ እኛ እናውቅላቹዋለን የሚል ስርኣት ከነአካቴው ሊቆም እና ሃይ ሊባል ይገባዋል: ኢትዮጵያውያን በአረብ አገራት እየደረሰ ያለው መከራ የምን ውጤት ነው መፍትሄውስ ምንድነው ብለን ቆም ብለን የምናስብበት ጊዜ ነው:: ማወቅ ያለብን ነገር ቢኖር ስርኣቱ አሁንም ካለው እኩይ አድራጎቱ ሊቆጠብ ስለማይችል ነገ በሌላም አገር የምንኖር ኢትዮጵያውያን ችግሮች ቢደርሱብን የገዛ ዜጎቼ ሳይሆን የሚለው አብሮ ህገወጥ እና ወንጀለኛ ብሎ በመፈረጅ ለሞት እና ለስቃይ ከመዳለግ ወደኋላ ስለማይል የትግል አድማሳችንን በማስፋት ወንጀለኛው ህገወጡ በሃገሪቱ የተንሰራፋው ስርኣት መሆኑን የማጋለጥ ግዴታ አለብን;;ጎን ለጎንም የመፍትሄ ሰዎች እየሆንን ባለው ስርኣት ላይ ጫና በማሳደር መትጋት ድርሻችን ነው::

ኢህአዴግን በግልጽ በቃህ የምልበት የመጨረሻው ደረጃ ላይ ደርሰናል፡፡ አዎ!

beka2-300x168
ኢትዮጵያዊ ባልሆነ መንግስት መገዛት ይብቃን!

አንድ የኢህአዴግ ታጋይ አሊያም ሲቪል ካድሬ ሲሞት በቴሊቪዥን ሳይቀር ይለፈፍለታል፡፡ በሳውዲ እየሞቱ ለሚገኙት ኢትዮጵያውያን ግን አንድም ነገር አልተደረገም፡፡ ሌላው ይቅርና መሰሎቹ አጭበርብረው ‹‹ምርጫ አሸነፍን›› ሲሉ የእንኳን ደስ አላችሁ መልዕክት ለማጉረፍ ማንም የማይቀድማቸው እነ ኃ/ማሪያም አሁን ምንም አላሉም፡፡ በተቃራኒው ድምጽ ለማሰማት የወጡትን በጨካኝ ፖሊሶቻቸው አስደበደቡ፡፡

ወደ ጣሊያን ሲያቀኑ ያለቁት የአፍሪካ ስደተኞችን ሞት አስመልክቶ ሰንደቅ አላማው ዝቅ ብሎ ተውለብልቧል፡፡ የኢትዪጵያውያንን ነፍስ ምን ያህል አርክሰው ቢያዩት ነው? ለአንድ ቀን ሀዘን፣ ለአንድ ቀን ሰንደቅ አላማውን ዝቅ ለማድረግ አልፈቀዱም፡፡ ስለዛ አምባገነን መሪያቸው ግን ሁሌም ይቆዝሙብናል፣ ይለምኑብናልም፡፡ ኢትዮጵያን እንደነጠቁን ሰላማዊ ሰልፉን በመከልከል ዳግመኛ አረጋግጠውልናል፡፡ በተቃራኒው ከኤስያ፣ እስከ አውሮፓና ሰሜን አሜሪካ የእኛዎቹ ወገኖች እንደልባቸው ሰላማዊ ሰልፍ እያደረጉ ነው፡፡

እንዲያውም ድጋፍ እየተደረገላቸው፡፡ ትናትና ፌስ ቡክ ላይ እንዳነበብኩት አንድ የአውሮፓ ከተማ ማዘጋጃ ቤት ሰላማዊ ሰልፍ እንደሚያደርጉ ሲያሳውቁ የድምጽ ማጉያ የመሳሰሉ መሳሪያዎች ከሌሏቸው ማዘጋጃ ቤቱ ሊያውሳቸው እንደሚችል አረጋግጦላቸዋል፡፡ እንደ ሳውዲ ካሉት ውጭ ለኢትዮጵያውያን አገራቸው ካለው ይልቅ የተሰደዱበት መንግስታት ደግና ርሁሩሆች ናቸው፡፡ ለእኔ ኢህአዴግ ኢትዮጵያዊ ላለመሆኑ ከዚህ ውጭ አስረጅ አስፈላጊ አይመስለኝም፡፡ የግድ እንደ ግራዚያኒ በየ ቤታችን ገብቶ በቆጨራ እስኪቆርጠን መጠበቅ የለብንም፡፡ ካድሬ ሆነ ተቃዋሚ፣ አማራ ሆነ ኦሮሞ፣ ትግሬ ሆነ ወላይታ ኢህአዴግ ለኢትዮጵያና ለኢትዮጵያውያን እስካለሰበ ድረስ ከስቃዩ ሊያመልጥ አይችልም፡፡ መለስ ከሞተበት ጊዜ ጀምሮ ኢህአዴግ ገንዘብ ሲያሰባስብ የነበረው እንደ ሳውዲ ባሉ አገራት ከሚገኙት ዜጎቻችን ጭምር ነው፡፡ የልመና ጊዜ በሮ የደረሰው የውጭ ጉዳይ አሁን በቲውተር ከሚቀልደው ያለፈ ሊፈይድ አልቻለም፡፡ ካድሬም ብትሆን አይቀርልህም፡፡


በጊዜያዊ ጥቅም ከሆነማ ጣሊያንም ለባንዳዎቹ ከፍተኛ ጥቅም ሰጥታለችኮ፡፡ እነ ራስ ሀይሉ በወር 175 ሺህ ሊሬ ይከፈላቸው ነበር፡፡ የፋሽስቱን ስርዓት ያልተቃወመ ወጣት አሁን ኢህአዴግ ከሚያደርገው በላይ ተከፍሎታል፡፡ እናቶች፣ ካድሬ ቄሶችና ሌሎችም ኢህአዴግ አሁን ከሚያደርግላቸው በላይ ጣሊያንን እንዳይቃወሙ ጥቅማጥቅም ተሰጥቷቸዋል፡፡ በኋላ ግን በጅምላ ተጨፍጭፈዋል፡፡ እናም ይህን ኢትዮጵያውይ ያልሆነ መንግስት ኢትዮጵያዊ ማድረግ አይቻልም፡፡ በቃ! ከዚህ በላይ በደል መሸከም አንችልም፡፡ ከዚህ በላይ ባይተዋር መሆን አንፈልግም፡፡ ከዚህ በላይ ማንባት አንሻም፡፡ ኢህአዴግን በግልጽ በቃህ የምልበት የመጨረሻው ደረጃ ላይ ደርሰናል፡፡ አዎ! ኢትዮጵያዊ ባልሆነ መንግስት መገዛት ይብቃን!

23,000 undocumented Ethiopians surrender to authorities

 
 32061439001949255(1).jpg
Around 23,000 illegal Ethiopian workers have surrendered to the Riyadh police, with the Saudi authorities now arranging for their repatriation, the Ethiopian ambassador told Arab News on Tuesday. 
Muhammed Hassan Kabiera said the Ethiopian mission had intervened because many illegal workers were unsure about how to proceed when the amnesty ended.
“So our mission had discussions with the Saudi authorities and made arrangements to enable such citizens to hand themselves in,” the ambassador said.
Under the agreement, Kabiera said the workers would be kept at various holding centers until they could get exit visas. “We have been informed that so far about 23,000 Ethiopians have handed themselves in.”
The Ethiopian Embassy assisted 38,199 workers to correct their employment status during the amnesty period, which ended on Nov. 4, he said.
The envoy said the embassy’s officials and volunteers, with various Saudi government agencies, were working to get the workers travel documents.
“Ethiopia was one of the first countries to request an extension of the initial amnesty so that citizens would benefit and correct their status.” He said the extension “was gracefully accepted.”
However, when many workers could not rectify their status, the embassy began preparations for them to go home.
Referring to the incident in Manfouha on Saturday, where three people including a Saudi was killed, the envoy said it was unfortunate that clashes occurred between some Ethiopian nationals and Saudi youths. He sent his condolences to the relatives of those who lost their lives.
He said the clashes occurred because the illegal workers were frustrated they did not have a way to surrender to the police. They then took to the streets to voice their concerns, which led to clashes with some youths in the neighborhood.
“Such confrontations and clashes are unacceptable.” He said the safety and human rights of all people should be respected.

"የኢትዮ-ኤርትራ ችግር መፍትሄ፣ ድንበር ማስመር ሳይሆን ድንበር ማፍረስ ነው " ፕሮፌሰር ተከስተ ነጋሽ


Africa graphic with the flags of Eritrea (top left) and Ethiopia (bottom right)
ኤርትራ ራሷን እያወደመች ነው የኢትዮጵያ ትምህርት ችግሮች ቋንቋና ያለ እቅደ መስፋፋት ናቸው
            ፕሮፌሰር ተከስተ ነጋሽ በስዊድን አገር በኡፕስላ ዩኒቨርሲቲ የዘመናዊ ታሪክ ፕሮፌሰር ናቸው፡፡ ፕሮፌሰሩ በኢትዮጵያ ትምህርት ላይ ከፍተኛ ምርምሮችን ያደረጉ፣ በመስኩም የታወቁ ምሁር ሲሆኑ ከከዓምናው ጀምሮ በአዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ የታሪክ ትምህርት ክፍል ተጋባዥ ፕሮፌሰር ሆነው በማገልገል ላይ ይገኛሉ፡፡ እ.ኤ.አ በ1947 በአስመራ ከተማ ተወልደው የአንደኛ ደረጃ ትምህርታቸውን በአስመራ፣ የሁለተኛ ደረጃ ትምህርታቸውን በጅማ ተከታትለዋል፡፡ የመጀመሪያ ድግሪያቸውን ከአስመራ ዩኒቨርሲቲ በህግ አግኝተዋል፡፡ ከ1972 እስከ 1974 በአስመራ ዩኒቨርሲቲ ያስተማሩት ፕሮፌሰር ተከስተ፤ በለንደን ዩኒቨርሰቲ ከ“ስኩል ኦፍ ኦሪየንታል ኤንድ አፍሪካ ስተዲስ” ማስተርስ ድግሪ ያላቸውን ያገኙ ሲሆን ዶክትሬታቸውን ከስዊድን አገር ኡፕስላ ዩኒቨርስቲ በታሪክ ትምህርት ሰርተዋል፡፡ የኤርትራን ወቅታዊ ሁኔታ እንዴት ይገልፁታል? እኔ የኤርትራን ጉዳይ መከታተል ካቆምኩ አስራ ሶስት አመት ሊሆነኝ ነው፡፡ ምክንያቱም ልለው የምችለውን ሁሉ ብያለሁ፡፡
“Brothers at war” በሚል ከአንድ የኖርዌይ ተወላጅ ጋር በመሆን በፃፍነው መጽሐፍ፤ የኢትዮጵያና የኤርትራ ጦርትነት የወንድማማችነት ጦርነት ነው፤ ችግሩን ለመፍታት ሁለቱ አገሮች ወንድማማችነታቸውን ማመን አለባቸው ብለን ደምድመናል፡፡ ከዛ በኋላ ምንም ሠላም አልተገኘም፤ በኔ አስተያየት የሚገኝም አይመስለኝም፡፡ እስከአሁን በኢትዮጵያም ሆነ በኤርትራ ወንድማማችነቱን ማመን ላይ አልተደረሰም፡፡ የሁለቱ አገራት የወደፊት ግንኙነት ምን የሚሆን ይመስልዎታል? የኤርትራን ጉዳይ ማጥናት የተውኩት ተገድጄ አይደለም፡፡ በአንድ በኩል በኢትዮጵያ እየተካሄዱ ያሉ ነገሮች በጣም በጎ ናቸው፡፡ ኢትዮጵያ ብዙ ለውጥ እየተካሄደ ነው የሚል አቋም ስላለኝ ሲሆን በሌላ በኩል የኤርትራ ጉዳይ አልቆለታል ብዬ ስላመንኩ ነው፡፡ የጊዜ ጉዳይ ነው እንጂ ኤርትራ ራሷን በራሷ እያወደመች ነው፡፡ ኤርትራ ምንም ተስፋ የላትም ብዬ አምናለሁ፡፡
ወደ ጥያቄሽ ስመለስ… የኤርትራና የኢትዮጵያ ሁኔታ እንዴት ይቀጥላል ለሚለው በኔ አስተያየት ከዚህ በኋላ ጦርነት አይካሄድም። ኤርትራ ግን የሶማሊያን አይነት የምትሆንበት፣ በአንድ ልትመራ ወደማትችልበት ደረጃ ልትደርስ ትችላለች ብዬ አምናለሁ፡፡ ከኢሳያስ አፈወርቂ በኋላ ኤርትራ ሶማሊያን ትሆናለች በሚል የሚሰጡ አስተያየቶችን ይቀበላሉ ማለት ነው? አዎ፡፡ ኢሳያስ እስካለ እሱ የፈጠረው ስርዓት ይቀጥላል፡፡
የአለም አቀፉ ማህበረሰብ አቋም እና የኢትዮጵያ መንግስት የያዙት አቋምም ለዚህ አስተዋጽኦ ያደርጋሉ፡፡ ከኢሳያስ በኋላ ግን የኢኮኖሚ ችግር ብቻ ሳይሆን የብሔር ግጭቶች አሉ፡፡ ቆላማው የኤርትራ ክፍል የራሱ አጀንዳ አለው፤ ደገኞቹ ደግሞ እርስበርሳቸው በጣም የተከፋፈሉ ናቸው፡፡ ይህን መያዝ የሚችለው ኢሳያስ ብቻ ነው፡፡ ከሱ በኋላ አገሪቱን አንድ አድርጐ ወደፊት ሊያራምድ የሚቻል ይመጣል ብዬ አላምንም፡፡ የኤርትራ ጥያቄ ለምርጫ በቀረበበት ወቅት ከነበሩ አማራጮች ዋነኞቹ፤ መገንጠል፣ በፌዴሬሽን መቆየት እና አንድነት የሚሉ ነበሩ፡፡ በውድም ይሁን በግድ ሁሉም አማራጮች ተግባራዊ ሆነዋል፡፡ ኤርትራ ከተገነጠለች 23 አመት ሊሆናት ነው፡፡ በአሁኑ ወቅት አንድነት የሚለው አቋም ቅሪት አለ ወይስ ሙሉ በሙሉ ተሸርሽሯል? የደጋው ኤርትራ ባህል በመሠረቱ ኢትዮጵያዊነቱን እንደያዘ ነው፡፡ ኢሳያስ ስልጣን እንደያዘ በሶስተኛ አመቱ ሆላንድ መጥቶ ባደረገው ውይይት፤ እኔም እድሉን አግኝቼ ሰምቼዋለሁ፡፡ እኛ ሠላሳ አመት ሙሉ ታግለን ብዙ ሰው ሞቶብን፣ ባለፉት ሁለት አመታት ውስጥ የኤርትራ ህዝብ የከፈልነውን መስዋዕትነት ረስቶ ከኢትዮጵያ ጋር ወዲያ ወዲህ ይላል ብሎ ተናገረ፡፡ ኤርትራ ነፃ ከወጣች ጊዜ ጀምሮ እስከ ጦርነቱ ድረስ የኤርትራ ህዝብ ከኢትዮጵያ ተለይተናል የሚል ብዙ ስሜት አልነበረውም፡፡ ደርግ መሸነፉ ላይ ነበር እንጂ ከኢትዮጵያ ጋር የመለየቱ ብዙ ግንዛቤ አልነበረውም፡፡ ጦርነቱ ሲጀመር ስሜቱ መቀዛቀዙን መናገር ይችላል፡፡
ሌላው በደጋው ኤርትራ ያለው ትግርኛ ተናጋሪ ከጣሊያን ጊዜ የጀመረ የገዢና የተገዢ ግንኙነት ነበረው፡፡ እኛን ጣልያን ነው የገዛን በሚል፣ ትግራይ ያሉትን ትግሪኛ ተናጋሪዎች “እናንተ ከአዲግራት፣ ከመቀሌ፣ ከአድዋ የምትመጡ…” የሚል ነገር ነበር፡፡ ከጦርነቱ በኋላ የትግራይ ህዝብ የራሱን ማንነት ኢኮኖሚ በማሻሻል ላይ ስለሚገኝ በነዚህ ሁለት ትግሪኛ ተናጋሪዎች መካከል ያለው ፉክክር ማን ትግሬን ይወክላል የሚል ነው፡፡ ይህ ለጊዜው ችግር ሊፈጥር ይችላል፤ ግን እኔ እስከምረዳው ድረስ ኢትዮጵያዊነት ስሜት፣ ባህል፣ አስተሳሰብ አለ የምንል ከሆነ በደጋማው ኤርትራ አሁንም አለ። ከዛ ደግሞ ከአፋር ጋር ያለውን ትስስር ማየት ይቻላል፡፡ በኤርትራ ያሉ ቢለኖች አገዎች እንደሆኑ አይጠራጠሩም፤ አሁን ባለው ሁኔታ ምንም ማድረግ አይችሉም፡፡ ኩናማዎችንም ካየሽ ተመሳሳይ ነው፡፡ ወቅታዊውን የአፍሪካ ቀንድ ሁኔታ እንዴት ይገልፁታል? በአፍሪካ ቀንድ የኢትዮጵያ ሚና ከፍተኛ ነው፡፡ ሶማሊያ እና ኢትዮጵያን ካየን፣ ለሁለቱም የሚጠቅማቸው የሶማሊያ አንድ መሆን ነው፡፡ አሁን ያለው ሁለት ሶማሊያ በኔ አስተያየት ረጅም የሚጓዝ አይደለም፡፡ ከጥቅም አንፃር ካየነውም፣ ለኢትዮጵያም ሆነ ለሶማሊያ አይጠቅምም፡፡ በኤርትራና በኢትዮጵያ በኩል ስናየው፣ ኤርትራ የምትፈልገው ድንበር ሊኖር አይችልም፡፡ ይህን ደግሞ ሁለቱም አገሮች ያውቁታል፡፡
የኤርትራ ሁኔታ ከኢሳያስ በኋላ አዲስ መልክ ይይዛል፡፡ በአዲሱ ሁኔታ የኢትዮጵያ ሚና ምን ሊሆን እንደሚችል በሚገባ ማጤን ያስፈልጋል፡፡ የኢትዮጵያ የውጪ ጉዳይ ፖሊሲ የኢትዮጵያን ጥቅም ለመጪው ሁለት መቶ ሶስት መቶ አመት ሊያራምድ የሚችል ሆኖ መቀረፅ ይገባዋል፡፡ የኢትዮጵያን የፌደራል አወቃቀር እንዴት ያዩታል? አወቃቀሩ በፌደራል መሆኑ ጥሩ ነው፡፡ በብሔር መሆኑ ግን መጥፎ ነው፡፡ የኢህአዴግ መንግስት ያደረገው ትልቁ ስህተት ነው፡፡ ፌደራል ስርአት በፊትም የነበረ ነው፡፡ የኢትዮጵያን የኋላ ታሪክ ካየሽ የፌደራል አወቃቀር አዲስ አይደለም፡፡ ንጉሠ ነገስት ስንል እኮ ንጉሶች አሉ፡፡ ከበላያቸው ንጉሠነገስት አለ ማለት ነው፡፡ አካባቢያዊ ፌደራሊዝም ነበር፡፡ የኤርትራ ህዝብ አሁን ያሉበትን የነፃነት ሁኔታ ከቀድሞው ጋር ሲያስተያዩት ምን ትርጉም ይሰጥዎታል? እኔ እኮ በመጀመሪያም ኤርትራውያኖች ከማን ነው የሚገነጠሉት የሚል አቋም ነው ያለኝ። ማነው ከማን የሚገነጠለው? የደቡብ ወይም የኦሮሞ ህዝቦች እንገነጠላለን ቢሉ ኖሮ ምክንያት ነበራቸው፡፡ የኤርትራ የነፃነት ጥያቄ በተነሳበት ወቅት ኤርትራውያኑና ከላይ የጠቀስኳቸው ህዝቦች በኢትዮጵያ ውስጥ ያገኙትን እድል (Comparative advantage) ስናይ፣ ኤርትራውያኑ በጣም ተጠቃሚ ነበሩ፡፡ (በጣሊያን፣ በእንግሊዝ፣ በፌዴሬሽኑ ዘመን) በ1960ዎቹ የአዲስ አበባ ሀብታሞቹ እነሱ ነበሩ። በትምህርት መስክ ሃያ አምስት በመቶ የአዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ ኮሌጅ ተማሪዎች ኤርትራውያን ነበሩ። የሁለተኛ ደረጃ ተማሪዎችንም ካየሽ 25 በመቶ የሚሆኑት ኤርትራውያን ነበሩ፡፡ ከተማረው ሰላሳ አምስት በመቶው ክፍል ኤርትራውያን ነበሩ፡፡
ይህን እድል ያገኙ ሰዎች ከኢትዮጵያ እንገነጠላለን ሲሉ ምክንያቱን ለማግኘት አስቸጋሪ ነው፡፡ ምንም ምክንያት አልነበራቸው፡፡ ለነፃነት የተደረገው እንቅስቃሴ 30 አመት ቢፈጅም ስልሳ ሺህ ሰው ቢሞትም በቂ ምክንያት አልነበረውም። የኔ ጥናት የጣልያን ቅኝ አገዛዝ በኤርትራ የሚል ነው። እንዲገባኝ ሞክሬያለሁ፡፡ ኤርትራ ከኢትዮጵያ መገንጠል እንዳለበት የሚያሳይ ምንም ነጥብ አላገኘሁም፡፡ ነፃ ወጣን አሉ፡፡ ሁለት አመት ሳይቆዩ እኛ የታገልነው ለነፃነት ብቻ አይደለም፤ የኛ ዕድል ከኢትዮጵያ ጋር ነው ማለት ጀመሩ፡፡ ይህን የሚሉት ተገደው ነው፤ ምክንያቱም የኤርትራ ኢኮኖሚ ከኢትዮጵያ ተገንጥሎ በራሱ ሊቆም የሚችል አይደለም፡፡ ኢትዮጵያ ልዩ አገር ነች፤ ነፃነቷን ጠብቃ የቆየች አገር ናት፡፡ የኤርትራ ቴሌቪዥን በቅርቡ “Ancient Eritreans” (የጥንት ኤርትራውያን) የሚል ዶክመንተሪ አቅርቦ ነበር፡፡ አይተውታል? (ረጅም ሳቅ) አላየሁትም፡፡ ግን ምንም አዲስ ነገር አይፈጥርም፡፡ ወጣቶቹ ኢትዮጵያን አያውቋትም፤ ነገር ግን መንግስት የሚያደርገው አንድ ነገር ነው፣ ህዝቡ የሚያስበው ሌላ ነገር ነው፡፡
መንግስት በቴሌቪዥን የሚየሳየውና ህዝቡ የሚመኘውና የሚያስበው ሌላ ነው፡፡ እስከቅርብ ጊዜ የኤርትራ ኦርቶዶክስ ቤተክርስቲያን ከኢትዮጵያ ብትለያይም በድብቅ ወጣቶቻቸውን ለትምህርት ወደ ቤጌምድር (ጐንደር) ይልኩ ነበር፡፡ የኢሳያስን መረጃ በማየት ድምዳሜ ላይ መድረስ አይቻልም፡፡ ኤርትራዊውን ማን አገኘው፡፡ የተለየን ነን የሚል አቋም የት ነው ያለው? በኤርትራ የኢትዮጵያዊነት ስሜት ምን ያህል አለ ለሚለው መልስ ለማግኘት ድንበሩ መፍረስ አለበት፡፡ ለሁለቱ ህዝቦች መፍትሔ የሚሆነው በኤርትራ በኩል እየተጠየቀ ያለው ድንበር ሲሰመር ሳይሆን ከደርግ ሽንፈት በኋላ የተሰመረው መስመር ሲፈርስ ነው፡፡ ትናንት በአዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ ቋንቋ፣ እውቀት እና የጋራ ህልውና በሚል የውይይት መነሻ ጥናት አቅርበዋል፡፡ የኢትዮጵያ ትምህርት ላይ ጥናቶችን አድርገዋል፡፡ ዕይታዋ ምንድን ነው? ዋና ጥናቴ እሱ ነው፡፡ ትምህርት በጣም ተዳክሟል፡፡ የተዳከመው በሁለት ምክንያት ነው ብዬ አስቀምጣለሁ፡፡ አንዱ ያለዕቅድ መስፋፋቱ ነው። የሚፈለጉ ህንፃዎች፣ አስተማሪዎች፣ መፃሕፍቶች ሳይሟሉ እንዲሁ ሠፍቷል፡፡ ሌላው ዋነኛ ምክንያት የቋንቋ ጉዳይ ነው፡፡ እንግሊዝኛ ቋንቋ አያዋጣንም፡፡ በራስ ቋንቋ መማር የህልውናና የመበት ጥያቄ ነው፡፡ ዜግነትዎ ከየትኛው ነው? ስዊድናዊ ነኝ፡፡
ፕሮፌሰር ተከስተ ነጋሽ #MINILIKSALSAWIBLOG

እንደ ኢህአዴግ ፈሪ ፓርቲ ከወደየት አለ?

እንደ ኢህአዴግ ፈሪ ፓርቲ ከወደየት አለ? ጌታቸው ሺፈራው

beዚህ ጽሁፍ መግለጽ የምፈለግው የኢህአዴግን መጠነሰፊ ፍርሃት ያሳያሉ ያልኳቸውንጥቂት ምሳሌዎች ነው፡፡ እስካሁን እንደ ኢህአዴግ ፈሪ ፓርቲ አጋጥሞኝ ስለማያውቅም እንደ ኢህአዴግ ፈሪ ድርጅት ከወደየት አለ? ብሎ መጠየቁ አግባብ መስሎ ታይቶኛል፡፡ ፈሪው ድርጅት ‹‹የለም ከእኛ በላይ ፈሪ ድርጅቶች እዚህ እዚህ…አገር ይገኛሉ›› የማለት መብቱ የተጠበቀ ነው፡፡ እንዲያውም እስካሁን የነበረበትን ከፍርሃት የመነጨ ድብቅነት በጥቂቱም ቢሆን እንደቀነሰ እንረዳለታለን፡፡ በድፍኑ ‹‹አይ እኛ ፈርተን አናውቅም!›› ቢል ግን ያው የተለመደ ስለሆነ የሚያምነው አያገኝም፡፡ ደግሞስ እየፈሩ ‹‹አልፈራንም›› ማለት ምን ማለት ነው? ‹‹አልፈራንምንስ ምን አመጣው? ኢህአዴግ የሚፈራውን ከመዘርዘር ይልቅ ራሱ የማይፈራቸው ነገሮች ካሉ ቢነግረን የተሻለ ነበር፡፡ እኔ ግን ከሚፈሯቸው ነገሮች መካከል በጣም ጥቂቶቹን ብቻ በመጥቀስ የፍርሃቱን መጠን ለማሰየት እሞክራለሁ፡፡ ህገ መንግስቱን ለብሄር ብሄረሰቦች መብት መከታ ነው የሚባለው የወቅቱ ህገ መንግስት የአቶ መለስና ለንጮ ለታ የፖለቲካ ማህተም ያረፈበት እንደሆነ ይነገርለታል፡፡ ይህ ህገ መንግስት እንደ አንቀጽ 39ን ያሉትን ጨምሮ ስለ የመሬት ፖሊሲ፣ አንድነትና ሌሎች ጉዳዮች ያለው ህጸጽ እንዳለ ሆኖ ከነ ድክመቱም ቢሆን ቢተገበር አሁን ካለንበት ብልሹ ፖለቲካ የተሻለ ስርዓት ሊመሰርት እንደሚችል ይታመንበታል፡፡ በተለይ ሀሳብን በነጻነት የመግለጽ፣ የአመለካከትና ሌሎች ዴሞክራሲያዊና ሰብአዊ መብቶችን ከዳር ዳር ከማጨቅ ውጭ ተግባራዊ ሲሆኑ አይታዩም፡፡

Image

ከተግባራዊነቱ ይልቅ ለይስሙላህነቱ እንዲውል ተደርጓል፡፡ ይህም የሆነው ህገ መንግስቱ ላይ የሰፈሩት አብዛኛዎቹ መርሆች ተግባራዊ ቢሆኑ የገዥውን ፓርቲ ስልጣን የሚያሳጡ መስለው ስለሚሰሙት ነው፡፡ እናም ኢህአዴግ ‹‹ባለ ራዕዩ›› መሪ በበላይነት መርጠው ያጸደቁትን ህገ መንግስቱንም ቢሆን ለመተግበር ይፈራዋል፡፡ ስለሆነም በተቻለ መጠን ህገ መንግስቱ ላይ ያሉት መርሆች ተግባራዊ የማይሆኑበትን አጋጣሚ ሁሉ ይጠቀማል፡፡ ለዚህ አተገባበሩ የዳኝነት ሰርዓቱን ጨምሮ በጉዳዩ ተያያዥነት ያላቸውን አካላት የገዥውን ፖሊሲ የሚያቀነቅኑ እንዲሆኑ ጥሯል፡፡ ይህ ግን በቂ አልነበረም፡፡ በተለይ በ1997 በኋላ ኢህአዴግ እንደ አንዳች ነገር የሚፈራቸው ወሳኝ የህገ መንግስቱ መርሆች በጸረ ህገ መንግስት አዋጆች ታጥረው ተቀምጠዋል፡፡ የጸረ ሽብር፣ የሶቪክ ማህበራት፣ የፓርቲዎች የስነ ምግባር፣ የሚዲያ…..አዋጆች ህዝብን ብቻ ሳይሆን ህገ መንግስቱን አሽገው ለህዝብ እንዳይቆም ያደረጉ አዋጆች ናቸው፡፡ ተወዳዳሪ ፓርቲን ኢህአዴግ መድብለ ፓርቲን መርህን እቀበላለሁ እያለ የጠንካራ ፓርቲዎችን መኖር ግን በእጅጉ ይፈራል፡፡ ለዚህም ሲባል ከፓርቲዎች ጋር አብሮ ከመስራት ይልቅ ተገንጣዮችን በመፈልፈል የኢትዮጵያን ፓርቲዎች ከ80 በላይ አድርሷቸዋል፡፡ በእርግጥ ይህ የጠንካራ ፓርቲ ‹‹ፎብያ›› የጀመረው ህገ መንግስቱ ላይ ‹‹የበድብለ ፓርቲ›› በስምም ቢሆን ከተፈቀደ በኋላ አይደለም፡፡ ህወሓት በዱር እያለም ፓርቲዎችን ከዚህም በላይ ይፈራቸው እንደነበር ታሪኩ ያስረዳል፡፡ መጀመሪያ አካባቢ ኢህአፓ ከህወሓት ጎን ለጎን አብሮ ይንቀሳቀስ ነበር፡፡ ይሁንና የኢህአፓ ህብረ ብሄርነት ህወሓት የቆመለትን የመገንጠል ፖሊሲ አደጋ ላይ በመጣሉ ህወሓት ‹‹ከትግራይ መሬት ውጡልን ይህ የትግራይ ህዝብ መሬት ነው›› ብሎ አባረረው፡፡ የትግራይ አርነት ግንባርን (TLF)ንም የትግራይ ህዝብ ከአንድ በላይ ፖለቲካ ፓርቲ መሸከም አይችልም ብሎ አጥፍቶታል፡፡ እንዲያውም የትግራይ አርነት ግንባር አባላት ከህወሓት ጋር ለመደራደር ከተስማሙ በኋላ በተኙበት በህወሓት መጨፍጨፋቸውንና ይህን ዘግናኝ የጭፍጨፋ ሂደት አንዳንድ የህወሓት አባላት ለህዝብ ይፋ አድርገዋል፡፡ እንደራደር ብሎ የመጡትን ፖለቲከኞች መጨፍጨፍ መቼም ጀግንነት፣ ድፍረት ሊሆን አይችል፡፡ ኢህአዴግም እየተጠቀመበት የሚገኘው ይህን የህወሓትን የፍርሃት ልምድ ነው፡፡ ገና ስልጣን እንደያዘ ጠንካራ ከሚባሉት ኦነግ፣ ኦብነግና ሌሎች የብሄር ድርጅቶችን ጋር ከጥርጣሬም አልፎ አለመግባባት ውስጥ ገባ፡፡ በምትካቸው ደግሞ እንደ ኦህዴድ፣ ሶዴፓ ያሉ ደካማ ፓርቲዎችን ተገን ማድረግ ጀመረ፡፡ ለጠንካራ ፓርቲዎች በርካታ ደካማ ተገን ፓርቲዎችን የሚፈጥረው ኢህአዴግ ከመቼውም በላይ ስለፈራ 80 ያህል ደካማ ፓርቲዎች አገሪቱን ተፍልፍለዋል፡፡ ኢህአዴግ ተቃዋሚዎቹን ብቻ ሳይሆን አብረውት እየሰሩ የሚገኙትንም ቢሆን ‹‹በአጋር ፓርቲነት›› ስም ብቻ ፖለቲካውን ከእርቀት እንዲመለከቱ እያደረገ ነው፡፡ በአገሪቱ የረባ የፖለቲካ ተሳትፎ የሌላቸውን እነዚህ ፓርቲዎች ያፈነግጡብኛልበማለትም የህወሓት/ኢህአዴግን አማካሪዎች በተቆጣጠሪነት ከማስቀመጥ ጀምሮ መረዎቻቸውን በተለያየ መንገድ ማግለል የተለመደ የፖለቲካው እቃ እቃ ጨዋታ ሆኗል፡፡ የሶማሊ፣ ጋንቤላና ቤንሻንጉልን ህዝቦች ስም ‹‹አጋር›› የሆኑት እነዚህ ፓርቲዎች መሪዎቻቸው ከአዲስ አበባ በተላከ ትዕዛዝ በተደጋጋሚ ገለል የሚደረጉት ያፈነግጡብኛል ብሎ ስለሚፈራቸው ነው፡፡ የአገር አንድነትን ኢህአዴግ የአንድነት ፍርሃት የሚጀምረው እስካሁንም ድረስ የትግራይን ህዝብ ነጻ ለማውጣት የቆምኩ ነኝ የሚለውን ስሙን ለመቀየር ከሚፈራው ህወሓት ነው፡፡ የህወሓት የተገንጣይ ስምም ቢሆን እስካሁን የማይቀየረው አንድነት ይቅርና ፌደራሊዝሙም ላይ ፍራቻ ሳላለው ይመስላል፡፡ ከዚህ ውጭ የትኛውም አንድነትን የሚወክል ወይንም የሚያንጸባርቅ ነገር ለህወሓት/ኢሀአዴግ ያስበረግገዋል፡፡ ልክ እንደ ህወሓት/ ኢህአዴግ ሁሉ የኢትዮጵያ አንድነትን የሚጠላው ሻዕቢያ መጀመሪያ የተረባረበው የአንድነት ዋነኛው መገለጫ የሆነው ሰንደቅ አላማው ላይ ነበር፡፡ ሻዕቢያ ባልታጣ መቋጠሪያ የኢትዮጵያን ሰንደቅ አላማ ዋነኛው የዱቄት መቋጠሪያው አድርጎ ተጠቅሞበታል፡፡ በለስ (ቁልቋል) ሳይቀር የሚሸመጥጡት በኢትዮጵያ ሰንደቅ አላማ እንደነበር ይነገራል፡፡ ህወሓት በተለይ መጀመሪያ አካባቢ ትጥቅም ሆነ ስንቅ (ዱቄት) ይቀበል የነበረው ከሻዕቢያ ነውና ከሻዕቢያ የተለየ ተግባር ሊፈጽም እንደማይችል መገመት ቀላል ነው፡፡ አቶ መለስ ስልጣን ከያዙ በኋላ ስንደቅ አላማውን ጨርቅ ያሉት ከሻዕቢያ በወረሱት የአንድነት ፍርሃት መሆኑን እንረዳለን፡፡ ሁለቱም ድርጅቶች ይህ በደል የፈጸሙት ከሰንደቅ አላማው በስተጀርባ ያለውን አንድነት በእጅጉ ስለሚፈሩት ነው፡፡ ኢህአዴግ ለዚህ የረዥም ጊዜ ፍርሃት መሃል ላይ ያስቀመጠው ኮከብም ፍርሃቱን ሊያስወግድለት አይቻለም፡፡ አቶ መለስ ከመሞታቸው ከወራት ቀደም ብለው ሰንደቅ አላማውን የዘቀዘቁት አሁን ባለው ቅርጹም ቢሆን ስለሚፈሩት ይመስለኛል፡፡ ዛሬም ቢሆን ኢህአዴግ ራሱ መጥኖ በጠራው ጉዳይ ካልሆነ በስተቀርሰ ህዝብ በስፋት ባለኮከቡን ሰንደቅ አላማ በክብር ሲያነሳም ብርክ ይይዘዋል፡፡ አማራጭ ሚዲያን ኢትዮጵያ በሚዲያ ወደኋላ ከቀሩት አገራት መካከል የመጀመሪያዋ ናት፡፡ ለ90 ሚሊዮን ህዝብ ያለን አንድ ፕሮፖጋንዳ የሚሰራጭበት ቴሊቪዝን ጣቢያ ብቻ ነው፡፡ በአንጻሩ 6 ሚሊዮን ህዝብ ያላት ላኦስ፣ ሁለት ሚሊዮን ህዝብ ያላት ጃማይካ፣ አንድ ሚሊዮን ህዝብ ያላት ትሪንዳድና ቴቪጎ እያንዳንዳቸው የግልን ጨምሮ ባለ ሰባት ጣቢያዎች ናቸው፡፡ 400 ሺህ ህዝብ ያላት ማልታ 8፣ 36 ሺህ ህዝብ ያላት ሞናኮ 5 ጣቢያዎች ለህዝባቸው አማራጭ መረጃ ያስተላልፋሉ፡፡ ከኢትዮጵያ ጋር የሚነጻጸር ህዝብ ያላቸው አገራት ደግሞ በርካታ ጣቢያዎች ባለቤቶች ሆነዋል፡፡ ለአብነት ያህል ከኢትዮጵያ ጋር በአባይ በኩል የምትተሳሰረው ግብጽ 98 ያህል ጣቢያዎች ባለቤት ነች፡፡ ከኢትዮጵያ ህዝብ ከግማሽ ያነሰ ህዝብ ያላት ጎረቤት ኬንያ እንዲሁም 34 ሚሊዮን ህዝብ ያላት ዩጋንዳ እያንዳንዳቸው 8 ጣቢያ ያላቸው ሲሆን አብዛኛዎቹ የግል ሚዲያዎች ናቸው፡፡ ኢትዮጵያ ሚዲያ ይህን ያህል ከአገሪቱ ታሪክም ይሁን ህዝብ ጋር የሚቃረን የሆነው ኢህአዴግ በእጅጉ ስለሚፈራው ነው፡፡ ሚዲያ ህዝብን ያነቃል፣ ሙስናንና ሚስጥርን ያጋልጣል፣ አንድነትን ያጠናክራል፣ የፖለቲካ ፓርቲዎችና ሲቪክ ማህበራት አማራጭ ሀሰብ ህዝብ ዘንድ እንዲደርስ ያደርጋል፡፡ ይህ የነቃ ማህበረሰብ የሚፈጥረው ሚዲያ ደግሞ ለአንድ ፓርቲና ግለሰብ የበላይነት ጸር ነው፡፡ ለህዝብ ልዓላዊነት እንጅ ለ‹‹አውራ ፓርቲ›› አያመችም፡፡ ስለሆነም ኢህአዴግን ከምንም በላይ ያስፈራዋል፡፡ ለዚህም ነው 90 ሚሊዮን ህዝብ አሰልች ፕሮፖጋንዳ በሚነዙ የመንግስት (ፓርቲ ሚዲያዎች) ብቻ የተወሰነው፡፡ በፍርሃቱ ምክንያትም የህትመት ሚዲያው አሳሩን ሊበላ የግድ ሆኖበታል፡፡ ህገ መንግስቱም ሆነ አዋጁ አማራጭ (የግል) ሚዲያን አይከለክልም፡፡ እንዲያውም በአዋጁ የብሮድካስት ሚዲያም በግል እንደሚፈቀድ ሁሉ አስቀምጧል፡፡ ይህ በሆነበት ግን አንድም የግል ቴሊቪዥን ጣቢያ የለንም፡፡ ሚዲያ ህዝብን እንደሚያነቃ የሚያውቀውና ይህንን የሚፈራው ኢህአዴግ ኢሳትን ጨምሮ በርካታ ሚዲያዎችን ለመዝጋት አገሪቱን ከፍተኛ ገንዘብ በማባከን ላይ ነው፡፡ በአንድ ወቅት አልጀዚራም ጭምር የታገደበት አጋጣሚ ተፈጥሯል፡፡ አማራጭ ሀሳብ የሚተላለፍበትን ሚዲያ እንዲህ የሚጠላው ‹‹አብዮታዊ›› ፓርቲ ፌስ ቡክን እንኳ ንቆ አልተወውም፡፡ በርካታ ፌስ ቡክ ላይ የሚጽፉ አካላት ጽሁፋቸው አገር ውስጥ እንዳነበብ ይደረጋል፡፡ እስክንድር ከታሰረባቸው ምክንያቶች ቀዳሚው ፌስ ቡክ ላይ በሚጽፋቸው ትንታኔዎቹ ነው፡፡ አሁን ደግሞ ልክ የቻይና እና የኢራን አምባገነን ፓርቲዎች በአንድ ወቅት እንዳደረጉት ፌስ ቡክን ሊዘጋ እንደሚችል እየተነገረ ነው፡፡ ሰላማዊ ሰልፍና የአደባባይ ሰልፍ በኢህአዴግ ዘንድ የሚፈራ ብቻ ሳይሆን የሚጠላም ተግባር ለመሆን ደርሷል፡፡ ታይቶ ከጠፋው የ1997 ምርጫ በኋላ ለአለፉት 8 አመታት ከድጋፍ ሰልፍ ውጭ የህዝብ ሮሮ የሚሰማባቸው ሰላማዊ ሰልፎች በግልጽም ሆነ በተዘዋዋሪ ታግደው ቆይተዋል፡፡ ባለፉት ስድስትና ሰባት ወራት የሰላማዊ ሰልፍ መብት እንደገና ተመልሶ የነበር ቢሆንም አሁን ግን እንደገና ታግዷል፡፡ ኢህአዴግ ሰላማዊ ሰልፍን ብቻ ሳይሆን አደባባዮችንና ጎዳናዎችን ኢትዮጵያዊ ታህሪር እንዳይሆኑ አብዛቶ ፈርቷል፡፡ ለአብነት ያህል 97ት ላይ ክፉኛ የደነገጠበት መስቀል አደባባይ ለድጋፍ ሰልፍ እንጅ ለሰላማዊ ሰልፍ ክልክል ሆኗል፡፡ ከዚህ አለፍ ሲልም ኢትዮጵያውያን ኳስ እንዳያዩበት ሁሉ እየተደረገ ነው፡፡ የናይጀሪያንና የኢትዮጵያን ጨዋታ መስቀል አደባባይ ላይ ለመመልከት ሰንደቅ አላማ ለብሰው የጎረፉ ኢትዮጵያውያን ደጋፊዎች ተደብድበው ተመልሰዋል፡፡ ሀይማኖት፣ ግለሰባዊነት፣ ነጻ ተቋም… ብቻ ኢህአዴግ የማያስፈራውን ነገር ቢናገር ይሻል ነበር፡፡ በእርግጥ አቶ ሀይለማሪያም ደሳለኝ ‹‹አንፈራም!ፓርቲው እንደማይፈራ ታሪኩ ይናገራል፡፡›› ብለውናል፡፡ እዚህ ላይ አቶ ሃይለማሪያም እንደተለመደው ተሳስተው ይመስለኛል፡፡ ምክንያቱም እሳቸው አይፈራም ብለው ለመከራከር የፈለጉት አርሳቸው ያልነበሩበትን የኢህአዴግን የጠብመንጃ ታሪክ ነው፡፡ መሳሪያ ያነሳ ሁሉ ግን ደፋርም ጀግናም አይደለም፡፡ እንዲያውም ፈሪ ዱላው፣ ጠብ መንጃው፣ መሳሪያው፣ መሰሪነቱም ከልክ በላይ በርካታዎች ናቸው፡፡ ከእነ ተረቱም ቢሆን የፈሪ ዱላ ይባላል እኮ፡፡ ፈሪ ይህን ያህል ጉዳት ሊያደርስበት የማይችለውን አካል ሁሉ ያለ አቅሙ ይደበድባል፡፡ በራሱ አይተማመንምና እንደገና እንዳያስፈራራው ያወድመዋል፡፡ አይደለም አንዳች የሚንቀሳቀስን አካል ይቅርና ጥላውን እንኳ አያምንም፡፡ የመዋጋት፤ የማሰር፣ የመፈረጅ ታሪክ ከዚሁ ከፈሪነት ባህሪው የመነጩ ናቸው፡፡ በአንጻሩ ደፋር ለመርህ ይታገላል፡፡ ለአቆመው ህግና ስርዓት ራሱንም የሚሰዋ ታማኝ ነው፡፡ ያቆመውን ስርዓት፣ አብሮት የሚኖረውን አካልና ራሱን ያምናል፡፡ በህዝብና በአገሩ ስለሚያምን፣ በራሱ ስለሚተማመን ህዝብን በፍቅር ያቀርባል፣ ተቀናቃኙን በፍቅር ይስባል እንጅ በግድ ወደኔ ካልመጣህ ብሎ ለማጥፋት ከሆነ አንዳች ነገር ፈርቷል ማለት ነው፡፡ ያኔ ፈርቷል፣ ተፍረክርኳል፣……ይባላል፡፡ ልክ እንደ ኢህአዴግ!

ሕወሓት አለማቀፍ አሸባሪ መዝገብ ላይ በአሸባሪነት የሚታወቅበት ፕሮፋይል::

ሕወሓት አለማቀፍ አሸባሪ መዝገብ ላይ በአሸባሪነት የሚታወቅበት ፕሮፋይል::
Postby MINILIK SALSAWI » Thu Nov 07, 2013 9:36 am

ምንጭ :- START - UNIVERSITY OF MARYLAND - የአሸባሪዎች አጥኚ ቡድን

የአሸባሪ ድርጅቶች መዝገብ
በሃገሩ ቋንቛ መጠሪያው .. አልተገለጸም

የድርጅቱ ስም .....የትግራይ ሕዝብ ነጻ አውጪ ግንባር (TPLF)

የሚንቀሳቀስበት አከባቢ ... ኢትዮጵያ

የተቋቋመበት ጊዜ ..... አልተገለጸም

የአባላቶቹ ቁጥር/ጥንካሬው ... አይታወቅም

መለያው ..... ኮሚኒስት/ሶሻሊስት/ብሄርተኛ/ተገንጣይ

የገንዘብ ምንጩ .... አይታወቅም

የተነሳበት የፖለቲካ ፍልስፍና
ራሱን የትግራይ ንቅናቄ ወይንም ወያኔ በማለት በ1970ዎቹ መጀመሪያ በመንግስቱ ሃይለማርያም አገዛዝ ላይ የተጀመረ ተቃውሞ
በ1975 አከባቢ የትግራይ ነጻ አውጪ በማለት ተመስርቶ በኤርትራ ነጻ አውጪ ስር እየተዳደረ ውጊያ የከፈተ ድርጅት ነው::አላማቸው የአልቤንያን ሞዴል የተከተለ የኮሚኒስት ስርኣት በማስፈን የታለመ...የትግራይን ህዝብ ከደርግ አገዛዝ ነጻ ለማውጣት የተነሳ ነበር::በሜይ 1989 የደርግን ሰራዊት በማሸነፍ ሙሉ ትግራይን መቆጣጠር ችሎ ነበር::በተለያየ ጊዜ ከሻእቢያ ጋር እና በተናጠል በተለያዩ አከባቢዎች የአሸባሪነት ድርጊት ፈጽሟል::
ዝርዝር መረጃውን ከዚህ ድህረገጽ ያገኙታል:- http://www.start.umd.edu/start/data_col ... sp?id=4287

የቤተሰብ ‹‹ጆሮ ጠቢነት››...ባልና ሚስትን በ1ለ5 …… ‹‹ደህንነትን›› በ1ለ5 ....

Imageካድሬ በሁሉም ስርዓቶች ቢኖሩም ‹‹ጥርነፋው›› ግን የግራና ግራ ዘመም ፓርቲዎች መለያ ነው፡፡ አንድ ግለሰብ፣ ወይንም የማዕከላዊ ኮሚቴና ፓርቲ የሚመራው ዕዝ ስርዓትም የኢህአዴግ አንዱ መገለጫ ነው፡፡ ይህ የእዝ ካድሬያዊ ስርዓት በአሁኑ ወቅት ከመቼውም ጊዜ በላይ እየተጠናከረ ይገኛል፡፡ ኢህአዴግ ይሰራበት ከነበረው ካድሬያዊ የዕዝ ስርዓት ባሻገር በቅርቡ የግራ ዘመሙ ዘመን ላይ በፖለቲካው ተሳታፊ ያልነበሩት አቶ ሀይለማሪያም አማካሪ በነበሩበት ወቅት 1ለ5 ተብሎ የሚጠራውን አዲስ የጥርነፋ ስርዓት ለፓርቲያቸው አበረከቱ፡፡ ይህ ‹‹አደረጃጀት›› የተለያዩ ማህበረሰቦችን ለመያዝ በሙያና በእድሜ ሳይቀር ትግበራ ላይ ውሏል፡፡ አርሶ አደሮች፣ ተማሪዎች፣ መምህራንና ሌሎች ሰራተኞች ድረስ የገባው 1 ለ5 አሁን ደግሞ ቤተሰብ ድረስ ወርዷል፡፡ ባልና ሚስትም ድረስ!

‹‹ደህንነትን›› በ1ለ5 …… … ……… … በግብርናው፣ በትምህርት ቤቱና በሌሎች ተቋማት ሰዎች አምስት አምስት እየሆኑ እንዲደራጁ እየተደረገ ነው፡፡ ይህ ኢህአዴግ ውጤታማ ነው የሚለውን አደረጃጀት ተከትሎም ሰዎች 10 ሆኑ ከዚያ በላይ አሊያም ከዚህ ቁጥር በታች ብቻ የአደረጃጀት አይነቱ አቶ ሀይለማሪያም ባስጀመሩት በ1ለ5 መጠራቱ እየተለመደ መጥቷል፡፡ ምክንያቱም ከቁጥሩ ውጭ ሌላው አሰራሩ በ1ለ5 ላይ ከሚሰራበት ጋር ተመሳሳይ በመሆኑ ነው፡፡ ከወራት በፊት የኢትዮጵያ ፌደራል ፖሊስ ኮሚሽን “አገራዊ የማሕበረሰብ አቀፍ ፖሊሳዊ አገልግሎት” ረቂቅ ህግ አዘጋጅቶ ተቃዋሚዎችን ጨምሮ ለይስሙላህ አወያይቶ ነበር፡፡ የረቂቁ አላማ ወንጀልን ለመከላከል ማህበረሰቡን ማሳተፍ የሚል ሲሆን ለዚህም ከላይ እስከታች በ1 ለ5 አደረጃጀት ማዋቀር አለበት፡፡ ለዚህም ሲባል ህዝብን በቀበሌ፣ በብሎክ፣ በጎጥ፣ በመንደር እንደ አመችነቱና በየ አቅራቢያው ማደራጀትን ይጠይቃል፡፡

ይህ ረቂቅ ህግ ጸድቋ ተግባር ላይ ውሏል፡፡ ፖሊሶች በተለያዩ የከተማይቱ ክፍሎች በር እያንኳኩ የመደራጃውን ቅጽ ከአደሉ ሰነባብተዋል፡፡ ባለ አንድ ቅጽ ወረቀቱም ‹‹የማህበረሰብ አቀፍ ፖሊስ አገልግሎት ፕሮጀክት የቤተሰብ ፖሊስ ተጠሪ ማቋቋሚያ ቅጽ›› የሚል ‹‹ርዕስ›› ተሰጥቶታል፡፡ ቅጹ የ10 ያህል ቤተሰቦች ስምና ፊርማ ዝርዝር እንደሚቀመጥበት አድርጎ ያስቀመጠ ሲሆን አንድ ተወካይ ስምና ፊርማም አስፈላጊ ነው፡፡

በመግለጫውም ‹‹ይህ የቤተሰብ ፖሊስ (ተወካይ) ማቋቋም ያስፈለገበት ዋና አላማ በቤተሰብዎ መካከል ለሚፈጠር ጸጥታ ችግሮች ማለትም አለመግባባቶች የተለያዩ ማህበራዊ ግጭቶች ወዘተ የመሳሰሉት ሲፈጠሩ እርስዎ የቤተሰብዎ ወኪል እንደ ፖሊስ ሆኖ በቅርበት ከፖሊስ ጋር እየተወያየ/የች የማስታረቅ የማስማማት ስራ እንዲሰራ እና ችግሩን እየተከታተለ በቅርበት መፍትሄ እንዲሰጥና መፍታት ያልተቻለውን ነገር በአካባቢው ከተመደቡት የፖሊስ አባላት ጋር ለመፍታት ታስቦ ነው፡፡›› ይላል፡፡

ፖሊስ አስታራቂ ወይስ…? በአዲሱ ህግ መሰረት አንድ ግቢ ውስጥ የሚኖሩ ባልና ሚስት በ1ለ5 አደረጃጀት መሰረት ይጠረነፋሉ፡፡ ባልና ሚስት እየተቀያየሩ የኮሚሽነርነትን ስልጣን ይወስዳሉ፡፡ በየትኛውም ባልና ሚስት መካከል የሚፈጠር አለመግባባት በእነዚህ ሁለቱ መካከል ሲፈጠርም የወቅቱ የቤተሰብ ‹‹ኮሚሽነር›› ከፖሊስ ጋር ‹‹እየተወያየ በሁለቱ መካከል ያለውን እሰጣ ገባ ለመፍታት›› ይጥራል፡፡ ባል ወይንም ሚስት ራሱን ወክሎ ብቻ አንዱ አንዱን ከፖሊስ ጋር ሲያማ እንደመዋል ማለት ነው፡፡ የሁለቱ ችግር በዚህ ሁኔታ ካልተፈታ ደግሞ ጉዳዩ ወደ ፖሊስ እንዲያመራ ይደረጋል፡፡ ከባልና ከሚስት መካከል ጊዜያዊ ስልጣን ባገኘው ውሳኔ!

በባልና ሚስት መካከል ከአስቤዛ፣ ከድሮ የፍቅር ግንኙነትና ሌሎች ለልጆችና ለጎረቤትም የማይነገሩትን የግጭት ምክንያቶች የሚነሱ አለመግባባቶች ይኖራሉ፡፡ እነዚህ የዘወትር ጭቅጭቆች አንድም በስካር አሊያም በሌላ ገፊ ምክንያት ወደ ባሰ አለመግባባት ቢያመሩ ችግሩ የሚፈታው ባል ወይንም ሚስት ራሷን/ራሱን ወክለው ከፖሊስ ጋር በሚያደርጉት ውይይት ነው፡፡ ጎረቤት፣ ዘመድ አዝማድ፣ ለጉዳዩ ሽምግልና ከመግባቱ በፊት የሚደርሰው ለፖሊስ ነው፡፡ ችግሩ ቢብስ እንኳ ለፍርድ ቤትም ሆነ ለዘመድ አዝማድ የሚመራው ተወካዩ መሰረት ‹‹ሪፖርት›› የተደረገለት ፖሊስ መሆኑ ነው፡፡ ምክንያቱም አዲሱ አሰራር ይፈጠራል ብሎ ለሰጋው ችግር ይወያያል፣ ይከታተላል፣ ይፈታል የሚለው ፖሊስን በመሆኑ ነው፡፡

የቤተሰብ ‹‹ጆሮ ጠቢነት›› …… እስከ ቤተሰብ የወረደው ፖሊስ መር ጥርነፋ ‹‹ለህዝብ ደህንነትን ማስጠበቅ›› የሚል አላማ ተሰጥቶታል፡፡ ጥርነፋው የቤተሰቡን አባል ባህርይ፣ ማን ከማን ጋር እንደሚኖር፣ ማን ‹‹ከጸባዩ›› እንደታረመ፣ ማን እንዳልታረመና ሌሎች ቀስ በቀስ ፖሊስ ከወኪሎቹ የሚያገኘውን መረጃም ለመስጠት የሚያስችል አዲስ ስልት ነው፡፡ የቤተሰቡ አባላት ከማን ጋር እንደሚውሉ፣ ፖለቲካዊ አመለካከታቸው፣ እምነታቸው፣ የኢኮኖሚ ምንጭና ሌሎቹም ጭምር የሚያመላክቱ መረጃዎች ይሰበሰብበታል፡፡ ምን አልባትም በቅርቡ በሚንስትር ደረጃ ከተቋቋመው የደህንነት መስሪያ ቤት ይልቅ የእያንዳንዳንዱን ዜጋ ዝርዝር መረጃ ለመሰብሰብ ይጠቅማቸዋል፡፡ ቤተሰብን የወከለው አካል በየደረጃው ‹‹ደህንነትን መከላከል፣ ከህገወጦች መራቅ፣ ህገወጦችን ከማህበረሰቡ ማግለል›› በሚሉና በመሳሰሉት የተለያዩ ውይይቶችን ያደርጋሉ፡፡ በምርጫ ሰሞንም ቢሆን ይህ ቤተሰባዊ አደረጃጀት የራሱ የሆነ አስተዋጽኦ ይኖረዋል፡፡

የነቀዘው ስርዓት ‹‹ህሊናዎች›› ……………

Getachew Shiferaw.
 ህወሓት/ኢህአዴግ ስለአንዳንድ ግለሰቦችን ብቻ ንቅዘት ቢያወራም የፓርቲውንና ስርዓቱን መበስበስ ግን ከህዝብ የተደበቀ አይደለም፡፡ እናም አንድ ቀን ከአክሱሙ ዘረፋ ጀምሮ በተመዘበረ የህዝብ ገንዘብ የተቋቋሙትን የፓርቲ ድርጅቶች ህዝብ ማስመለሱ አይቀርም፡፡ ከሞሶቦ እስከ ዳሸን፣ ከመስፍን ኢንጅነሪን እስከ ጥቁር አባይ፣ ትራንስ፣ ወጋገን፣ ……….ለህዝብ ሊመለሱ ይገባቸዋል፡፡

ባለፉት ሁለት አስርት አመታት ስራ የሚገኘው በብቃት ሳይሆን በዝምድና፣ በጓድነት፣ በብሄር ትስስር፣ በታማኝነት፣ በፓርቲ አባልነት መሆኑ አከራካሪ አይደለም፡፡ እነዚህን ሰራተኞች ይቆጣጠራል ተብሎ የተቋቋመው ደግሞ የሲቪል ሰርቪስ ሚንስትር ነው፡፡

ፍትህም ቢሆን በዝምድና፣ በጓድነት፣ በብሄር ትስስር፣ በታማኝነት፣ በፓርቲ አባልነት እንደተመሰረተ ቀጥሏል፡፡ የፍትህ ስርዓቱ በበላይነት ሊቆጣጠር ተብሎ የተቋቋመው የፍትህ ሚንስትር ፍትህን ባለመሳሪያዎች እንደፈለጋቸው የሚያደርጉት፣ በገንዘብ የሚገዛ፣ የስልጣን መጠቀሚያ ከመሆን አላዳነውም፡፡ የአገሪቱ የውጭ ንግድ እና ሌሎች ገቢዎችን ለመቆጣጠር የተቋቋመው ጉምሩክም ቢሆን ከላይ እስከታች የነቀዘ ስለመሆኑ ከመላኩ ፈንታ መታሰር በፊት ህዝብ ጠንቅቆ ያውቀዋል፡፡

ታዲያ እነዚህ የነቀዙ ተቋማት ‹‹ስፖንሰር›› ያደረጉት ‹‹የነቀዙ ህሊናዎች›› የሚል ዶክመንተሪን ተመለከትኩ፡፡ እንደ ኢህአዴግ ባለ የነቀዘ ስርዓት ውስጥ ስለ ጥቂት የነቀዙ ህሊናዎች ማውራት እንዴት ይቻላል? ከወራት በፊት ታዋቂው ‹‹the richest.org›› ድህረ ገጽ አቶ መለስ ባለፉት 22 አመታት 54 ቢሊዮን ያህል የኢትዮጵያ ብር ማካበታቸውን ይፋ አድርጓል፡፡ ይህ ገንዘብ በዚህ አመት ሁሉም ክልሎች ከተመደበላቸው አጠቃላይ በጀት በ11 ቢሊዮን ብር ይበልጣል፡፡

በተመሳሳይ ወቅት የአቶ መለስ ልጅ ለንደን ውስጥ ከ5 ቢሊዮን ዶላር በላይ ገንዘብ እንዳላት ተዘግቧል፡፡ የአባትና ልጁ ገንዘብ በዚህ አመት ሙስናው የሚበላውን ጨምሮ ለ90 ሚሊዮን የኢትዮጵያ ህዝብ ከተመደበለት በጀት ጋር ተመጣጣኝ ነው፡፡ በአንድ ወቅት ኢሳት ‹‹the mystery of Eyasu Berhe's death›› በሚል እንደሰራው ዶክመንተሪ ከሆነ በአገራችን ወደ ውጭ ማስደወል የጀመሩት እነ ወይዘሮ አዜም መስፍን ናቸው፡፡ እነ እያሱና አዜም በአንድ ወቅት ብቻ እንኳን ከ500 በላይ ዲሾችን አስገብተው ከሙስናው ያልራቀውን ቴሌን በሚጎዳ መልኩ ሲያስደውሉ ኖረዋል፡፡ ከፍተኛ ጀኔራሎች፣ ባለስልጣናት፣ ዘመድ አዝማዶቻቸው፣ ኢህአዴግን የተጠጉ ባለሀብቶች፣ ካድሬዎችና ሌሎች የስርዓቱ አካላት በርካታ ካርታዎች፣ ቤቶችና ገንዘብ ባለቤቶች ናቸው፡፡ በትንሹ ባለፉት 20 አመታት አገራችን የሚችሉትን ያህል ጠብተዋታል፡፡ ህዝብ ደግሞ የማይችለው የድህነት አዘቅጥት ገብቷል፡፡

ከ1983 ጀምሮ ከተራ ታጋይ ጀምሮ የህንጻ፣ የመኪናና ሌሎች ንብረቶች ባለቤቶች ሆነዋል፡፡ አንዳንዴ ይህን ያህል እየተዘረፍን በርሃብ ከምድረ ገጽ አለመጥፋታችንም ያስደንቀኛል፡፡ ኢትዮጵያ ግን ምኑን ቻለችው? ይህ በሆነበት ነው እንግዲህ ጥቂት ህሊናቸው የነቀዙ ግለሰቦችን የሚያቀርቡልን፡፡ ኢህአዴግ ውስጥ ማን ነው ያልነቀዘው? ከአናቱ የገማው ስርዓት ውስጥ ስለጥቂቶቹ መለስተኛ ጥፋት ማውራት ሽፍኑን ለሌላ ንቅዘት ከመጠቀም ውጭ ምን ሊባል ይቻላል?

የነቀዘ ስርዓት ህሊና አይኖረውም፡፡ አለው እንኳን ከተባለ ያው የነዘቀዘ ነው፡፡ ታምራት ላይኔን፣ ስዬ አብርሃን፣ መላኩ ፈንታን የነቀዙ መሆናቸው የሚያከራክር አይደለም፡፡ ችግሩ የእነዚህ ግለሰቦች ንቅዘት ግን ከእነ መለስ፣ አባዱላ፣ አዲሱ፣ በረከት፣ ሽፈራው ሽጉጤ………(ስንቱ ይጠቀሳል?) ቢያንስ እንጅ የሚበልጥ አለመሆኑ ነው፡፡ ቢያንስ እነዚህ ሰዎች ቀድመው ታስረዋል፡፡ ሌሎቹ ግን አሁንም እየዘረፉን ቀጥለዋል፡፡ ከአምስትና ስድትስ አመት በላይ ስልጣን ላይ የቆየው ታምራት የተከሰሰው ልዩነት በፈጠረባቸው ጥቂት ወራት ውስጥ ‹‹ሰረቀው›› በተባለው ብቻ ነው፡፡ በአራትና አምስት ወር በሚሊዮኖች ከሰረቀ በስድስት አመት ውስጥ ስንት ዘርፎን ይሆን?

ህወሓት ለመጀመሪያ ጊዜ ገንዘብና መሳሪያ ያገኘበት ዘመቻ ‹‹የአክሱም ዘመቻ›› ይባላል፡፡ መሳሪያና ሌላውን ቁሳቁስ ትተን በዚህ ዘመቻ በገንዘብ እንኳ ከኢትዮጵያ ንግድ ባንክ 175 ሺህ ብር ዘርፏል፡፡ ይህ በአሁኑ የጸረ ሽብር ዘመቻ በሽብርተኝነት ያስፈርጃል፡፡ ከዚህ ዘመቻ በኋላ ከሻዕቢያ ጋር በጋራ በተደረጉ ዘረፋዎችም ህወሓት የድርሻውን ሲወስድ ቆይቷል፡፡ ደርግ እየተሸነፈ በሄደበት ወቅት ደግሞ ለኢህዴንና ለኦህዴድ ለቅምሻ ብቻ እያካፈለ በርካታ ገንዘብ አካብቷል፡፡ በስተመጨረሻም ኢፈርትንና ሌሎች የፓርቲ ተቋማት አቋቁሟል፡፡ ብአዴን፣ ኦህዴድ፣ ደኢህዴን…… እና ሌሎችም ህወሓት ከፍሎ ከሰጣቸው የየራሳቸውን የፓርቲ ድርጅቶች አቋቁመዋል፡፡ እነዚህ ኦዲት የማይደረጉና በቢሊዮኖች የሚያንቀሳቅሱ ድርጅቶች ለፓርቲውና ለፖለቲከኞቹ ካልሆነ ለህዝብ የረባ ጥቅም እየሰጡ አይደለም፡፡

ምንም እንኳ ህወሓት/ኢህአዴግ ስለአንዳንድ ግለሰቦችን ብቻ ንቅዘት ቢያወራም የፓርቲውንና ስርዓቱን መበስበስ ግን ከህዝብ የተደበቀ አይደለም፡፡ እናም አንድ ቀን ከአክሱሙ ዘረፋ ጀምሮ በተመዘበረ የህዝብ ገንዘብ የተቋቋሙትን የፓርቲ ድርጅቶች ህዝብ ማስመለሱ አይቀርም፡፡ ከሞሶቦ እስከ ዳሸን፣ ከመስፍን ኢንጅነሪን እስከ ጥቁር አባይ፣ ትራንስ፣ ወጋገን፣ ……….ለህዝብ ሊመለሱ ይገባቸዋል፡፡

ይድረስ ፖለቲካ ለማትወዱት!

ምንሊክ ሳልሳዊ ብሎግ 

ጌታቸው ሽፈራው   Getachew Shiferawgetcholink@gmail.com

ከፖለቲካ ለመራቅ መሞከር ሰው የመሆንን ማንነት መካድ፣ ሰው ከሚባለው ማንነት መውጣት ያህልን ከባድና የማይቻል ነው፡፡ ይልቁን የማይርቁትን ነገር ለመራቅ ከመሞከር ይልቅ የሰውነት ክብርን ማጠናከር፣ ማንነትን፣ ክብርን ማስከበር የመሰለ ነገር የለም፡፡ ይህን አልችልም የሚል እንኳ ትርፉ ባርነት ነው፡፡ በፈቃዱ ከተጨቆነ ሰው(ባሪያ) ወጥቶ ውሻ ወይንም ዶሮ ለመሆን ቅንጣት አቅም ያለው ‹‹የፖለቲካ እንሰሳ›› የለምና፡፡

እንደ አብዛኛዎቹ የፖለቲካ ቃላት ሁሉ ‹‹ፖለቲካ›› ራሱ ምንጩ ከግሪክ ነው፡፡ በግሪካዊያኑ ቋንቋ ፖለቲኮስ (politikos) ለዜጎች ወይንም ከዜጎች ጋር የተገናኘ የሚል ትርጉም አለው፡፡ ግሪካዊ ትርጉሙ በዜጎች ጉዳይ ላይ በህዝብን ወይንም በግለሰቦች ዘንድ ተቀባይነት፣ ይሁንታቸውን፣ ትኩረታቸውን የማግኘትና የመሳብ ተግባር ወይንም ንድፈ ሃሰብ ጋር የተገናኘ ነው፡፡

ከግሪኮቹ ዜጎች በቀጥታ የሚሳተፉበት ዴሞክራሲያዊና የከተማ መንግስት አልፎ አገራት ሲጠናከሩና አምባገነን መንግስታት ስልጣን ላይ ሲወጡ ‹‹ፖለቲካውን›› የሚዘውረው መንግስት፣ ፓርቲ፣ ግለሰቦች ብቻ ወደመሆን ቢያቀኑም በውስጡ ግን ያለ ዜጎች ተሳትፎ ሊሆን አልቻለም፡: የፖለቲካ ስርዓቱ የሚመራው ዴሞክራሲያዊም ሆነ አምባገነን መንግስታት ‹‹ፖለቲካ›› መቸውንም መኖሩ አይቀርም፡፡ በካድሬዊ፣ ወታደራዊ አሊያም ሌላ መንገድ የመሳብ፣ የህዝብን ይሁንታ የማግኘትም ይሁን በሌላ መልኩ ህዝብ በፖለቲካ በቀጥታም ሆነ በተዘዋዋሪ ተሳታፊ ነው፡፡

ነገር ግን ይህ የዴሞክራሲያዊ ስርዓት የሚፈጥረው ተሳትፎ ዴሞክራሲያዊ ባልሆነ ስርዓት ‹‹ፖለቲካ›› አለመኖን ሊያሳይ አይችልም፡፡ ዴሞክራሲያዊ ባልሆኑ አገራት ህዝብ ተታልሎ፣ ተገዶ፣ ተገፍቶም ቢሆን ከመንግስት ጎን ይቆማል፡፡ አሊያም ይከተላል፡፡ አሊያም በዝምታው ሌሎች በስልጣን ላይ እንዲፈነጩ እድል ይሰጣቸዋል፡፡ ይህኛውን ያልፈለገና የተመረረው ደግሞ ከተቃዋሚዎች አሊያም አማጺያን ጎን ለመቆም ይገደዳል፡፡

‹‹ፖለቲካ›› የሰዎች ብቻ ተግባር ………… ፖለቲካ ሰዎች ከሌሎች እንሰሳት በተለየ እርስ በእርሳቸው በሚያደርጉት መስተጋብር የተፈጠረ ክስተት ነው፡፡ በእርግጥ ሌሎች እንሰሳትም የእርስ በእርስ መስተጋብር አላቸው፡፡ አብረው ይኖራሉ፡፡ ግጭት ውስጥም ይገባሉ፡፡ አንዱ የሌላኛው የበላይ ይሆናል፡፡ ሆኖም ይህ የሰው ልጅ እንደሚያደርገው በስልት፣ በስትራቴጅ፣ በእቅድ የተመራና ውስብስብ አይደለም፡፡ በርካቶቹ እንሰሳት የሰው ልጅ እንደሚያደርገው በበላይነት ለመግዛት፣ የራሳቸው ነው የሚሉትን አገር ስለመገንባት የሚያስቡ አይደሉም፡፡ ዛሬን በማገናዘብ፣ ነገን በማለምም ላይም የሰው ልጅ ብቸኛው እንሰሳ ነው፡፡ ስለዚህም ይመስላል ፈላስፋው አርስቶትል ‹‹ሰው ፖለቲካዊ እንሰሳ ነው!›› የሚል ታላቅ አባባልን ጥሎ ያለፈው፡፡

ፖለቲካ የመተዳደር፣ የማስተዳደር ብቻ ሳይሆን የማንነት፣ የክብርም ጉዳይ ነው፡፡ ፖለቲካ የክብርም ጉዳይ ጭምር ነው ካልን እንደ ሰው ለክብሩ የሚጨነቅ እንሰሳ ደግሞ አናገኝም፡፡ ሰው ስለ ‹‹ዘር ግንዱ››፣ ቋንቋው፣ የስልጣን እርከኑ፣ ፖለቲካው፣ ማህበራዊ ደረጃው፣ ስሙ ብቻ ስለሁለመናው የሚጨነቅ ብቸኛው እንሰሳ ነው፡፡ አህያ፣ ውሻ፣ ዶሮ፣ አሳማ እነዚህ ማንነቶች የሏቸውም፡፡ አሊያም በድምጻቸው፣ በመልካቸው…….አንዱ ሌላኛውን ሲንቅ አይተይም፡፡ ወይንም ሌላኛው በተሰጠው ‹‹ማንነት›› አያፍርም፡፡ ለማስመለስ አይጥርም፡፡ ይህን ያህል ስለ ማንነት የማያውቀው ህጻን እንኳ ሲሰድቡት የሚያለቅሰው፣ የሚያኮርፈው ገና ከልጅነቱ ‹‹የፖለቲካ እንሰሳ›› በመሆኑ ነው፡፡ እናም ፖለቲካ ሰው ሰው በመሆኑ ብቻ የሚተገብረው ዋነኛው መገለጫ ነው፡፡ ፖለቲካና ብልሹ ፖለቲካ ………… ፖለቲካ የዜጎችን ጉዳይ ጋር የተያያዘ፣ የክብር፣ የማንነት ጉዳይ እንደመሆኑ በተለይ በአምባገነኖች ከመርህ ውጭ ይጠቀሙበታል፡፡ ሆኖም ይህ የአምባገነኖች ተግባር ፖለቲካ እንደሌለ የሚያሳይ አይደለም፡፡ አሊያም ፖለቲካን በጅምላ ጭፍጨፋ፣ አምባገነንነት፣ የራስን ጥቅም ማሳደድ፣ ጦርነት፣ ሙስና………የመሳሰሉት ብልሹነቶች ጋር አያመሳስለውም፡፡ በእርግጥ በእነዚህ ስርዓቶች የሚኖረው ፖለቲካ ብልሹ ፖለቲካ ነው፡፡ ስርዓቶቹ ፖለቲካን በመልካም ጎኑ መጠቀም ሲገባቸው ለራሳቸው ጥቅም አውለውታል፡፡ ዜጎችን ቀስቅሰው፣ አሳትፈው አገር መገንባት፣ ጥቅማቸውንና ደህንነታቸውን ማስከበርና ማስጠበቅ ሲኖርባቸው የራሳቸውን ብቻ ጥቅምና ክብር አስጠብቀውበታልና ፖለቲካው ተበላሽታል፡፡ ብልሹ ፖለቲካ በሰፈነባቸው አገራት ዜጎች ‹‹ፖለቲካን›› በጥቅሉ አሉታዊ አድርገው ሲፈርጁት ይታያል፡፡ በእነዚህ አገራት ፖለቲካ ማለት ንቅዘት፣ አምባገነንነት፣ ጦርነት፣ ማስገደድ፣ አፈና፣ ……..እንደሆነ ተደርጎ ይወሰዳል፡፡ በዚህም ምክንያት ከፖለቲካው ይርቃሉ፡፡ ይጠሉታልም፡፡ ይህን ተከትሎ ነው እንግዲህ ፖለቲካ አልወድም፡፡ የሚሉት የሚበረክቱት፡፡ አብዛኛዎቻችን ‹‹ፖለቲካን አንወድም!›› ስንልም መለየት የተሳነን በፖለቲካና በብልሹ ፖለቲካ መካከል ያለውን ልዩነት ነው፡፡ ፖለቲካ ከሙስና፣ ንቅዘት፣ ውሸት፣ ፕሮፖጋንዳ፣ …..እና መሰል ብልሹ ፖለቲካዎች ጋር ከሚመሳሰልባቸው አገራት ኢትዮጵያ ግንባር ቀደም ነች ቢባል ማጋነን አይሆንም፡፡ ለዚህም አብዛኛው ህዝብቻን ‹‹ፖለቲካ አልወደም፣ አታነካኩኝ….›› ማለቱ የተለመደ ሆኗል፡፡ ፖለቲካን ከጠሉት……. ………… ፖለቲካ ‹‹በዜጎች ጉዳይ ላይ በህዝብን ወይንም በግለሰቦች ዘንድ ተቀባይነት፣ ይሁንታቸውን፣ ትኩረታቸውን የማግኘትና የመሳብ የመሳብ ተግባር ወይንም ንድፈ ሃሰብ ጋር የተገናኘ ነው፡፡›› ብለናል፡፡ በመሆኑም በብልሹ ፖለቲካ ምክንያት ‹‹ፖለቲካን አልወድም፣ ምን ያደርግልኛል፣ ይቅርብኝ!›› የሚሉ ከሆነ በዜጎችና በመንግስት ጉዳይ ያለው ማንኛውም ጉዳይ፣ ተግባር፣ ሂደት ላይ ምንም አያገባኝም እንዳሉ ይቁጠሩት‹‹ የአርስቶትልን አባባል ስንወስደው ደግሞ ይበልጡን ከዚህ አዙሪት እንደማይወጡ ይረዱታል፡፡ ‹‹ሰው ፖለቲካዊ እንሰሳ ነው›› ብሏል አርስቶትል፡፡ ከዚህ ማዕቀፍም የለሁበትም ካሉ ሲሰደቡ፣ ሲዘረፉ፣ ሲዘለፉ፣ ሲጨቆኑ፣ ሲበዘበዙ………… ምንም አይነት ሰዋዊ ስሜት፣ ቅሬታ፣ ሊሰማወት አይገባም፡፡ የሌሎች ሰዎች በደል፣ አገር ግንባታ ችግር፣ የመንግስት አስተዳደር፣ ስራ አጥነት፣ የኑሮ ውድነት፣ ጦርነት፣ ሰቆቃ፣………ብቻ በሰውና በአገር ብሎም በዓለም የሚከሰቱ ሰው ሰራሽም ሆነ ሌሎች ክስተቶች ምንም ሊያስጨንቅወት፣ ሊያሳዝንወት አይገባም፡፡

ፖለቲካ ምንወትም ካልሆነ ባርነት ምንዎትም አይሆንም፡፡ አህያ ይጫናል፡፡ በሬ ይታረሳል፡፡ አህያ የሚጨንቀው የሰው ንብረት መሆኑ፣ ለጭነት የሰዘጋጀ መሆኑ አይደለም፡፡ የሚጨነቀው ሲጫንና ሲከብደው ብቻ እንጅ ማህበራዊ ደረጃው፣ የሚሰጠው ክብር፣ ምግብ (ኢኮኖሚ)፣ ከሌሎች ጋር ያለበት መድሎ (ለምሳሌ ከፈረሰም ቢሆን) አይደለም፡፡ በቃ ጭነቱ ካልከበደው ለእሱ ሁሉም ነገር መልካም ነው፡፡ ጭነቱ በዝቶበትም ቢሆን ከጭቆና፣ ከአህያነት ደረጃ አያየውም፡፡ ከመሰሎቹ ጋር ተደራጅቶም ሆነ በግል ነጻ ለመውጣት የሚያደርገው እንቅስቃሴ አይኖርም፡፡ ለአህያ የማንነትና የክበር ነገር ተብሎ አይታሰበውም፡፡

እናም ‹‹ፖለቲካ አልወድም›› እያሉ የሚሸሹ ከሆነ የሚወጡት ከሰውነት ደረጃ ነው ማለት ነው፡፡ ሰውን ሰው ያደረገው ክብር፣ ማንነቱና አሊያም እነዚን ማንነቶች በበላይነት በመቆጣጠር አሊያም በማስመለስ ደረጃ መጠመዱ ከሆነ ዝምታን የመረጠ ከፖለቲካ ብቻ ሳይሆን ‹‹ከሰውነትም›› ለመውጣት የመታገልን ያህል ነው፡፡ በዚህ ረገድ ሰውን ሰው ያደረገው ፖለቲካ ነው ማለትም ሳይቻል አልቀረም፡፡ ለአብነት ያህል በአንጻራዊነት በዴሞክራሲያዊ ስርዓት የሚኖሩቱ ዜጎች የዜግነት ደረጃቸው በአምባገነንነት ስርዓት ውስጥ ከሚኖሩት ጋር ሲነጻጸር የተሻለ ነው፡፡ ይህን ያደረገውም ዜጎቹ በፖለቲካው ያላቸው ተሳትፎና ከብልሹ ፖለቲካ የተሻለ ስለሚሆን ነው፡፡ ቢያንስ የተሻለ ሰው አድርጓቸዋል፡፡ ብልሹ ፖለቲካ በነገሰበትም ቢሆን ከማይጠይቁት ይልቅ የሚጠይቁት ቀድመው ዜግነታቸውን ክብር ያስጠብቃሉ፡፡ አሊያም ቢያንስ እስር ቤትም ሆነው ቢሆን የመንፈስ ልዕልና ያላቸው፣ ለነጻነትና ክብራቸው የማይፈሩ ይሆናሉ፡፡

ስለሆነም ከፖለቲካ ለመራቅ መሞከር ሰው የመሆንን ማንነት መካድ፣ ሰው ከሚባለው ማንነት መውጣት ያህልን ከባድና የማይቻል ነው፡፡ ይልቁን የማይርቁትን ነገር ለመራቅ ከመሞከር ይልቅ የሰውነት ክብርን ማጠናከር፣ ማንነትን፣ ክብርን ማስከበር የመሰለ ነገር የለም፡፡ ይህን አልችልም የሚል እንኳ ትርፉ ባርነት ነው፡፡ በፈቃዱ ከተጨቆነ ሰው(ባሪያ) ወጥቶ ውሻ ወይንም ዶሮ ለመሆን ቅንጣት አቅም ያለው ‹‹የፖለቲካ እንሰሳ›› የለምና፡፡ 

የትኛውን‹‹አሸባሪ›› እንጠቁማችሁ? የኢህአዴግ ታጋይና ካድሬዎች ለፈንጅና ሽብር ቅርቦች ናቸው፡፡

ጌታቸው ሽፈራው   Getachew Shiferaw

getcholink@gmail.com

 ትናንትና ኢቲቪ ‹‹የእኛ ጉዳይ›› ብሎ ስለ አልሻባብ ውይይት አቅርቧል፡፡ በእርግጥ እነ ኃ/ማሪያም ለገንዘብ ማግኛም ይሁን ለኢህአዴጋዊ ጀብድ በየ መድረኩ ‹‹አልሻባብ ተንኮታኩቷል›› ከሚሉት በተቃራኒ አልሻብብ አሁንም አስፈሪ፣ ስራ አጥነት መቅረፍ የግድ መሆኑን፣…..ሌላም ሌላም ከኢቲቪ የተለዩ የሚመስሉ ሀሳቦች በተወያዮቹ ተነስተዋል፡፡ እውን እነ ኃ/ማሪያም ከሰሙ ‹‹የአሸባሪዎች ስልታቸው እንጅ ጥያቄያቸው ተገቢ (ሌጅቲሜት) ነው››ም ተብሏል፡፡ ነገሩ ተወያዮቹ ከነ ሽመልስ፣ በረከት፣ ኃ/ማሪያም እንደሚሉዩ ማየት የሚቻለው ስለ ኢትዮጵያ ‹‹ሽብርተኛ›› ብዙም አለማለታቸው ነው፡፡

ሆኖም በስተመጨረሻ ‹‹ሽብርን ለመግታት አስቀድሞ መረጃ ስለመስጠት፣ ከፖሊስ ጋር ስለመስራት….›› የተሰጠው ማሳሰቢያ ከእነ ኃ/ማሪያም ደሳለኝ ጉትጎታ ጋር የው ተመሳሳይ ነው፡፡ ምክንያቱም የኮሚኒቲ ፖሊስ፣ ደህንነትም ሆነ ሌሎቹ ‹‹አሸባሪ›› ብለው መረጃ አሰባሰብን ብለው ያሰሯቸው ኢትዮጵያውያን ፈንጅ ለማፈንዳት ይቅርና ፈንጅ እንኳን በእጃቸው ነክተው የማያውቁ ናቸው፡፡ እስክንድር ነጋ የታሰረው ፌስ ቡክ ላይ እየጻፈ በነበረበት ወቅት ነው፡፡ ርዕዮት አለሙ አሸባሪ ተብላ የተያዘችው ‹‹በቃ!›› በሚል አዲስ አበባ ውስጥ የተለጠፈን ጽሁፍ ፎቶ ስታነሳ በመገኘቷ መሆኑን ሰምቻለሁ፡፡ አቡበክርና ሌሎች የኮሚቴው አባላት፣ ውብሸት ታዬ፣ በቀለ ገርባ…… ይልቅ የኢህአዴግ ታጋይና ካድሬዎች ለፈንጅና ሽብር ቅርቦች ናቸው፡፡

እውነቱን ለመናገር ፌስ ቡክ ወይንም ድህረ ገጽ ላይ ጽሁፍ ሲለጥፍ አሊያም ሲያነብ የተገኘን ሁሉ ይጠቆም ማለት ሌላ መንግስታዊ ሽብር፣ ሌላ እብደት ነው፡፡ ከዚህ ይልቅ በይፋ ኢንተርኔትና ኢንተርኔት ቤቶችን መዝጋት ይቀላል፡፡ ካልሆነ የአቶ መለስን ፎቶ ለማየት፤ አይጋ ፎረፍም፣ ኢርታን አሊያም ሌላ የፓርቲውን ፕሮፖጋንዳ የሚያሰራጩትን ለማንበብ የሚገባ ጀማሪ ካድሬም ካልሆነ የሚገኝ አይመስለኝም፡፡

በእርግጥ ‹‹መረጃ የማሰባሰቡን›› ስራ ከጀመሩት ቆይተዋል፡፡ ኢንተርኔት ቤት ባለቤቶችና ሰራተኞቻቸውን ‹‹የተለየ ነገር የሚጽፍ ሰው ካጋጠማችሁ ሪፖርት አድርጉ!›› እንደሚሏቸው ብዙዎቹ አረጋግጠውልኛል፡፡ እንግዲህ የተለየ የሚጽፈውን ለማወቅ ‹‹ቻት›› የሚያደርገውን ሁሉ ለአልሻባብ ይሆን ለሌላ መሆኑን ማለት ሊኖርባቸው ነው፡፡ ፌስ ቡክ፣ ቲውተር…ብቻ ኢንተርኔት ላይ የተለየ የሚጽፍን ሰው እንዴት ማወቅ ይቻላል? ራሱ የተለየ ማለትስ ምን ማለት ይሆን? መቼም ደህንነቶቹ ስለ ሽብር ከሚያወራ ይልቅ የባለስልጣናትን አስቂኝ ፎቶ የለጠፈን ‹‹አሸባሪ!›› ብለው ከረቼሌ እንደሚከቱት አያጠራጥርም፡፡

ታዲያ በአዜብ መስፍን፣ አባዲላ፣ በረከት፣ ሽመልስ…….የቀለደ፣ ፎቷቸውን ያጣመመ፣ ያጣመሙት ሀሳብ ላይ ትችት ያቀረበ ሁሉ ‹‹አሸባሪ›› ተብሎ መረጃ ከተሰባሰበበት የሚቀረው ማን ነው? የሴቶች፣ የወጣቶች…..ሊግ አባላትማ ከፌስ ቡክ ይልቅ ስብሰባ ማዕከል፣ ቀበሌ ውስጥ ነው ተሰብስበው የሚውሉት፡፡ ተዘግቶም ቢሆን ኢቲቪን ቢያፈጡበት ይወዳሉ፡፡ እንዲያው ኢንተርኔት ቤት ቢያዘወትሩስ ማን መረጃ ያሰባስብላቸዋል? ሌላ አካባቢስ ማን ጆሮ ይጠባላቸዋል? የድጋፍ ሰልፉስ? አሸባሪነት ካድሬ በመሆንና ባለመሆን፣ ድምጽን ከፍ አድርጎ በመጠየቅና ባለመጠየቅ፣ ስለ ሰብአዊነት በመቆምና ባለመቆም መካከል የተቀመጠ ማሸማቀቂያ ካልሆነ በስተቀር ምን ሊባል ይችላል?

‹‹በቃ›› የሚልን ብቻ ሳይሆን ፈንጅ የሚያጠምድን አሸባሪ ፎቶ ማንሳት ወይንም ስለ ጉዳዩ መጻፍ የጋዜጠኛ ስራ ነው፡፡ እኔ በበኩሌ በዚህ ጉዳይ መረጃ መስጠት የሚደፍር ጤነኛ ሰው ይኖራል ብዬ አላምንም፡፡ መስጠትም አያስፈልገውም፡፡ መስጠት ቢያስፈልግ ግን አሸባሪ መባል ያለባቸው ለምን ‹‹በቃ›› ተብሎ እንደተጻፈ ሳያውቁ ጉዳዩን ሽብር አድርገው የሚቆጥሩት ናቸው፡፡ እውነተኛና ሽብርን የሚዋጋ መንግስት ቢሆር ‹‹በቃ›› ያለውን ሲያጡ በንዴት ፎቶ ግራፉን የሚያነሱትን ጋዜጠኞች የሚያስሩት ካድሬዎች ላይ ነው መረጃ መሳባሰብም መጠቆምም ያስፈልግ የነበረው፡፡

በግልጽ የሚታየው ‹‹አሸባሪነት›› መጀመሪያ መቀረፍ ይኖርበታል፡፡ ይልቁንስ ‹‹በቃ›› ከሚባለውና ለኢህአዴግ ከፈንጅም በላይ ከሚያስበረግገው ጉዳይ በስተጀርባ ያለው ፖለቲካዊ፣ ኢኮኖሚያዊና ማህበራዊ ጭቆና እና ኢፍትሃዊነት ጥቆማ መስጠት ቢቀድም የተሻለ ነው፡፡ ከዚያም በኋላ ስለ አሸባሪ ማውራት ይቻል ይሆናል፡፡ ምዕራባዊያን ዜጎቻቸው ትምህርት ቤትም ሆነ ሌላ ቦታ ሰው ሲፈጁ ንክ፣ እብድ እንጅ አሸባሪ ብለው አይጠሯቸውም፡፡ አንድ ከመካከለኛው ምስራቅ የመጣ ሸክ መስጊድ ውስጥ ምዕራባዉያንን የሚያጥላላ ሰበካ ሲያደርግ ግን አሸባሪ ይሉታል፡፡ ኢህአዴግ ይህን ወደ ተቃዋሚና አባልነት አውርዶታል፡፡ ከወራት በፊት ባህርዳር ላይ ንጹሃንን የጨፈጨፈው ፖሊስ ለስርዓቱ የቀመ ስለነበር አሸባሪ አልተባለም፡፡ ለፖለቲካው ይጠቅም ዘንድ የሸክ ኑሩ ሞት ሽብር ተደረገ፡፡ ድራማ ነው የሚባለው እንዳለ ሆኖ ኢህአዴግ ባህርዳር ላይ ንጹሃንን የቀጠፈው ፖሊስ አንድ ቀን ከተቃዋሚዎች ስብሰባ ላይ መገኘቱ መረጃ ቢሆረው ተቃዋሚዎቹን በቀጥታ ከአልቃይዳ ጋር አገናኝቶ ለመውቀጥ ጊዜ አይፈጅበትም ነበር፡፡ የባህርዳሩም ሆነ የሸህ ኑሩው ድራማ ላለመሆኑ ምንም ማስረጃ አልተገኘም፡፡ ሽብርተኝነትን በንጹሃን ላይ የሚተውነውንና ‹‹ጠቁሙን›› የምትሉንን ሽብርተኛ በምን መለየት እንችላለን? ለኢህአዴግን የስልጣን ጥያቄ፣ ሰብአዊ መብት፣ ዴሞክራሲ፣ የአገር ጉዳይ፣ የሀይማኖት ጉዳይ፣ ሰላማዊ ሰልፍ…..ማንሳት ሽብርተኝነት ነው፡፡ ከእስክርቢቶ ውጭ ይዘው የማያውቁትን ጋዜጠኞች፣ ፖለቲከኞች፣ ሰልፈኞችና ሌሎችም ፈንጅና መሳሪያ ከያዙት በላይ ያስፈሩታል፡፡ አገር ውስጥ ካሉ ተቃዋሚዎች ይልቅ በየ ቀኑ ‹‹ ተስማማ፣ ተፈራረመ…›› ሲባል የምንሰማው መሳሪያ አንግተው አብረውት ካደጉት ኦብነግና ኦነግ ጋር ነው፡፡ ምክንያቱም አንድ አይነት ቋንቋ ይናገራሉ፡፡ ይግባባሉ፡፡ አልሻባብም ቢሆን ለመደራደር ስላልፈለገ ይሆናል እንጅ ኢህአዴግ ከሰማያዊ፣ አንድነት፣ መድረክ ቀድሞ ሊደራደረው እንደሚችል የሚያጠያይቅ አይደለም፡፡ የኦብነግንና የኦነግን መሪዎች ‹‹ምህረት›› ተደርጎላቸው፣ ቤትና መኪና ተሰጥቷቸው እየኖሩ እነ ርዕዮት፣ በቀለ፣ እስክንድር፣ አቡበክር ላይ ጥቆማም ሆነ እስራት ሲደረግ ‹‹ሽብር›› ምን ማለት እንደሆነ ግልጽ ነው፡፡ አብዛኛው የኢትዮጵያ ህዝብ ደግሞ ልክ እንደ እነ ርዕዮት፣ በቀለ፣ አንዱአለም፣ አቡበክር፣ እስክንድር የሰብአዊ መብቱ እንዲከበርለት ይፈልጋል፡፡ በእምነቱ ጣልቃ የሚገቡበትን አጥብቆ ይቃወማል፡፡ ፍትህ ይፈልጋል፡፡ መብቱ እንዲከበርለት ይከራከራል፡፡ ይህን ሁሉ ታዲያ ጮህ ብሎ ሲናገር ለኢህአዴግ አሸባሪ ነው፡፡ ታዲያ ይህን ሁሉ መብት ጠያቄ፣ የፌስ ቡክ፣ ቲውተር፣….ኢንተርኔት ተጠቃሚ ላይ እንዴት ጥቆማ ማድረግ ይቻላል? ስንቱን አሸባሪ ላይ መረጃ ተሰጥቶበት ያልቃል? ለምንስ ተብሎ?

የሚያሳዝነው ደግሞ እንዲህ አዘናግተውን፣ እንዲህ የሽብርን ትርጉም አጥፍተውብን እውነተኛዎቹ አሸባሪዎች ሲመጡ የምንጎዳው እኛው መሆናችን ነው፡፡ መቼም መንገድ አስዘግተው የሚጓዙት ባለስልጣናት ላይ ፈንጅ ሊፈነዳ አይችልም፡፡ ቤተ መንግስት ውስጥም ቢሆን የፓርቲው ልዩነት ካልሆነ በስተቀር (ሲጠበቅ በጣም ዘገየ) ፈንጅ አይፈነዳም፡፡ እነሱማ ምን ይሆናሉ?


 Image

“ይህን ጉዳይ አይቶ የኢትዮጵያ ህዝብ ይፍረደኝ፤ ልጆቼም እኔም ፍትህ እንሻለን”


“ልጆቼም እኔም ፍትህ እንሻለን”


(የሟች ኢ/ር ጀሚል ባለቤት፤ ወ/ሮ ፋጡ የሱፍ)
“ለመጀመሪያ ጊዜ የባሌን መታመም በስልክ ነው የሰማሁት፡፡ ሌላ ጊዜ ወገቡን ያመው ስለነበር ያው ህመሙ ነበር የመሰለኝ። ተኝቷል ወደተባለበት አሚን ጀነራል ሆስፒታል በፍጥነት ስሄድ ያጋጠመኝ ሌላ ታሪክ ነው፡፡ ባለቤቴ ጭንቅላቱ ተጐድቷል፤ አንድ የቀረ የሰውነት ክፍል የለውም፡፡ ተደብድቧል፡፡ ራሱን ስቶ እየቃዠ ነበር ያገኘሁት (… ከፍተኛ ለቅሶ …) ነገሩን ሳጣራ በብዙ ሰዎች ተደብድቦ ከቡታጅራ ነው ወደ አሚን ጀነራል ሆስፒታል የመጣው”
ይሄን የተናገሩት ግንቦት 20 ቀን 2004 ዓ.ም የ“ሊቃ” በዓልን ለማክበር ወደ ጉራጌ ዞን መስቃን ወረዳ፣ ሚኬኤሎ ገበሬ ማህበር፣ መልካሜ መስጊድ፣ ከጓደኞቻቸው ጋር ሄደው፣ ባደረሰባቸው ድብደባ ህይወታቸው ያለፈው የኢ/ር ጀሚል ሀሰን ባለቤት ወይዘሮ ፋጡማ የሱፍ ናቸው፡፡ በጉራጌ ዞን በመስቃን ወረዳ በየወሩ የሚከበረውን “ሊቃ” የተሰኘ ሀይማኖታዊ በዓል ለማክበር ግንቦት 20 ቀን 2004 ዓ.ም ከአዲስ አበባ ሱማሌ ተራ ከሚገኘው መስጊድ ተነስተው ከ50 በላይ ሰዎች ወደ ስፍራው ተጉዘው ነበር፡፡ በእለቱ ሚኬኤሎ በተባለው አካባቢ መልካሜ መስጊድ ደርሰው ስርዓቱን ለመከታተል ገና እንደገቡ እጅግ በርካታ ዱላ የያዙ ሰዎች ከአዲስ አበባ የሄዱትን ሰዎች መደብደብ ጀመሩ። አገር ሰላም ብለው የሄዱት እንግዶች፤ በአካባቢው ሰው የዱላ ውርጅብኝ ሲወርድባቸው ያመለጠው አመለጠ፤ የተጐዳው ተጐዳ፤ ነገር ግን ኢ/ር ጀሚል ማምለጥ ባለመቻላቸው ዱላው ሁሉ ሰውነታቸው ላይ አረፈ። ጭንቅላታቸውም ላይ ድንጋይ ተጫነ፡፡ በሞትና በህይወት መሀል ሆነው ከአዲስ አበባ በተላከ አምቡላንስ አሚን ጀነራል ሆስፒታል ገቡ፡፡
ህይወታቸውን ለማትረፍ ዶክተሮችና ነርሶች አቅምና እውቀታቸውን እስከመጨረሻው አሟጠው ቢጠቀሙም የኢ/ር ጀሚል ህይወት ተስፋ ሰጪ አልነበረም፡፡ በአስቸኳይ ወደ ቱርክ ሄደው እንዲታከሙ የአሚን ጀነራል ሆስፒታል ዶክተሮች ትዕዛዝ አስተላለፉ። ጉዞ ወደ ቱርክ ሆነ፡፡ ቱርክ በደረሱ በሶስተኛው ቀን ኢ/ር ጀሚል ሀሰን ይህቺን አለም እስከወዲያኛው ተሰናበቱ። “በሰው አገር ደህና ሰውነት የሌለውን፣ በዱላ ባዘቶ የሆነውን የባሌን አስክሬን ይዤ ግራ ገባኝ፤ ልጆቼን አሰብኳቸው፤ ለልጆቼ አባታቸው ምን ማለት እንደሆነ የማውቀው እኔ ነኝ” ይላሉ፤ የአቶ ጀሚል ባለቤት ወ/ሮ ፋጡማ የሱፍ፡፡ “ልጄ ኪናን ጀማል በትምህርቱ ጐበዝ ነበረ፤ ኢትዮጵያን ወክሎ ቱርክ በመሄድ ተወዳድሮ አንደኛ በመውጣቱ ከኢስታምቡል ፓርላማ ሽልማት ተቀብሏል፤ አሁን ግን በአባቱ ሞት የተነሳ መማር አልቻለም” ብለዋል፤ ወ/ሮ ፋጡማ፡፡
የድርጊቱ መንስኤ
ወልቄጢ አካባቢ “ቃጥባሬ” የተሰኘ መስጊድ ይገኛል፡፡ መስጊዱ በኢ/ር ጀሚል ገዳይ ቅድመ አያት በሀጂ ኢሳ እንደተሰራ የአካባቢው ነዋሪዎች ያስረዳሉ፡፡ ሀጂ ኢሳ በአካባቢው እስልምናን ያስፋፉ አስተማሪና በአካባቢው ህዝብ ተቀባይነት ያላቸው ሼክ እንደነበሩ ነዋሪዎቹ ይመሰክራሉ፡፡ ሀጂ ኢሳ ካለፉም በኋላ ልጃቸው ሻለቃ ሱልጣን ሀላፊነቱን ተረክበው የእስልምናን እምነት በትክክለኛው መንገድ ሲያስተምሩ፣ የተጣላን ሲያስታርቁ፣ ለታመመ ሲፀልዩና ሲያድኑ የቆዩ የሀይማኖት አባት እንደነበሩ ለጉዳዩ ቅርበት ያላቸው የአካባቢው ሰዎች ይናራናሉ፡፡ እኚህ አባት በስልጤ፣ ጉራጌ፣ በሶዶ ወረዳ የተለያዩ መስጊዶችን በማሰራት እምነቱ በትክክለኛው መንገድ እንዲቀጥል የራሳቸውን አሻራ ጥለው ማለፋቸውን ነዋሪዎቹ ይመሰክራሉ፡፡
እንደ አካባቢው ነዋሪዎች ገለፃ፤ ሀይማኖቱ እየተበላሸና ሌላ መልክ እየያዘ የመጣው ከሻለቃ ሱልጣን ልጅ እና ከልጅ ልጃቸው በኋላ ነው፡፡ በተለይ የልጅ ልጃቸው አቶ ሰልማን ሰይድ ፋሪስ፤ ከቅድመ አያቶቻቸውና ከአያቶቻቸው የተረከቡትን የእምነት ስርዓት ወደ ጐን በመተው፣ “ከአላህ ይልቅ እኔን አምልኩ” በሚል ወደ ጥንቆላና ባዕድ አምልኮ ቀየሩት ይላሉ፤ ነዋሪዎቹ፡፡ ይህን ጉዳይ አጥብቀው ከሚቃወሙት ውስጥ ደግሞ የሰልማን ሰይድ ፋሪስ አጐት በድሩ ሱልጣን አንዱ እንደነበሩ ይነገራል፡፡ በድሩ ሱልጣን፤ የሰልማን ሰይድ ፋሪስ የአባታቸው ወንድም (አጐታቸው) ናቸው፡፡
“ይሄ ነገር አይሆንም፤ ሰው ሁሉ ማመን ያለበት በፈጣሪው በአላህ ነው፤ ወደ አላህ መንገድ መመለስ አለብህ እያልኩ ሰው ሁሉ እሱን እንዲያመልክ የሚያደርግበትን መንገድ እቃወም ነበር፤ በዚህ ነው ሊገድለኝ የነበረው” ይላሉ፤ ከሞት የተረፉት አጐቱ አቶ በድሩ ሱልጣን፡፡ መጀመሪያ ሊገደሉ እቅድ የተያዘባቸው አጐቱ አቶ በድሩ ሱልጣን እንደነበሩና ግንቦት 19 ቀን 2004 ዓ.ም እራሱን “የሀይማኖት መሪ” እያለ የሚጠራው አቶ ሰልማን ሰይድ ፋሪስ፤ ለታናሽ ወንድማቸው እና ለተከታዮቻቸው መመሪያ ሲያስተላልፉ ሰምቻለሁ ብለዋል - አንድ የአይን እማኝ፡፡
የቡታጅራና የአካባቢው ከፍተኛ ፍርድ ቤት ጉዳዩን ሲመረምር ከቆየ በኋላ ህዳር 7 ቀን 2005 ዓ.ም (ኢ/ር ጀሚል ሐሰን ከተገደሉ ከስድስት ወራት በኋላ) የግድያው ዋና መሪ፣ አዘጋጅና አዛዥ እንዲሁም የግድያው ቀድሞ ጀማሪዎች የሀይማኖት መሪ ናቸው በተባሉት:- ሰልማን ሰይድ ፋሪስ ሱልጣን፣ ወንድማቸው ነሲቡ ፋሪስ ሱልጣን፣ ወልዩ ቦንሰሞና ሁሴን አብደላ በተባሉት ተከሳሾች ላይ በሶስት ተደራራቢ ወንጀል ክስ ተመስርቶ እንደነበር የአቃቤ ህግ መዝገብ ያስረዳል፡፡ ክሱም ከባድ የነፍስ ግድያ፣ በከባድ የነፍስ ግድያ ሙከራ እና ታስቦ የሚፈፀም የንብረት ማውደም የሚል ሲሆን ተከሳሾቹ የፈፀሙት ወንጀል፤ (በሁለት ተደራራቢ ክሶች) ከእድሜ ልክ እስራት እስከ ሞት የሚደርስ ፍርድ የሚያሰጥ ቢሆንም በቅጣት ማቅለያ ከ20 እስከ 11 ዓመት እስር ተፈረደባቸው፡፡ ክስ የቀረበባቸው 22 ሰዎች ቢሆኑም ሁለቱ አቃቤ ህግ አላስመሰከረባቸውም በሚል በነፃ ሲሰናበቱ፣ 20ዎቹ እንደየጥፋታቸው መጠን እስር ተፈረደባቸው - ከ11-20 ዓመት፡፡
የቡታጅራና አካባቢው ነዋሪና አቃቤ ህግ ግን በፍርዱ ደስተኛ አልነበሩም፡፡ ጥፋተኞቹ ሞት እና እድሜ ልክ እስር ሊፈረድባቸው ሲገባ ፍ/ቤቱ የሰጠው ብያኔ አግባብ አይደለም ያለው አቃቤ ህግ፤ ለደቡብ ክልል ጠቅላይ ፍርድ ቤት ሆሳዕና ምድብ ችሎት ይግባኝ ጠየቀ፡፡
በቡታጅራና አካባቢው የህግ ባለሙያ የሆኑትና ስማቸው እንዲገለፅ ያልፈለጉ አንድ ግለሰብ ጉዳዩን በቅርበት እንደሚያውቁ ጠቁመው፤ ጥፋተኛ የተባሉት ግለሰቦች በፊናቸው ምድብ ችሎት ሆሳዕና እያለ፣ እነሱ ግን ሀዋሳ በመሄድ ለክልሉ ጠቅላይ ፍ/ቤት ይግባኝ ማለታቸው አግባብ አልነበረም ይላሉ፡፡ የሆነ ሆኖ የክልሉ ጠቅላይ ፍ/ቤት የጥፋተኞችን ፋይል ከፍቶ ጉዳያቸውን ካየ በኋላ፣ የቡታጅራና አካባቢው ጠ/ፍ/ቤት አቃቤ ህግ ሆሳዕና ምድብ ችሎት ይግባኝ ያለበትን መዝገብ አጣምሮ ለማየት የሟች ጉዳይ መዝገብም ወደ ሀዋሳ ተዛወረ፡፡ የጉዳዩ ሂደት መዝገብ እንደሚያሳየው፤ በክልሉ ጠቅላይ ፍ/ቤት ፕሬዚዳንት በአቶ ታረቀኝ አበራ አይዶ እና በሌሎች ዳኞች የታየው የሁለቱ ወገኖች ይግባኝ የሟችን መዝገብ በዝርዝር ሳይመለከት እንዲሁም ተከሳሾቹ ጥፋተኛ የተባሉበትን ከፍተኛ የነፍስ ግድያ ወንጀል ተራ አምባጓሮ ወደሚለው በመለወጥ፣ “ከአዲስ አበባ ሊቃችንን ሊያበላሹ ይመጣሉ፤ ዱላ (ሽመል) ይዛችሁ ደብድቧቸው፣ ይህን ያላደረገ ከእኔ ጋ እንደተጣላ ይቁጠረው” የሚል ትዕዛዝ በማስተላለፍ ግድያውን በቀጥታ መርቷል በሚል 14 ዓመት የተፈረደበትን ሰልማን ሰይድ ፋሪስ፤ አቃቤ ህግ ማክበጃ አላቀረበም በሚል በቅጣት ማቅለያ ወደ አምስት አመት፣ የግድያውን ሂደት ዱላ በማሳረፍ አስጀምሯል የተባለውና የሰልማን ሰይድ ፋሪስ ታናሽ ወንድም የሆነው ነሲቡ ፋሪስ ከ19 ዓመት ወደ ዘጠኝ አመት ሲቀነስላቸው፤ የሌሎቹም ከ13 እና ከ11 ዓመት ወደ አንድ አመት ከስምንት ወር በመቀነሱ በጠቅላይ ፍ/ቤቱ ውሳኔ፣ እጃቸው ከተያዘ ጀምሮ አመት ከስምንት ወር ያለፋቸው 14 ሰዎች በነፃ ሊለቀቁ ችለዋል። ይህም ውሳኔ በሟች ቤተሰብ ዘንድ ለቅሶና ዋይታን ፈጥሯል። በዚህ ጉዳይ ላይ ያነጋገርናቸውና ሂደቱን ሲከታተሉት እንደነበር የገለፁልን የህግ ባለሙያ፤ ጉዳዩን የስር የቡታጅራና አካባቢው ፍ/ቤት፤ ተንትኖ እንዳየው፤ ከ50 በላይ የሰነድና ከ50 በላይ የሰው ማስረጃ ቀርቦለት በትክክል መወሰኑን ይናገራሉ፡፡ ይህን ውሳኔ ጠቅላይ ፍ/ቤቱ በአንድ አንቀፅ መሻሩ ፍትህ መዛባቱን እንደሚያሳይ የህግ ባለሙያው ገልፀዋል፡፡
“አጠቃላይ የሂደቱ መዝገብ እጄ ላይ ስላለ በደንብ ተመልክቼዋለሁ” ያሉት የህግ ባለሙያው፤ የጠቅላይ ፍርድ ቤቱ ውሳኔ የኢፌዲሪን የቅጣት አወሳሰን መመሪያ የጣሰ እንደሆነ ይናገራሉ፡፡ በሌላ በኩል ባለሙያው “ስህተት” ነው ያሉት 539 1(ሀ) ከፍተኛ የነፍስ ግድያ ወንጀል ወደ 540 ተራአምባጓሮ መቀየሩን ነው። ከተቀየረም የተቀየረበት አጥጋቢ ምክንያት መኖር ነበረበት፤ ነገር ግን “ይህን አልተቀበልኩም፣ ይሄ አያስኬድም” እያለ ጠ/ፍ/ቤት የወሰነው ውሳኔ መሰረታዊ የህግ ስህተት እንዳለበት በግልፅ ያሳያል ብለዋል፡፡
የሟች ባለቤት ወ/ሮ ፋጡማ የሱፍ በበኩላቸው፤ በጠ/ፍ/ቤቱ የተሰጠው ውሳኔ በእርሳቸውም ሆነ በልጆቻቸው ላይ ከፍተኛ ሀዘን እንደፈጠረባቸው ይናገራሉ፡፡ “አባቴን የገደለው ሰው አምስት አመት ከተፈረደበት እኔም እሱን ገድዬ አምስት አመት መታሰር አያቅተኝም” በሚል ልጄ ወደበቀለኝነት ሀሳብ ገብቷል ሲሉ “የፍትህ ያለህ” ብለዋል፡፡ “እኔም ሆንን ልጆቹ ኢትዮጵያዊያን ነን ልጆቼን የት ሄጄ ላሳድግ የልጄን ሀዘንና የበቀለኝነት ስሜት እንዴት ነው የማስወግደው?” በማለት ያለቅሳሉ፡፡
“ትክክለኛ ፍርድ አገኛለሁ ብዬ ከአዲስ አበባ ሀዋሳ 35 ጊዜ ተመላልሻለሁ፤ እዛም ደርሼ ለሌላ ጊዜ ተዛውሯል፣ ከሰዓት ነው እየተባልኩ ልጆቼንና ስራዬን ጥዬ ተንከራትቻለሁ” ያሉት ወ/ሮ ፋጡማ፤ በውሳኔው በጣም ማዘናቸውን ተናግረዋል፡፡ “የጠ/ፍ/ቤቱን ፕሬዚዳንት አነጋግሪ ተብዬ አቶ ታረቀኝን እያለቀስኩ ትክክለኛ ፍርድ እንዲሰጡኝ ጠይቄ ነበር” ያሉት ወ/ሮዋ፤ “ትክክለኛ ፍርድ ታገኛለሽ፤ መዝገቡ በእኔ እጅ ነው” ብለውኝ ስጠብቅ፣ ጭራሽ 14 ሰዎች በነፃ ሲለቀቁ፣ የነፍሰ ገዳዮቹ ቅጣት ወደ አምስትና ዘጠኝ አመት መቀነሱ አሳዝኖኛል ብለዋል፡፡
“ውሳኔው ከአድልዎ፣ ከአምቻ ጋብቻ የፀዳ ነው”
አቶ ታረቀኝ አበራ
በጉዳዩ ዙሪያ ሀዋሳ ቢሯቸው ተገኝተን ያነጋገርናቸው የደቡብ ክልል ጠቅላይ ፍ/ቤት ፕሬዚዳንት አቶ ታረቀኝ አበራ፤ “ጉዳዩን በደንብ አውቀዋለሁ፤ ውሳኔውም በትክክል ታይቶ ተፈትሾ የተወሰነ ከአድልዎ፣ ከአምቻ ጋብቻ የፀዳ ነው” ብለዋል፡፡ ሆሳዕና ምድብ ችሎት እያለ፣ አቃቤ ህግም በሆሳዕና ይግባኝ ብሎ ሳለ ጥፋተኞቹ ወደ ክልሉ ጠ/ፍ/ቤት መጥተው ይግባኝ ሲሉ ፋይል ተከፍቶ መስተናገድ ነበረባቸው ወይ? በሚል ላነሳነው ጥያቄ ሲመልሱ፣ “መንግስት በየአቅራቢያው ምድብ ችሎቶችን የከፈተው ሰዎች የጊዜ፣ የገንዘብና መሰል ብክነቶች ለመከላከል ነው” ያሉት ፕሬዚዳንቱ ሆኖም ለየት ያሉ ጉዳዮች ሲመጡ የክልሉ ጠቅላይ ፍ/ቤት ፋይል እንደሚከፍት ገልፀው፤ ይሄኛውን ጉዳይ ለየት የሚያደርገው ሀይማኖታዊ ይዘት ስላለው ነው ይላሉ፡፡ አንቀፁ ከ539 /ሀ/ (1) እንዴት ወደ 540 (ተራ አምባጓሮ) ወደሚለው ለምን ተቀየረ? በሚል ላቀረብነው ጥያቄም፤ “ጉዳዩ የተፈፀመው በሀይማኖት ቦታ ሆኖ በድንገት በተነሳ ግርግር እንጂ የታሰበበት እንዳልሆነ ፍ/ቤቱ አጣርቷል፤ በዚህም ውሳኔ ሰጥቷል” ይላሉ፡፡
ይሁን እንጂ የስር የቡታጅራ አካባቢ ከፍተኛ ፍርድ ቤት፤ ሰልማን ሰይድ ፋሪስ ተከታዮቹን በመልካሜ መስጊድ በ19/09/2004 ዓ.ም ሰብስቦ “ነገ-ከአዲስ አበባ የሚመጡ እንግዶች አሉ፤ የሊቃ ስርዓቱን ለማበላሸት ስለሆነ ጅሀድ (ጦርነት) እናውጅባቸዋለን፡፡ ሁላችሁም ዱላ ሽመል ይዛችሁ ቀጥቅጣችሁ ግደሉ” ስለማለቱ 50 የሰው፣ 50 የሰነድ ማስረጃ አቅርቦ የቅጣት ውሳኔ ማስተላለፉን መዝገቡ ያስረዳል፡፡ “አቶ ሰልማን ሰይድ ፋሪስ ከዚህ ቀደም ብዙ የግድያ ሙከራዎች አድርጓል” የሚሉት አንድ የቡታጅራ አካባቢ ነጋዴ ስለተፈጠረው ነገር በደንብ እንደሚያውቁና በቅድሚያም ድርጊቱን እንደሚያወግዙ በመግለፅ ነው አስተያየታቸውን የጀመሩት፡፡ ከዚህ በፊት ወንጀለኛው (ሰልማን ሰይድ ፋሪስ) በሀይማኖት ሽፋን ህብረተሰቡን ያለ አግባብ “የሀይማኖት መሪ ነኝ” በማለት ራሱን ሰይሞ ምንም የሀይማኖት ምልክት በሌለበት እየበዘበዘ እንደሚገኝ ይናገራሉ፡፡ “ሰውንም ወዳልተፈለገ እምነትና ጥንቆላ ከቶታል” የሚሉት ነጋዴው፤ ይህ ሰው ከአቶ ጀሚል በፊት በጠራራ ፀሀይ ሁለት ጊዜ ሌሎች ሰዎች ላይ ሽጉጥ መተኮሱን፣ በዚህም ክስ እንደተመሰከረበት ጠቁመው “የሀይማኖት መሪ ነው” በሚል በነፃ መለቀቁን ይናገራሉ። “የወረዳው ይህን ያህል ሽፋን መስጠት አሁን ወደ ነፍስ ግድያ አሸጋግሮታል” ብለዋል፡፡
ከዚህ በፊት የሊቃ ስርዓት በሰላም ነው በየወሩ ሲከበር የነበረው ያሉት እኚህ ግለሰብ፤ “ከአዲስ አበባ የሚመጡ ስርዓቱን የሚያበላሹ ሰዎች ስላሉ በሰላም እንዳይመለሱ በዱላ ደብድባችሁ ግደሉ” የሚል ትዕዛዝ ማስተላለፉንና በዓሉ በሚከበርበት ቀን እርሱ በበዓሉ ላይ አለመገኘቱን፣ ከዚያ በፊት ግን ከሊቃ ስርዓቱ ቀርቶ እንደማያውቅ መስክረዋል፡፡
“አሁንም ቢሆን ማረሚያ ቤት ሆኖ በየጊዜው በመኪና እየታጀበ ወደ ቤቱ ይሄዳል፣ ኦሮሚያ ክልል ላይ የእርሻ ማሳ አለው፤ እርሱን ሊያሰራ ይሄዳል” ያሉት ግለሰቡ፤ ይህ የሚደረግለት ሽፋን ለቀጣይ ነፍስ ግድያ ያበረታታዋል ብለዋል፡፡ “ድብደባውን እና ግድያውን ፈፅመው ሲመለሱ ሌላው ተባባሪ የዛሬው ግንቦት 20 የድል ቀን ነው በደንብ አክብረነዋል እባክሽ ቅቤ ቀቢኝ ብሎ ለዋርሳው ሲናገር በጆሮዬ ሰምቻለሁ” የሚሉት ግለሰቡ፤ “ይህ ሰው ታስሮ ነበር፤ በይግባኙ ሂደት ተለቆ ወጥቷል ግን ድጋሚ እየተፈለገ ነው፤ ለአካባቢው ስጋት ሆኗል” ብለዋል፡፡
“በአካባቢያችን አንድ አርሶ አደር በቀን 60 ብር እየተከፈለው በሚሰራበት ወቅት ብዙ አርሶ አደሮች በነፃ እርሱን ሲያገለግሉ ይውላሉ” በማለትም አክለዋል፡፡
“በድሩ ሱልጣን የተባለው አጐቱ ሌሎች እንግዶችን ከአዲስ አበባ ይዞ እንደሚመጣ ያውቅ ነበር፤ አቶ በድሩ የተማረ በመሆኑ አጥብቆ ይቃወመዋል፤ ህዝቡን የሚበዘብዝበትን መንገድ እንዳያጣ ነው አጐቱን ግደሉት ያለው” ብለዋል፡፡ ሆኖም የአላህ ፈቃድ ሆኖ አቶ በድሩ ተደብድቦ ሲተርፍ፣ ኢ/ር ጀሚል ለሞት በቃ ብለዋል፡፡
“ወንጀሉን ፈፃሚውም ሟቹም ቤተሰቤ ነው ያለው ሌላ የቡታጅራ ከተማ ወጣት ነዋሪ፤ አጐቱ በድሩ ሱልጣን የሊቃን ስርዓት ከማክበር ባሻገር ከቃጥባሬ እስከ ወልቂጤ ያለ 12 ኪ.ሜ ኮረኮንች መንገድ በአስፋልት ለመቀየር አስቦ፣ ሟችን ጨምሮ ወደ 60 የሚጠጉ ሰዎችን ከአዲስ አበባ ይዞ እንደሚመጣና መንገዱን በተመለከተም ከህዝቡ ጋር ምክክር ለማድረግ ቀጠሮ አስይዞ እንደነበር ወጣቱ ይናገራል፡፡ “እወጃውን በግንቦት 19 አውጆ፣ ለበዓሉ ቀረ፤ ከዛን በፊት ቀርቶ አያውቅም” የሚለው ወጣቱ እነዚህ ሰዎች አገር ሰላም ብለው ሁለት ሚኒባስና አንድ ቅጥቅጥ አይሱዙ ይዘው ግንቦት 20 ቀን 2004 በስፍራው መገኘታቸውን ገልጿል፡፡ “በዋና ገዳይነት ተፈርዶበት እስር ቤት የሚገኘውታናሽ ወንድሙ ነሲቡ ሱልጣን “የተባሉት ሰዎች መጥተዋል ተነሱ” በሚል ድብደባውን መጀመሩንና ከሞቱት ግለሰብ ውጭ 19 ሰዎች ላይ ከባድ የአካል ጉዳት መድረሱን ወጣቱ ገልጿል።
የገዳይ የቅርብ ዘመድ እንደሆኑ የነገሩን ሌላው አዛውንት የአካባቢው ነዋሪ፤ ወንጀለኛው በእናቱ በኩል ዘመዳቸው እንደሆነ ገልፀው፤ “አንድ ጊዜ ወፍጮ ቤትህ በደንብ እንዲሰራ፣ ንግድህ እንዲቃና ከሱዳን ያስመጣሁት አዋቂ ስላለ 30 ሺህ ብር ከፍለህ መድሀኒት ላሰራልህ ብሎኝ እምቢ ብየዋለሁ” ብለዋል፡፡ ወንጀለኛው ጥንቆላ ውስጥ መግባቱንና ህዝቡን እያንቀጠቀጠ ገንዘብ እንደሚቀበልም ነዋሪው ተናግረዋል፡፡
የቡታጅራና አካባቢው ነዋሪዎች በእስር ላይ ስለሚገኘው ፍርደኛ፤ ሲናገሩ “እስር ቤቱ ለእርሱ መዝናኛው ነው፤ ድንኳን ተጥሎለት አሁንም ከህዝቡ ገንዘብ እየሰበሰበ ነው፤ ከእስር ቤት እየወጣ በየጊዜው ወደ ቤቱ ይሄዳል፣ “ወራ” የተባለውን የራሱን ሀይማኖታዊ ስርዓት ከማረሚያ ቤት ወጥቶ እቤቱ ነው ያከበረው፤ እርሻውን 50 ኪ.ሎ ሜትር እየሄደ ያሰራል፤ በየጊዜው ከማረሚያ ቤቱ 18 ኪ.ሜትር ወደሚርቀው ቤቱ ይሄዳል፤ ከፍተኛ ሀዘንና ችግር ቢከሰት እንኳን ከማረሚያ ቤቱ ሰባት ኪሎ ሜትር ራዲየስ መራቅ በህጉ አይፈቀድም፤ ለዚህ ሰው ሽፋን የሚሰጥበት ሁኔታ ለአካባቢው ስጋት ነው” በማለት ተናግረዋል፡፡
“ከፖሊስ ጣቢያ በህገ-ወጥ መንገድ ነው ያመጣነው”
ኮማንደር ወንደሰን አበበ
የቡታጅራ ማረሚያ ተቋም ሀላፊ ኮማንደር አበበን በማረሚያ ተቋሙ ተገኝተን ስለጉዳዩ ጠይቀናቸው፤ “በ2004 በነፍስ ግድያ ወንጀል ተከሰው የመጨረሻ ውሳኔ ያገኙ ሰዎች አሉ” በማለት ነው ጥያቄያችንን መመለስ የጀመሩት፡፡ በነፍስ ግድያው ወደ ማረሚያ ቤት የመጡት 19 ሰዎች እንደነበሩ ጠቁመው 14ቱ በአመክሮ እንደተፈቱ ኮማንደሩ ገልፀዋል፡፡ በማረሚያ ቤቱ ውስጥ ካሉት መካከል አንዳንዶቹ እንደፈለጉት እየወጡ ይገባሉ የሚባለውን በተመለከተ ሲናገሩም፤ “የህግ ታራሚዎች ገና ወደ ማረሚያ ቤት እንደገቡ በርካታ ማህበራዊ ችግሮች እንዳሉባቸው ይናገራሉ” የሚሉት የተቋሙ ሀላፊ፣ ንብረታቸውን ሳይሰበስቡ ቤተሰባቸውን ሳያረጋጉ፣ ማረሚያ ቤት እንደሚገቡ ጠቅሰው፤ ከዚህ አንፃር ህጉ ፈቃድ ይሰጣቸዋል ይላሉ፡፡ “ይህ ማለት ግን በየቀኑ ይወጣሉ ማለት አይደለም” ያሉት ኮማንደሩ፤ “በርካታ ንብረት በትኜ ነው የመጣሁት” የሚል ማመልከቻ ካቀረቡ በኋላ ጉዳዩ ተጣርቶ አጃቢ ተመድቦላቸው ሄደው እንደሚመጡ፣ ይህን የሚፈቅድ ህግ እንዳለም አብራርተዋል፡፡ ከኢ/ር ጀሚል ግድያ ጋር በተያያዘ በተቋሙ በእርምት ላይ የሚገኙት ሰልማን ሰይድ የአያያዝ አግባብ ሲያስረዱም፤ ሰውየው የልብ ህመም ስላለባቸው በየሶስት ወሩ ለህክምና ወደ አዲስ አበባ እንደሚመላለሱ ገልፀው፣ ይህ የሀኪም ትዕዛዝ እና የጤና ጉዳይ ስለሆነ የግድ መሄድና መታከም እንዳለባቸው፤ ምንም ማድረግም እንደማይቻል ኮማንደሩ በአፅንኦት ተናግረዋል፡፡
“የሰልማን ሰይድ ፋሪስን ጉዳይ በተመለከተ ውጭ ይወጣሉ በሚል ተደጋጋሚ ጥያቄ ከተለያዩ አካላት ይቀርብልናል” ያሉት ኮማንደር ወንድወሰን፤ ይህንንም በትክክለኛው መንገድ እየመለሱ እንደሚገኙ፣ ጤንነታቸውን በተመለከተና የመኝታን ጉዳይም ጭምር ዶክተሮች በሰጡት መመሪያ መሰረት ለብቻቸው እንዲተኙ መደረጉን ያብራራሉ፡፡
ለሰልማን ሰይድ ከህጉ ውጭ የተለየ ነገር አልተፈቀደለትም ይላሉ የማረሚያ ቤቱ ሃላፊ፤ አንድ የህግ ታራሚ ወላጆቹና ቤተሰቦቹ ቢሞቱበት 6 ኪ.ሜ ራዲየስ ድረስ ሄዶ እንዲቀብር የማረሚያ ቤቱ አሰራር ይፈቅዳል ያሉት ኮማንደሩ፤ ቡታጅራ ሆስፒታል የተኛ የቅርብ ቤተሰብ (ዘመድ) ካለውም ጠይቆ እንዲመጣ ፈቃድ እንዲሰጥ ህጉ ያዛል ብለዋል፡፡ “እርግጥ ሰልማን ሰይድ ፋሪስ በአንድ ወቅት እህል መሰብሰብ አለብኝ፣ ገንዘብ ያለበትንም ለባለቤቴ ልንገር ብለውን ፈቅደንላቸው ሄደው መጥተዋል፤ ከዚህ የዘለለ ግን እንደ ውሀ ቀጂ የሚመላለሱበት ጉዳይና የተለየ እድል የሚሰጥበት የህግ አግባብ የለም” ሲሉ አስረድተዋል፡፡
ኦሮሚያ ክልል ሄደው ማሳ ያሰራሉ፣ “ወራ” የተባለውን የራሳቸውን የሀይማኖት በዓል በቤታቸው ያከብራሉ፤ በማረሚያ ቤቱ ውስጥ ዳስ ተጥሎ ገንዘብ ይሰበስባሉ በሚል በታራሚው ላይ የሰማነውን መረጃ የጠቀስንላቸው ኮማንደሩ ሲመልሱ፣ “ኦሮሚያ ድረስ የሚሄዱበት ምክንያት የለም፤ ምክንያቱም በነፍስ ግድያ የገቡ ሰው ናቸው በቀል ስለሚኖር በሰው ጉዳት ሊደርስባቸውም ጉዳት ሊያደርሱም ይችላሉ በሚል የማረሚያ ተቋሙ ከፍተኛ ጥንቃቄ ያደርጋል” ብለዋል፡፡
ሌላ ታራሚ፤ ገንዘቤን ልሰብስብ፤ ቤተሰቤን ላረጋጋ ቢል ይፈቀድለት እንደሆነ ጠይቀ ናቸውም፤ ድንገት ተይዞ ለገባ ታራሚ ህጉ ለአንድ ቀን ብቻ እንደሚፈቀድ ተናግረዋል፡፡
ዳስ ተጥሎላቸው ገንዘብ ይሰበስባሉ የሚለውን በተመለከተም፤ እኔ በማረሚያ ተቋሙ ስሰራ 11 ዓመቴ ነው፤ በዚህ አመት ውስጥ በቀን ብዙ ጠያቂ መጣ ከተባለ 10 ወይም 15 ሰው ነው” ያሉት ሃላፊው፤ እኚህ ሰው ወደማረሚያ ቤቱ ከመጡ በኋላ በቀን ከ100 እስከ 250 ሰው ወደማረሚያ ቤቱ መምጣት መጀመሩን ይናገራሉ፡፡ የታራሚ መጠየቂያም በጣም ጠባብ በመሆኑ የግድ ዳሱ መጣል ስለነበረበት በላስቲክ ዳስ ተሰርቶ እንዲጠየቁ መደረጉን ገልፀው፤ “ይህንን ያደረግነው የሌሎች ታራሚዎችን ጠያቂዎች እድል ላለመንፈግ ነው” ያሉት ኮማንደሩ፤ ሰውየው ገንዘብ ይሰብስቡ አይሰብስቡ ማረሚያ ተቋሙን አይመለከተውም ብለዋል፡፡ ጠያቂው ከጠየቀ በኋላ ገንዘብ ሰጥቷቸው እንደሚሄድ በመግለጽ። “ከዚህ በተረፈ ከሌሎች ታራሚዎች የተለየ እድልና ቅድሚያ ለእርሳቸው የምንሰጥበት ምክንያት የለም፤ ዳሱንም ቢሆን ተቋሙ ሳይሆን ራሳቸው ታራሚው ናቸው ያዘጋጁት፡፡” ብለዋል፡፡ (በነገራችን ላይ በሰማያዊ ላስቲክ የተጣለውን ዳስና የተነጠፈውን ጂባ ምንጣፍ በስፍራው ተመልክተናል፡፡)
“እንኳን የተለየ እድል ልንሰጣቸው ከፖሊስ ጣቢያም ያመጣናቸው በህገ ወጥ መንገድ ነው” ያሉት ኮማንደሩ፤ ግድያው ራሱ የተፈፀመው በሃይማኖቱ የተነሳ መሆኑን፣ ሟችም አደጋው የደረሰባቸው በሰው ማመን የለብንም በሚል መሆኑ እንደሚታወቅ ገልፀው፣ “ታራሚው ከአያቴ፤ ከአባቴ የወረስኩት ነው የሚለውን እምነት እንዲያራምድ እንዴት ወደቤቱ እንልከዋለን” ሲሉ ይጠይቃሉ፡፡ እንደውም ከታራሚው ጋር የተፈጠረ ግጭት እንደነበር የሚያስታውሱት ሃላፊው፤ በአንድ ወቅት በማረሚያ ተቋሙ ውስጥ ከብት ሲታረድ “ሼኩ ያረዱትን ሳይሆን እራሳችን ያረድነውን ነው የምንበላው” በሚል ከታራሚው ጋር በነፍስ ግድያው ተፈርዶባቸው የመጡት ችግር ፈጥረው እንደነበረና ከዚያን ጊዜ ጀምሮ ቄራ እየታረደ ስጋ እንደሚገባ ተናግረዋል፡፡
ታራሚው ከዚህ በፊት በሰዎች ላይ ሽጉጥ ስለመተኮሳቸው፣ ብዙ ጊዜ ስለመከሰሳቸውና በማረሚያና በፖሊስ ጣቢያ ሽፋን ይሰጣቸዋል ስለመባሉ ያውቁ እንደሆነ ጠይቀናቸው፤ ሰውየው ወደማረሚያ ቤቱ የገቡት ለመጀመሪያ ጊዜ እንደሆነ ጠቅሰው ቀደም ሲል፣ ፖሊስ ጣቢያ ገብተው ይሆናል እንጂ ማረሚያ ቤት አልመጡም ብለዋል፡፡ “እርግጥ እኛም ከፖሊሶች እኒህን ታራሚና ሌሎች 19 ሰዎችን በህገወጥ መንገድ ነው የተቀበልናቸው ያልኩሽም፤ ገና ሳይፈረድባቸው ፖሊስ ጣቢያ እያሉ ሰዎችን ማነሳሳትና መሰል ድርጊቶችን ይፈጽሙ ስለነበር፣ ነገሩ ወዳልተፈለገ አቅጣጫ እንዳይዞር በመፍራት ነው ፍርድ ከማግኘታቸው በፊት ያመጣናቸው” ብለዋል፡፡
ድሮ አሜሪካም ሆኜ እዚህም ከመጣሁ ጀምሮ ሰልማንና ወንድሞቹ የሚያራምዱት እምነት አይስማማኝም ነበረ “የግድያው መንስኤም ይሄው ይመስለኛል” የሚሉት አቶ በድሩ፣ የጀሚል ሞት ግን የእድሜ ልክ ሀዘን እንደሆነባቸው በሀዘን ገልፀዋል፡፡ ፍ/ቤቱ ነፍሰ ገዳዮቹንና ግብረአበሮቻቸውን በይግባኙ የቀነሰላቸው የእስራት ጊዜና 14 ሰው በነፃ የለቀቀበት መንገድ ለኢ/ር ጀሚል እና ለቤተሰቦቹ፤ ለእኛም ጭምር ሁለተኛ ሞት ነው ብለዋል፡፡
ምንም እንኳ የክልሉ ፍትህ ቢሮ ለሰበር ሰሚ ይግባኝ ቢጠይቅም ይግባኙ የዘገየ መሆኑን የሚናገሩት ወ/ሮ ፋጡማ፤ ወደ ሰበር ችሎት ጉዳዩ ከመጣ በኋላ 14ቱን ሰዎች ያስቀርባቸዋል በሚል ሰበር ችሎቱ ከአንዴም ሁለት ጊዜ ትዕዛዝ ቢሰጥም የተፈቱት 14 ሰዎች ግን ራሳቸውን በመሰወራቸው ሊገኙ እንዳልቻሉ ገልፀውልናል፡፡ ሰበር ሰሚ ችሎቱ ለሶስተኛ ጊዜ በአዲስ ዘመን ጋዜጣ ለጥቅምት 26 ቀን 2006 ሰዎቹ እንዲቀርቡ ያዘዘ ሲሆን በቀጠሮው ቀን ይቅረቡ አይቅረቡ የሚታወቅ ነገር የለም ብለዋል - የሟች ባለቤት ወ/ሮ ፋጡማ፡፡
የ58 አመት ጐልማሳ የነበሩት ኢ/ር ጀሚል ሃሰን፤ ኪናንጀሚልና ኢፕቲሀጅ የተባሉ ሁለት ልጆችን አፍርተዋል፡፡ ከዋሽንግተን ዩኒቨርሲቲ በቢዝነስ አድሚኒስትሬሽን ዲግሪያቸውን ያገኙ ሲሆን ከኮሜርስ በአካውንቲንግ ዲግሪ አግኝተዋል፡፡ በአዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ የአርክቴክቸር ትምህርት መማራቸውንም ባለቤታቸው ወ/ሮ ፋጡማ ተናግረዋል፡፡ ከረጅም ዓመት በፊት “ርብቃ” የተባለ መጽሐፍ የተረጐሙ ሲሆን መታሰቢያነቱንም ለገዳይ አያት ሻለቃ ሱልጣን እንዳደረጉ ከመጽሐፉ መረዳት ይቻላል፡፡ ስድስት ያልታተሙ የትርጉም ስራዎች እንዳሏቸውና በመጨረሻው የእድሜ ዘመናቸው አካባቢ “the three Cup of Tea” የተሰኘ መጽሐፍ ተርጉመው ለህትመት ሲያዘጋጁ እንደነበር ባለቤታቸው ተናግረዋል፡፡ “አፒክስ” የተሰኘ የጉዞ ወኪል ድርጅት የነበራቸው ኢ/ር ጀሚል፤ “ኦፕቲፋም” የተሰኘ የኔትወርክ ቢዝነሳቸውን በማናጀርነት ይመሩም እንደነበር ታውቋል፡፡
ኢ/ር ጀሚል ከመሞታቸው በፊት “ሁሉንም ሰው ይቅር ብያለሁ፤ ገዳዮቼንም ጭምር” የሚል ቃል መናገራቸውን፣ ተጨማሪ መልዕክት ለማስተላለፍ እስኪርቢቶ ጠይቀው መፃፍ እንደተሳናቸው ባለቤታቸው በእንባ ታጅበው ነግረውናል፡፡ “ይህን ጉዳይ አይቶ የኢትዮጵያ ህዝብ ይፍረደኝ፤ ልጆቼም እኔም ፍትህ እንሻለን” በማለት ሃሳባቸውን ቋጭተዋል፡፡